მოკლედ
ნაპროქსენი (Naproxen) არის არასტეროიდული ანთების საწინააღმდეგო პრეპარატი (NSAID), რომელიც მიეკუთვნება პროპიონის მჟავას წარმოებულთა ჯგუფს. იგი გამოიყენება ტკივილის, ანთების და ცხელების სამკურნალოდ. ნაპროქსენი ეფექტურია რევმატოიდული ართრიტის, ოსტეოართრიტის, ანქილოზური სპონდილიტის, ძვალ-კუნთოვანი ტკივილის, დისმენორეის, პოდაგრის მწვავე შეტევებისა და თავის ტკივილის დროს. პრეპარატი მოქმედებს ციკლოოქსიგენაზა-1 და ციკლოოქსიგენაზა-2 (COX-1, COX-2) ფერმენტების არასელექციური ინჰიბირებით, რაც ამცირებს პროსტაგლანდინების სინთეზს. გამოირჩევა შედარებით გრძელი ნახევარგამოყოფის პერიოდით (12-17 საათი), რაც საშუალებას იძლევა დღეში 2-ჯერ მიღებით. ხელმისაწვდომია ტაბლეტების, კაფსულების, გელისა და რექტალური სუპოზიტორიის ფორმით. ძირითადი გვერდითი ეფექტები მოიცავს გასტროინტესტინალურ დარღვევებს, კარდიოვასკულარულ რისკებსა და თირკმლის ფუნქციის დარღვევას (BNF 87).
რა არის და ფარმაკოლოგია
ნაპროქსენი არის არასტეროიდული ანთების საწინააღმდეგო საშუალება (NSAID), რომელიც ქიმიურად წარმოადგენს 2-(6-მეთოქსინაფტალინ-2-ილ)პროპიონის მჟავას. იგი მიეკუთვნება პროპიონის მჟავას წარმოებულთა კლასს, ისევე როგორც იბუპროფენი და კეტოპროფენი, თუმცა გამოირჩევა უფრო ხანგრძლივი მოქმედებით.
ნაპროქსენი პირველად სინთეზირებულ იქნა 1969 წელს კომპანია Syntex-ის მიერ. 1976 წელს FDA-მ დაამტკიცა იგი რეცეპტით გასაცემ პრეპარატად, ხოლო 1994 წლიდან ზოგიერთ ქვეყანაში ხელმისაწვდომი გახდა ურეცეპტოდ (OTC). ნაპროქსენი შეტანილია ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის აუცილებელი წამლების მოდელურ ნუსხაში (WHO Model List), რაც ადასტურებს მის მნიშვნელობას გლობალურ ჯანდაცვაში.
ფარმაკოლოგიურად, ნაპროქსენი ხასიათდება როგორც არასელექციური ციკლოოქსიგენაზას ინჰიბიტორი, რომელსაც გააჩნია ანალგეზიური (ტკივილგამაყუჩებელი), ანთების საწინააღმდეგო და ანტიპირეტიკული (ცხელების დამწევი) თვისებები. სხვა NSAID-ებთან შედარებით, ნაპროქსენი ხასიათდება შედარებით დაბალი კარდიოვასკულარული რისკით, რაც მას განსაკუთრებით მიმზიდველს ხდის გულ-სისხლძარღვთა მოვლენების მაღალი რისკის მქონე პაციენტებისთვის (NICE CG177). პრეპარატი ხელმისაწვდომია ნაპროქსენის თავისუფალი მჟავას ან ნაპროქსენის ნატრიუმის მარილის სახით — ნატრიუმის მარილი უფრო სწრაფად შეიწოვება და უზრუნველყოფს ანალგეზიის სწრაფ დაწყებას.
მოქმედების მექანიზმი
ნაპროქსენის მოქმედების ძირითადი მექანიზმი ეფუძნება ციკლოოქსიგენაზას (COX) ფერმენტის არასელექციურ, შექცევად ინჰიბირებას. ციკლოოქსიგენაზა არის გასაღებური ფერმენტი არაქიდონის მჟავას მეტაბოლიზმის კასკადში, რომელიც პასუხისმგებელია პროსტაგლანდინების, თრომბოქსანებისა და პროსტაციკლინების ბიოსინთეზზე.
