1.სავაჭრო დასახელება
Sulfasalazin (სულფასალაზინი)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
სულფასალაზინი (Sulfasalazin) — ATC: A07EC01
3.სამკურნალო ფორმა
tablets · 500 mg
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: Sulfasalazin (სულფასალაზინი) — 500 mg.
5.აღწერა
სულფასალაზინის 500 მგ ტაბლეტები არის თეთრი ან მოყვითალო-თეთრი ფერის, მრგვალი, ორმხრივ ამობურცული ტაბლეტები. თითოეული ტაბლეტი შეიცავს 500 მგ სულფასალაზინს. პრეპარატი შეფუთულია ბლისტერებში, თითოეული ბლისტერი შეიცავს 10 ტაბლეტს. შეფუთვაში შეიძლება იყოს 3 ან 6 ბლისტერი.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC A07EC01 ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
სულფასალაზინი მიეკუთვნება სულფა პრეპარატების ჯგუფს, რომლებსაც გააჩნიათ ანთების საწინააღმდეგო მოქმედება. ის გამოიყენება:
- ნაწლავთა ანთებითი დაავადებების (IBD) სამკურნალოდ, როგორიცაა წყლულოვანი კოლიტი და კრონის დაავადება. პრეპარატი ამცირებს ნაწლავის ლორწოვან გარსში ანთებას და სიმპტომებს.
- რევმატოიდული ართრიტის სამკურნალოდ, როგორც დაავრების მოდიფიცირებელი ანტირევმატული საშუალება (DMARD), რომელიც ანელებს სახსრების დაზიანების პროგრესირებას.
8.ფარმაკოკინეტიკა
სულფასალაზინი კარგად შეიწოვება კუჭ-ნაწლავის ტრაქტიდან, თუმცა მისი ბიოშეღწევადობა პერორალური მიღებისას შეადგენს დაახლოებით 10-30%-ს. ნაწლავებში ბაქტერიული ფლორის მიერ მეტაბოლიზდება აქტიურ ნივთიერებად — 5-ამინოსალიცილის მჟავად (5-ASA) და სულფაპირიდინად. სულფაპირიდინი შეიწოვება და მეტაბოლიზდება ღვიძლში აცეტილ-N-სულფაპირიდინად, ძირითადად CYP1A2 ფერმენტით. 5-ASA ძირითადად მოქმედებს ადგილობრივად ნაწლავის სანათურში. სულფასალაზინის და მისი მეტაბოლიტების ნახევარდაშლის პერიოდი (T½) მერყეობს 5-10 საათს, ხოლო აცეტილ-N-სულფაპირიდინის T½ შეიძლება იყოს 10 საათზე მეტი. პრეპარატის ექსკრეცია ხდება ძირითადად თირკმელებით, მეტაბოლიტების სახით, ნაწილი კი ნაღველით.
9.ჩვენებები
სულფასალაზინი მიეკუთვნება სულფა პრეპარატების ჯგუფს, რომლებსაც გააჩნიათ ანთების საწინააღმდეგო მოქმედება. ის გამოიყენება:
- ნაწლავთა ანთებითი დაავადებების (IBD) სამკურნალოდ, როგორიცაა წყლულოვანი კოლიტი და კრონის დაავადება. პრეპარატი ამცირებს ნაწლავის ლორწოვან გარსში ანთებას და სიმპტომებს.
- რევმატოიდული ართრიტის სამკურნალოდ, როგორც დაავრების მოდიფიცირებელი ანტირევმატული საშუალება (DMARD), რომელიც ანელებს სახსრების დაზიანების პროგრესირებას.
10.უკუჩვენებები
❌ არ მიიღოთ სულფასალაზინი, თუ:
- გაქვთ ალერგია სულფასალაზინზე, სულფა პრეპარატებზე ან პრეპარატის სხვა კომპონენტებზე.
- ხართ ალერგიული სალიცილატებზე (მაგ. ასპირინი).
- გაქვთ ნაწლავების ან შარდსასქესო სისტემის გაუვალობა.
- გაქვთ მწვავე პორფირია.
⚠ მიიღეთ სიფრთხილით და აუცილებლად აცნობეთ ექიმს, თუ:
- გაქვთ ღვიძლის ან თირკმლის დაავადებები.
