მოკლედ
Zovirax (ზოვირაქსი) წარმოადგენს ანტივირუსულ ბრენდს, რომლის აქტიური ნივთიერებაა აციკლოვირი (Aciclovir). პრეპარატი შემუშავებულია კომპანია GlaxoSmithKline-ის (GSK) მიერ და მსოფლიო მასშტაბით ითვლება ჰერპეს ვირუსის საწინააღმდეგო მედიკამენტების ოქროს სტანდარტად. Zovirax გამოიყენება ჰერპეს სიმპლექსის (HSV-1, HSV-2), ჰერპეს ზოსტერის (შინდისფერი) და ჩუტყვავილას (Varicella-Zoster) სამკურნალოდ. პრეპარატი ხელმისაწვდომია სხვადასხვა ფარმაცევტული ფორმით: ტაბლეტები, კრემი, თვალის მალამო და ინტრავენური ხსნარი. აციკლოვირი მოქმედებს ვირუსული დნმ-პოლიმერაზის ინჰიბირების გზით, რაც აჩერებს ვირუსის გამრავლებას ინფიცირებულ უჯრედებში. Zovirax რეგისტრირებულია 100-ზე მეტ ქვეყანაში და საქართველოშიც ფართოდ არის წარმოდგენილი.
---
ბრენდის შესახებ
Zovirax წარმოადგენს GlaxoSmithKline-ის (GSK) ფლაგმან ანტივირუსულ ბრენდს. GSK არის ბრიტანული მულტინაციონალური ფარმაცევტული კომპანია, რომლის შტაბ-ბინა მდებარეობს ლონდონში, დიდი ბრიტანეთი. კომპანია ჩამოყალიბდა 2000 წელს Glaxo Wellcome-ისა და SmithKline Beecham-ის შერწყმის შედეგად და დღეს წარმოადგენს მსოფლიოს ერთ-ერთ უმსხვილეს ფარმაცევტულ კორპორაციას.
აციკლოვირი, Zovirax-ის აქტიური ნივთიერება, სინთეზირებულ იქნა 1970-იანი წლების ბოლოს ამერიკელი ფარმაკოლოგის გერტრუდ ელიონის მიერ, რისთვისაც მან 1988 წელს ნობელის პრემია მიიღო ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში. პრეპარატმა კლინიკურ პრაქტიკაში შესვლის შემდეგ რევოლუცია მოახდინა ჰერპეს ვირუსული ინფექციების მკურნალობაში.
GSK-ის პორტფელი მოიცავს მრავალფეროვან თერაპიულ მიმართულებებს:
- ანტივირუსული პრეპარატები — Zovirax, Valtrex
- რესპირატორული მედიკამენტები — Ventolin, Seretide, Flixotide
- ვაქცინები — Infanrix, Cervarix, Shingrix
- ონკოლოგიური პრეპარატები — სხვადასხვა მიზნობრივი თერაპიები
- ანტიბიოტიკები — Augmentin, Zinnat
საქართველოში GSK-ის პროდუქცია წარმოდგენილია ავტორიზებული დისტრიბუტორების მეშვეობით. Zovirax ბრენდი საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე ათწლეულების განმავლობაში ფუნქციონირებს და კარგად არის ცნობილი როგორც ექიმების, ისე პაციენტების მხრიდან. კომპანია მუდმივად აგრძელებს ინოვაციურ კვლევებს ანტივირუსული თერაპიის სფეროში.
---
ხელმისაწვდომი პროდუქცია საქართველოში
Zovirax საქართველოში ხელმისაწვდომია რამდენიმე ფარმაცევტული ფორმით, რომლებიც მოიცავს როგორც სისტემურ, ისე ტოპიკურ პრეპარატებს:
Zovirax ტაბლეტები
- Zovirax 200 მგ ტაბლეტები — სტანდარტული დოზა ჰერპეს სიმპლექსის მკურნალობისა და პროფილაქტიკისთვის. მიიღება 5-ჯერ დღეში, 4-საათიანი ინტერვალით (ღამის დოზის გამოტოვებით).