COX-1 ინჰიბირება: COX-1 არის კონსტიტუციური ფერმენტი, რომელიც ფიზიოლოგიურ პირობებში ექსპრესირდება თითქმის ყველა ქსოვილში. იგი მონაწილეობს კუჭის ლორწოვანი გარსის დაცვაში (ციტოპროტექცია), თრომბოციტების აგრეგაციაში და თირკმლის სისხლის მიმოქცევის რეგულაციაში. ნაპროქსენის მიერ COX-1-ის ინჰიბირება ხსნის მის ანტითრომბოციტულ ეფექტს, მაგრამ ამავდროულად განაპირობებს გასტროინტესტინალურ გვერდით მოვლენებს.
COX-2 ინჰიბირება: COX-2 არის ინდუცირებადი ფერმენტი, რომლის ექსპრესიაც მნიშვნელოვნად იზრდება ანთებითი სტიმულის საპასუხოდ. ანთებით კერაში COX-2 კატალიზებს პროსტაგლანდინ E2-ისა (PGE₂) და პროსტაგლანდინ I2-ის (PGI₂) წარმოქმნას, რომლებიც მონაწილეობენ ტკივილის, ანთების, შეშუპებისა და ცხელების პათოგენეზში. COX-2-ის ინჰიბირება წარმოადგენს ნაპროქსენის ანთების საწინააღმდეგო და ანალგეზიური ეფექტის ძირითად მექანიზმს.
პროსტაგლანდინების სინთეზის დათრგუნვა იწვევს:
- ანალგეზია — PGE₂-ის შემცირება ამცირებს პერიფერიული ნოციცეპტორების სენსიტიზაციას ბრადიკინინისა და სხვა ალგოგენური მედიატორების მიმართ;
- ანთების საწინააღმდეგო ეფექტი — ვაზოდილატაციისა და სისხლძარღვთა გამტარობის შემცირება, ლეიკოციტური ინფილტრაციის დათრგუნვა;
- ანტიპირეზია — ჰიპოთალამუსის თერმორეგულაციის ცენტრში PGE₂-ის კონცენტრაციის შემცირება;
- ანტითრომბოციტული ეფექტი — თრომბოქსან A₂-ის (TXA₂) სინთეზის ინჰიბირება თრომბოციტებში.
აღსანიშნავია, რომ ნაპროქსენს COX-1/COX-2 სელექციურობის თანაფარდობა აახლოებს 1-ს, რაც ნიშნავს, რომ იგი თითქმის თანაბრად თრგუნავს ორივე იზოფორმას. ეს განსხვავდება სელექციური COX-2 ინჰიბიტორებისგან (კოქსიბები), როგორიცაა ეტორიკოქსიბი ან ცელეკოქსიბი (EMA SmPC).
ჩვენებები
ნაპროქსენი გამოიყენება მრავალი ანთებითი და ტკივილით მიმდინარე მდგომარეობის სამკურნალოდ:
რევმატოლოგიური ჩვენებები
- რევმატოიდული ართრიტი (/conditions/revmatoiduli-artriti) — ერთ-ერთი ძირითადი NSAID რევმატოიდული ართრიტის სიმპტომური მკურნალობისთვის. ამცირებს სახსრის ტკივილს, შეშუპებას და დილის სიხისტეს (NICE NG100);
- ოსტეოართრიტი (/conditions/osteoartriti) — ტკივილისა და ფუნქციური შეზღუდვის სიმპტომური მკურნალობა;
- ანქილოზური სპონდილიტი (/conditions/ankilozuri-spondiliti) — NSAID-ები, მათ შორის ნაპროქსენი, წარმოადგენს პირველი რიგის თერაპიას (NICE NG65);
- პოდაგრის მწვავე შეტევა (/conditions/podagra) — ანთების და ტკივილის სწრაფი კუპირება (BNF 87);
- იუვენილური იდიოპათიური ართრიტი — ბავშვებში გამოყენების ჩვენებით.
ტკივილის მართვა
- დისმენორეა (/conditions/dismenorea) — პირველადი დისმენორეის სიმპტომური მკურნალობა;
- პოსტოპერაციული ტკივილი — საშუალო ინტენსივობის ტკივილის კუპირება;
- ძვალ-კუნთოვანი ტკივილი — ტენდინიტი, ბურსიტი, რბილი ქსოვილების დაზიანებები;
- თავის ტკივილი და მიგრენი (/conditions/migreni) — მწვავე შეტევების მკურნალობა და პროფილაქტიკა;
- კბილის ტკივილი — მწვავე ტკივილის კუპირება.
სხვა ჩვენებები
- ცხელება — ანტიპირეტიკული მოქმედება;
- მენორაგია — მენსტრუალური სისხლდენის შემცირება.