- გაქვთ ფილტვების დაავადებები.
- გაქვთ სისხლის დაავადებები ან დიაბეტი.
- გაქვთ ალერგიული დაავადებები ან ბრონქული ასთმა.
11.მიღების წესი და დოზები
მოზრდილებში წყლულოვანი კოლიტის ან კრონის დაავადების დროს საწყისი დოზა შეადგენს 1-2 გრამს დღეში, გაყოფილი 3-4 მიღებაზე. შემანარჩუნებელი დოზა შეადგენს 1-1.5 გრამს დღეში, გაყოფილი 3-4 მიღებაზე. რევმატოიდული ართრიტის დროს საწყისი დოზა შეადგენს 500 მგ დღეში, თანდათან იზრდება 1-2 გრამამდე დღეში, გაყოფილი 2-3 მიღებაზე. პაციენტებში თირკმლის უკმარისობით (CrCl < 50 მლ/წთ) საჭიროა დოზის კორექცია; რეკომენდებულია დოზის შემცირება 50%-ით. პაციენტებში ღვიძლის უკმარისობით (Child-Pugh კლასი B ან C) საჭიროა სიფრთხილე და დოზის შემცირება. პრეპარატი მიიღება პერორალურად, სასურველია ჭამის შემდეგ, საკმარისი რაოდენობის წყალთან ერთად.
12.გვერდითი მოვლენები
ხშირი გვერდითი მოვლენები (მოსალოდნელია 1-10% პაციენტში) მოიცავს: გულისრევას, ღებინებას, თავის ტკივილს, გამონაყარს, მუცლის ტკივილს, მადის დაქვეითებას, თავბრუსხვევას.
სერიოზული გვერდითი მოვლენები (იშვიათად, მაგრამ საჭიროებს ექიმთან დაუყოვნებელ კონსულტაციას):
- მძიმე ალერგიული რეაქციები (სუნთქვის გაძნელება, სახის, ტუჩების, ენის ან ყელის შეშუპება)
- კანის მძიმე რეაქციები (სტივენს-ჯონსონის სინდრომი, ტოქსიკური ეპიდერმული ნეკროლიზი)
- სისხლის მხრივ ცვლილებები (ანემია, ლეიკოპენია, თრომბოციტოპენია)
- ღვიძლის ან თირკმლის ფუნქციის დარღვევა
- ფილტვის პრობლემები
13.დოზის გადაცილება
სულფასალაზინის ჭარბი დოზის მიღებისას შეიძლება განვითარდეს გულისრევა, ღებინება, მუცლის ტკივილი, თავბრუსხვევა, თავის ტკივილი, ზოგჯერ კი ძილიანობა ან აგზნება. მძიმე შემთხვევებში შესაძლებელია თირკმლის ფუნქციის დარღვევა. დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს ან სასწრაფო დახმარებას, წაიღეთ პრეპარატის შეფუთვა.
14.ურთიერთქმედებები
სულფასალაზინმა შეიძლება გააძლიეროს ან შეცვალოს სხვა პრეპარატების მოქმედება. განსაკუთრებული სიფრთხილეა საჭირო:
- რკინის პრეპარატებთან: სულფასალაზინის შეწოვა შეიძლება შემცირდეს. მიიღეთ სხვადასხვა დროს.
- ანტიკოაგულანტებთან (მაგ. ვარფარინი): იზრდება სისხლდენის რისკი. აუცილებელია სისხლის შედედების მონიტორინგი.
- მეტოტრექსატთან: ერთობლივმა მიღებამ შეიძლება გაზარდოს სულფასალაზინის ტოქსიკურობა.
- ზოგიერთ დიაბეტის საწინააღმდეგო პრეპარატთან (სულფონილურეა): შეიძლება გაძლიერდეს მათი ჰიპოგლიკემიური (სისხლში შაქრის დამწევი) მოქმედება.
- დიგოქსინთან: შეიძლება შემცირდეს დიგოქსინის შეწოვა.
15.სპეციალური მითითებები
❌ არ მიიღოთ სულფასალაზინი, თუ:
- გაქვთ ალერგია სულფასალაზინზე, სულფა პრეპარატებზე ან პრეპარატის სხვა კომპონენტებზე.