- Zovirax 400 მგ ტაბლეტები — გამოიყენება ჰერპეს სიმპლექსის სუპრესიული თერაპიისთვის, აგრეთვე იმუნოდეფიციტის მქონე პაციენტებში. შეგიძლიათ იხილოთ აციკლოვირის ტაბლეტები: აციკლოვირი 400 მგ
- Zovirax 800 მგ ტაბლეტები — მაღალი დოზა, რომელიც ძირითადად გამოიყენება ჰერპეს ზოსტერის (შინდისფერი) და ჩუტყვავილას მკურნალობისთვის.
Zovirax კრემი
- Zovirax კრემი 5%, 2 გ — ტუჩის ჰერპესის (ცივი წყლულის) ტოპიკური მკურნალობისთვის. იმალება ადრეულ სტადიაზე ჩხვლეტის/წვის შეგრძნებისას. აციკლოვირის კრემის ანალოგი: აციკლოვირი კრემი 5%
- Zovirax კრემი 5%, 5 გ — უფრო დიდი მოცულობა განმეორებითი ეპიზოდებისთვის.
Zovirax თვალის მალამო
- Zovirax თვალის მალამო 3%, 4.5 გ — გამოიყენება ჰერპესული კერატიტის მკურნალობისთვის. დაიტანება კონიუნქტივის ტომარაში. ანალოგიური პროდუქტი: აციკლოვირი თვალის მალამო 3%
Zovirax სუსპენზია
- Zovirax სუსპენზია 200 მგ/5 მლ — პედიატრიული ფორმა, განკუთვნილი ბავშვებისთვის, რომლებსაც ტაბლეტის მიღება გაუჭირდებათ.
Zovirax-ის ყველა ფორმა რეცეპტით გაიცემა (ტოპიკური კრემის გარდა, რომელიც ზოგიერთ აფთიაქში ურეცეპტოდ ხელმისაწვდომია).
---
ხარისხის სტანდარტი
Zovirax იწარმოება GlaxoSmithKline-ის საწარმოო ობიექტებში, რომლებიც სერტიფიცირებულია GMP (Good Manufacturing Practice — კარგი საწარმოო პრაქტიკა) საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისად. GSK-ის ქარხნები რეგულარულად გადის ინსპექტირებას შემდეგი მარეგულირებელი ორგანიზაციების მიერ:
- EMA (European Medicines Agency) — ევროპის სამკურნალწამლო სააგენტო
- FDA (U.S. Food and Drug Administration) — აშშ-ის სურსათისა და წამლის ადმინისტრაცია
- MHRA (Medicines and Healthcare products Regulatory Agency) — დიდი ბრიტანეთის მარეგულირებელი
საქართველოში Zovirax რეგისტრირებულია სამედიცინო და ფარმაცევტულ საქმიანობაზე სახელმწიფო რეგულირების სააგენტოში და აკმაყოფილებს ქვეყნის კანონმდებლობით დადგენილ ყველა მოთხოვნას.
GSK იცავს ICH (International Council for Harmonisation) სახელმძღვანელო პრინციპებს, რაც უზრუნველყოფს პროდუქციის სტაბილურობას, სისუფთავეს და ეფექტურობას. ყოველი სერია გადის ხარისხის მრავალსაფეხურიან კონტროლს — ნედლეულის ანალიზიდან მზა პროდუქციის გამოშვებამდე. კომპანიის ფარმაკოვიგილანსის სისტემა უზრუნველყოფს გვერდითი მოვლენების მუდმივ მონიტორინგს მსოფლიო მასშტაბით.
---
ხშირად დასმული კითხვები
1. რისთვის გამოიყენება Zovirax?
Zovirax (აციკლოვირი) გამოიყენება ჰერპეს სიმპლექსის ვირუსით (HSV-1, HSV-2) გამოწვეული ინფექციების მკურნალობისთვის, მათ შორის: ტუჩის ჰერპესი, გენიტალური ჰერპესი, ჰერპესული კერატიტი. ასევე ეფექტურია ჰერპეს ზოსტერის (შინდისფერი) და ჩუტყვავილას სამკურნალოდ. იმუნოდეფიციტის მქონე პაციენტებში გამოიყენება ჰერპესული ინფექციების პროფილაქტიკისთვისაც.