ნაპროქსენი ტოპიკური ფორმით (გელი) გამოიყენება ლოკალური ძვალ-კუნთოვანი ტკივილის დროს, განსაკუთრებით ხანდაზმულ პაციენტებში, სადაც სისტემური NSAID-ების გამოყენება შეზღუდულია (NICE NG136).
დოზირება
მოზრდილები
რევმატოიდული ართრიტი, ოსტეოართრიტი, ანქილოზური სპონდილიტი:
- 500-1000 მგ/დღეში, გაყოფილი 2 მიღებად (დილით და საღამოს)
- მაქსიმალური დოზა: 1250 მგ/დღეში (BNF 87)
მწვავე პოდაგრა:
- საწყისი დოზა: 750 მგ, შემდეგ 250 მგ ყოველ 8 საათში შეტევის კუპირებამდე
- ალტერნატიულად: 500 მგ, შემდეგ 250 მგ ყოველ 6-8 საათში
მწვავე ძვალ-კუნთოვანი ტკივილი, დისმენორეა:
- საწყისი დოზა: 500 მგ, შემდეგ 250 მგ ყოველ 6-8 საათში
- მაქსიმალური დოზა: 1250 მგ პირველ დღეს, შემდეგ 1000 მგ/დღეში
ნაპროქსენის ნატრიუმი (OTC):
- 220 მგ ყოველ 8-12 საათში
- მაქსიმალური დოზა: 660 მგ/დღეში (სამედიცინო მეთვალყურეობის გარეშე)
ბავშვები (>2 წელი)
იუვენილური ართრიტი:
- 10-15 მგ/კგ/დღეში, გაყოფილი 2 მიღებად
- მაქსიმალური: 1000 მგ/დღეში
ტკივილი და ცხელება (>12 წელი):
- 5-7 მგ/კგ ყოველ 8-12 საათში
თირკმლის ფუნქციის დარღვევა
- მსუბუქი დარღვევა (CrCl 30-60 მლ/წთ): სიფრთხილით, მინიმალური ეფექტური დოზა
- საშუალო და მძიმე დარღვევა (CrCl <30 მლ/წთ): უკუნაჩვენებია (BNF 87)
ღვიძლის ფუნქციის დარღვევა
- მსუბუქ-საშუალო დარღვევისას: დოზის კორექცია ინდივიდუალურად
- მძიმე ღვიძლის უკმარისობა: უკუნაჩვენებია
ხანდაზმული პაციენტები
- რეკომენდებულია ყველაზე დაბალი ეფექტური დოზა მინიმალური ხანგრძლივობით
- გასტროპროტექციის თანაკომბინაცია (პროტონული ტუმბოს ინჰიბიტორი) სავალდებულოა ≥65 წლის პაციენტებში (NICE CG177)
ნაპროქსენი მიიღება საკვებთან ერთად ან საკვების შემდეგ გასტროინტესტინალური გვერდითი ეფექტების შესამცირებლად.
ფარმაკოკინეტიკა
შეწოვა (აბსორბცია): ნაპროქსენი პერორალური მიღების შემდეგ სწრაფად და თითქმის სრულად შეიწოვება კუჭ-ნაწლავის ტრაქტიდან. ბიოშეღწევადობა შეადგენს ~95%-ს. პლაზმაში პიკური კონცენტრაცია (Cmax) მიიღწევა 2-4 საათში ნაპროქსენის თავისუფალი მჟავას შემთხვევაში და 1-2 საათში ნაპროქსენის ნატრიუმის შემთხვევაში. საკვები მნიშვნელოვნად არ ცვლის შეწოვის სისრულეს, თუმცა შეიძლება შეანელოს აბსორბციის სიჩქარე (EMA SmPC).
განაწილება (დისტრიბუცია): ნაპროქსენი ხასიათდება მაღალი ცილაშეკავშირების ხარისხით — >99% უკავშირდება პლაზმის ალბუმინს. განაწილების მოცულობა (Vd) შეადგენს დაახლოებით 0.16 ლ/კგ. პრეპარატი კარგად აღწევს სინოვიალურ სითხეში, სადაც კონცენტრაცია შეადგენს პლაზმის კონცენტრაციის დაახლოებით 50-70%-ს.