- ხართ ალერგიული სალიცილატებზე (მაგ. ასპირინი).
- გაქვთ ნაწლავების ან შარდსასქესო სისტემის გაუვალობა.
- გაქვთ მწვავე პორფირია.
⚠ მიიღეთ სიფრთხილით და აუცილებლად აცნობეთ ექიმს, თუ:
- გაქვთ ღვიძლის ან თირკმლის დაავადებები.
- გაქვთ ფილტვების დაავადებები.
- გაქვთ სისხლის დაავადებები ან დიაბეტი.
- გაქვთ ალერგიული დაავადებები ან ბრონქული ასთმა.
16.ორსულობა და ლაქტაცია
FDA კატეგორია: B. სულფასალაზინი კვეთს პლაცენტურ ბარიერს. ორსულობის პირველ ტრიმესტრში პრეპარატის გამოყენება რეკომენდებული არ არის, თუ სარგებელი არ აღემატება პოტენციურ რისკს. მეორე და მესამე ტრიმესტრში გამოყენება შესაძლებელია მხოლოდ მკაცრი სამედიცინო ჩვენებით და ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ. სულფასალაზინი გამოიყოფა დედის რძეში, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს ბილირუბინის ენცეფალოპათია ახალშობილებში. ამიტომ, ლაქტაციის პერიოდში პრეპარატის გამოყენება უკუნაჩვენებია, განსაკუთრებით ნაადრევად დაბადებულ ან სიყვითლისადმი მიდრეკილ ახალშობილებში.
17.გამოყენება ბავშვებში
ბავშვებში 6 წლიდან წყლულოვანი კოლიტის ან კრონის დაავადების მკურნალობისას დოზა შეადგენს 30-50 მგ/კგ/დღეში, გაყოფილი 3-4 მიღებაზე. რევმატოიდული ართრიტის დროს ბავშვებში 6 წლიდან დოზა შეადგენს 10-20 მგ/კგ/დღეში, გაყოფილი 2 მიღებაზე, მაქსიმუმ 1 გრამი დღეში. 6 წლამდე ასაკის ბავშვებში პრეპარატის გამოყენების უსაფრთხოება და ეფექტურობა დადგენილი არ არის. ბავშვებში პრეპარატის გამოყენება უნდა მოხდეს მხოლოდ ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
65 წელზე უფროსი ასაკის პაციენტებში, განსაკუთრებით თირკმლის ან ღვიძლის ფუნქციის დაქვეითების მქონე პირებში, რეკომენდებულია სიფრთხილით გამოყენება და შესაძლოა დოზის კორექცია. ხანდაზმულ პაციენტებში იზრდება გვერდითი მოვლენების, განსაკუთრებით სისხლის მხრივ დარღვევების და თირკმლის ფუნქციის გაუარესების რისკი. აუცილებელია თირკმლის ფუნქციის რეგულარული მონიტორინგი.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
სულფასალაზინმა შეიძლება გამოიწვიოს ისეთი გვერდითი მოვლენები, როგორიცაა თავბრუსხვევა, თავის ტკივილი და ძილიანობა, რაც შეიძლება უარყოფითად აისახოს სატრანსპორტო საშუალებების მართვისა და მექანიზმებთან მუშაობის უნარზე. პაციენტებმა, რომლებიც განიცდიან ამ სიმპტომებს, თავი უნდა შეიკავონ ისეთი საქმიანობისგან, რომელიც მოითხოვს ყურადღების მაღალ კონცენტრაციას.
20.შენახვის პირობები
ინახება ოთახის ტემპერატურაზე (15-25°C), მშრალ, სინათლისგან დაცულ ადგილას. არ შეინახოთ მაცივარში. შეინახეთ ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას. პრეპარატი ინახება ორიგინალ შეფუთვაში.
21.ვარგისიანობის ვადა
წარმოების თარიღიდან პრეპარატის ვარგისიანობის ვადა შეადგენს 3 წელს. არ გამოიყენოთ ვარგისიანობის ვადის გასვლის შემდეგ, რომელიც მითითებულია შეფუთვაზე. გახსნის შემდეგ ბლისტერი უნდა იქნას გამოყენებული 12 თვის ვადაში, თუ სხვაგვარად არ არის მითითებული მწარმოებლის მიერ.