2. რამდენ ხანში მოქმედებს Zovirax კრემი?
Zovirax კრემის მოქმედება ყველაზე ეფექტურია, თუ მისი გამოყენება იწყება პროდრომული სიმპტომების (ჩხვლეტა, წვა, ქავილი) გამოჩენისთანავე, სანამ ბუშტუკები წარმოიქმნება. ადრეულ სტადიაზე დაწყებისას შეიძლება თავიდან აიცილოს ბუშტუკების სრული განვითარება. კრემი დაიტანება 5-ჯერ დღეში, 4-საათიანი ინტერვალით, 5-10 დღის განმავლობაში.
3. შეიძლება თუ არა Zovirax-ის მიღება ორსულობის დროს?
Zovirax-ს ორსულობის დროს ექიმი ნიშნავს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მოსალოდნელი სარგებელი აღემატება პოტენციურ რისკს. აციკლოვირი FDA-ის კლასიფიკაციით B კატეგორიას მიეკუთვნება, რაც ნიშნავს, რომ ცხოველებზე ჩატარებულ კვლევებში რისკი არ დადასტურებულა, თუმცა ადამიანებში საკმარისი კონტროლირებული კვლევები არ არსებობს. ნებისმიერ შემთხვევაში, გადაწყვეტილება მიიღება მკურნალი ექიმის მიერ.
4. რა განსხვავებაა Zovirax-სა და ვალაციკლოვირს (Valtrex) შორის?
ვალაციკლოვირი აციკლოვირის პროდრაგია — ორგანიზმში მისი შეწოვის შემდეგ გარდაიქმნება აციკლოვირად. ვალაციკლოვირის უპირატესობაა უკეთესი ბიოშეღწევადობა (55% vs 15-30%), რაც საშუალებას იძლევა ნაკლები სიხშირით მიიღოს პაციენტმა (2-3-ჯერ დღეში, 5-ჯერის ნაცვლად). Zovirax კი უფრო ხელმისაწვდომია ფასით და გამოცდილი პრეპარატია.
5. აქვს თუ არა Zovirax-ს გვერდითი ეფექტები?
ტაბლეტების მიღებისას შესაძლოა გამოვლინდეს: გულისრევა, დიარეა, თავის ტკივილი, ტკივილი მუცელში. იშვიათად — თავბრუსხვევა, დაღლილობა. კრემის გამოყენებისას — ადგილობრივი გაღიზიანება, სიმშრალე, აქერცვლა. მძიმე გვერდითი ეფექტები (თირკმლის ფუნქციის დარღვევა) ძალზე იშვიათია და ძირითადად ინტრავენური მიღებისას ვლინდება არასაკმარისი ჰიდრატაციის პირობებში.
6. რეცეპტით გაიცემა თუ არა Zovirax?
საქართველოში Zovirax-ის ტაბლეტები და თვალის მალამო რეცეპტით გაიცემა. ტოპიკური კრემი (5%) ზოგიერთ აფთიაქში შესაძლოა ურეცეპტოდ იყოს ხელმისაწვდომი, თუმცა რეკომენდებულია ექიმთან კონსულტაცია, განსაკუთრებით პირველადი ეპიზოდის დროს.
---
ალტერნატივები
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე Zovirax-ის (აციკლოვირის) მრავალი ალტერნატიული პრეპარატი არსებობს, როგორც ბრენდული, ისე გენერიკული:
აციკლოვირის გენერიკები:
ვალაციკლოვირი (პროდრაგი):
- აპო-ვალაციკლოვირი — Apotex-ის წარმოების ვალაციკლოვირი, რომელიც მაღალი ბიოშეღწევადობით გამოირჩევა
ალტერნატივის შერჩევა უნდა მოხდეს მკურნალი ექიმის რეკომენდაციით, კლინიკური მდგომარეობის, დოზირების რეჟიმის მოხერხებულობისა და ფინანსური ხელმისაწვდომობის გათვალისწინებით.