მეტაბოლიზმი: ნაპროქსენი ძირითადად მეტაბოლიზდება ღვიძლში CYP2C9 ფერმენტის მონაწილეობით, ასევე CYP1A2. ძირითადი მეტაბოლიტია 6-O-დესმეთილნაპროქსენი, რომელიც ფარმაკოლოგიურად არააქტიურია. მეტაბოლიტები განიცდიან გლუკურონიდის კონიუგაციას.
ექსკრეცია (გამოყოფა): პრეპარატი ძირითადად გამოიყოფა თირკმლებით (~95%), როგორც უცვლელი სუბსტანცია (~10%) და გლუკურონიდ-კონიუგირებული მეტაბოლიტები (~60%). ნახევარგამოყოფის პერიოდი (t½) შეადგენს 12-17 საათს, რაც უზრუნველყოფს დღეში ორჯერ მიღების რეჟიმს. ხანდაზმულებში ნახევარგამოყოფის პერიოდი შეიძლება გახანგრძლივდეს (BNF 87).
გვერდითი ეფექტები
ხშირი (>10%)
- გასტროინტესტინალური: გულისრევა, დისპეფსია, მუცლის ტკივილი, ყაბზობა, დიარეა
- თავის ტკივილი, თავბრუსხვევა
ნაკლებად ხშირი (1-10%)
- კუჭ-ნაწლავის ტრაქტი: გასტრიტი, სტომატიტი, მეტეორიზმი
- ცენტრალური ნერვული სისტემა: ძილიანობა, ყურში ზუილი (ტინიტუსი)
- კანი: ქავილი, გამონაყარი, ეკქიმოზი
- თირკმლები: პერიფერიული შეშუპება, სითხის რეტენცია
- ლაბორატორიული: ღვიძლის ტრანსამინაზების მომატება, სისხლდენის დროის გახანგრძლივება
იშვიათი, მაგრამ სერიოზული (<1%)
- გასტროინტესტინალური სისხლდენა და წყლულოვანი დაავადება — ეს რისკი მატულობს ასაკთან, კორტიკოსტეროიდების, ანტიკოაგულანტების თანადროული გამოყენებისას და H. pylori ინფექციის არსებობისას (NICE CG177);
- კარდიოვასკულარული მოვლენები — მიოკარდიუმის ინფარქტი, ინსულტი. თუმცა მეტა-ანალიზების თანახმად, ნაპროქსენი ხასიათდება ყველაზე დაბალი კარდიოვასკულარული რისკით NSAID-ებს შორის (EMA SmPC);
- თირკმლის მწვავე უკმარისობა — განსაკუთრებით დეჰიდრატაციის, ACE ინჰიბიტორების ან დიურეტიკების თანაგამოყენებისას;
- ანაფილაქსიური რეაქცია და ბრონქოსპაზმი — განსაკუთრებით ასპირინით გამოწვეული ასთმის მქონე პაციენტებში;
- სტივენს-ჯონსონის სინდრომი და ტოქსიკური ეპიდერმული ნეკროლიზი — ძალზე იშვიათი;
- ჰემატოლოგიური: აგრანულოციტოზი, აპლასტიკური ანემია, თრომბოციტოპენია;
- ღვიძლის მძიმე დაზიანება: ჰეპატიტი, სიყვითლე.
გარე გამოყენებისას (გელი) სისტემური გვერდითი ეფექტები მინიმალურია; ძირითადად აღინიშნება ლოკალური კანის გაღიზიანება (BNF 87).
უკუჩვენებები და სიფრთხილე
აბსოლუტური უკუჩვენებები
- ჰიპერმგრძნობელობა ნაპროქსენის ან სხვა NSAID-ების მიმართ
- ასპირინით ან სხვა NSAID-ით გამოწვეული ასთმა, ურტიკარია ან ალერგიული რინიტი ანამნეზში
- აქტიური პეპტიური წყლული ან გასტროინტესტინალური სისხლდენა
- მძიმე გულის უკმარისობა (NYHA III-IV)
- მძიმე ღვიძლის უკმარისობა
- მძიმე თირკმლის უკმარისობა (CrCl <30 მლ/წთ)
- ორსულობის III ტრიმესტრი
- აქტიური კორონარული შუნტირების პერიოპერაციული პერიოდი (EMA SmPC)
სიფრთხილის ზომები
- ხანდაზმული პაციენტები — მომატებული რისკი გასტროინტესტინალური და თირკმლის გართულებებისა
- გულ-სისხლძარღვთა დაავადებები ან რისკ-ფაქტორები
- არტერიული ჰიპერტენზია — NSAID-ები შეიძლება გააუარესონ არტერიული წნევის კონტროლი
- ბრონქული ასთმა — შესაძლებელია ბრონქოსპაზმის პროვოცირება
- კოაგულოპათიები
- H. pylori ინფექცია — გასტროინტესტინალური სისხლდენის რისკის მომატება
- სითხის რეტენციის რისკი (BNF 87)
ურთიერთქმედებები
ნაპროქსენს აქვს მრავალი კლინიკურად მნიშვნელოვანი წამლის ურთიერთქმედება:
მაღალი რისკის ურთიერთქმედებები
- ანტიკოაგულანტები (ვარფარინი, ჰეპარინი) — სისხლდენის რისკი მნიშვნელოვნად მატულობს. ნაპროქსენი აძლიერებს ვარფარინის ეფექტს ცილის შეკავშირებიდან გამოდევნით და თრომბოციტების ფუნქციაზე ზემოქმედებით;
- ლითიუმი — NSAID-ები ამცირებენ ლითიუმის რენალურ კლირენსს, რაც ზრდის პლაზმის კონცენტრაციას და ტოქსიკურობის რისკს;
- მეთოტრექსატი — ნაპროქსენი ამცირებს მეთოტრექსატის თირკმლის კლირენსს, რაც ტოქსიკურობის საფრთხეს ქმნის, განსაკუთრებით მაღალი დოზების გამოყენებისას;
- სხვა NSAID-ები (მათ შორის ასპირინი) — გვერდითი ეფექტების ადიტიური ზრდა, გასტროინტესტინალური სისხლდენის რისკის გაორმაგება (BNF 87).
მნიშვნელოვანი ურთიერთქმედებები
- ACE ინჰიბიტორები / ARB-ები / დიურეტიკები — ანტიჰიპერტენზიული ეფექტის შემცირება; ე.წ. „სამმაგი საფრთხე" (triple whammy) — ერთდროული გამოყენება მნიშვნელოვნად ზრდის მწვავე თირკმლის უკმარისობის რისკს;
- SSRI/SNRI ანტიდეპრესანტები — გასტროინტესტინალური სისხლდენის რისკის მომატება;
- კორტიკოსტეროიდები — გასტროინტესტინალური წყლულოვანი გართულებების რისკის ზრდა;
- ციკლოსპორინი — ნეფროტოქსიკურობის მომატება;
- ქინოლონები (ფტორქინოლონები) — კრუნჩხვების რისკის თეორიული მომატება;
- დაბალმოლეკულური ჰეპარინები — სისხლდენის რისკის ზრდა;
- დიგოქსინი — პლაზმაში კონცენტრაციის მომატება (EMA SmPC).
ორსულობა და ლაქტაცია
ორსულობა
ნაპროქსენი, ისევე როგორც ყველა NSAID, უკუნაჩვენებია ორსულობის III ტრიმესტრში. მესამე ტრიმესტრში გამოყენება იწვევს ნაყოფის არტერიული სადინარის (ductus arteriosus) ნაადრევ დახურვას, ასევე შეიძლება გამოიწვიოს ოლიგოჰიდრამნიონი ნაყოფის თირკმლის ფუნქციის დათრგუნვის გამო.
პირველი და მეორე ტრიმესტრის დროს ნაპროქსენი გამოიყენება მხოლოდ მკაცრი ჩვენებით, როდესაც სარგებელი აჭარბებს რისკს. ზოგიერთი კვლევა მიუთითებს მუცლის კედლის დეფექტისა და სპონტანური აბორტის შესაძლო რისკის მომატებაზე ადრეულ ტრიმესტრებში. EMA რეკომენდაციით, მე-20 კვირის შემდეგ NSAID-ების გამოყენება არ არის რეკომენდებული (EMA SmPC).
FDA კლასიფიკაცია: C კატეგორია (I-II ტრიმესტრი), D კატეგორია (III ტრიმესტრი).
ლაქტაცია
ნაპროქსენი გამოიყოფა დედის რძეში მცირე რაოდენობით (პლაზმის კონცენტრაციის ~1%). თუმცა გრძელი ნახევარგამოყოფის პერიოდის გამო, BNF რეკომენდებს სიფრთხილით გამოყენებას ლაქტაციის პერიოდში. იბუპროფენი შეიძლება სასურველი ალტერნატივა იყოს მეძუძურ დედებში (BNF 87).
ბრენდები საქართველოში
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე ნაპროქსენი ხელმისაწვდომია რამდენიმე ბრენდული და გენერიკული სახელწოდებით:
- ნალგეზინი — ტაბლეტები 275 მგ (ნაპროქსენის ნატრიუმი), ფართოდ გამოყენებული OTC პრეპარატი
- ნალგეზინ ფორტე — ტაბლეტები 550 მგ
- ნაპროქსენ-დენკი — ტაბლეტები 250 მგ, 500 მგ
ტოპიკური ფორმით ნაპროქსენი ხელმისაწვდომია გელის სახით. საინტერესოა, რომ მოწოდებულ ბრენდების სიაში ნაპროქსენის შემცველი პრეპარატები არ ფიგურირებს ცალსახად, რაც შეიძლება მიანიშნებდეს ბრენდების შეზღუდულ ხელმისაწვდომობაზე. პაციენტებს ეურჩებათ მიმართონ ფარმაცევტს ან ექიმს არსებული პრეპარატების შესახებ კონსულტაციისთვის.
ხშირად დასმული კითხვები
რამდენ ხანში იწყებს მოქმედებას ნაპროქსენი?
ნაპროქსენის ანალგეზიური ეფექტი იწყება მიღებიდან 30-60 წუთში. ნაპროქსენის ნატრიუმი (მაგ., ნალგეზინი) უფრო სწრაფად შეიწოვება და ეფექტი შეიძლება დაიწყოს 20-30 წუთში. მაქსიმალური ანტიანთებითი ეფექტის მისაღწევად ქრონიკული მდგომარეობების დროს შეიძლება საჭირო გახდეს 2-4 კვირიანი რეგულარული მიღება (EMA SmPC).
შეიძლება თუ არა ნაპროქსენის იბუპროფენთან ერთად მიღება?
არა, ნაპროქსენისა და იბუპროფენის (ან სხვა NSAID-ის) ერთდროული მიღება რეკომენდებული არ არის. ორი NSAID-ის კომბინაცია არ აძლიერებს ანალგეზიურ ეფექტს, მაგრამ მნიშვნელოვნად ზრდის გასტროინტესტინალური სისხლდენის, წყლულისა და თირკმლის გართულებების რისკს (BNF 87).
რამდენ ხანს შეიძლება ნაპროქსენის მიღება?
მწვავე ტკივილისა და ცხელებისთვის ნაპროქსენი ჩვეულებრივ გამოიყენება 5-7 დღის განმავლობაში. ქრონიკული ანთებითი მდგომარეობებისას (ართრიტი) შეიძლება გრძელვადიანი გამოყენება ექიმის მეთვალყურეობით, ყველაზე დაბალი ეფექტური დოზით. გასტროპროტექცია (PPI) რეკომენდებულია ხანგრძლივი გამოყენებისას (NICE CG177).
ნაპროქსენი თუ იბუპროფენი — რომელია უკეთესი?
ორივე ეფექტურ NSAID-ს წარმოადგენს. ნაპროქსენის უპირატესობებია: ხანგრძლივი მოქმედება (დღეში 2-ჯერ მიღება vs იბუპროფენის 3-4-ჯერ) და შედარებით დაბალი კარდიოვასკულარული რისკი. იბუპროფენი სასურველია ლაქტაციის პერიოდში და ბავშვებში. არჩევანი ინდივიდუალურია და დამოკიდებულია პაციენტის თანმხლებ დაავადებებზე, რისკ-ფაქტორებსა და კლინიკურ სიტუაციაზე (BNF 87).
შეიძლება თუ არა ნაპროქსენის ალკოჰოლთან ერთად მიღება?
ალკოჰოლისა და ნაპროქსენის ერთდროული მოხმარება არ არის რეკომენდებული. ალკოჰოლი ამძაფრებს კუჭის ლორწოვანი გარსის გაღიზიანებას და მნიშვნელოვნად ზრდის გასტროინტესტინალური სისხლდენის რისკს. ალკოჰოლის მოხმარების შემთხვევაში პაციენტმა უნდა მიმართოს ექიმს NSAID-ის არჩევასა და დოზირებასთან დაკავშირებით (BNF 87).
უნდა მივიღო ნაპროქსენი საკვებთან ერთად?
დიახ, ნაპროქსენის მიღება რეკომენდებულია საკვებთან ერთად ან საკვების მიღების შემდეგ. ეს ამცირებს კუჭის გაღიზიანებას და დისპეფსიის სიხშირეს. მთელი ტაბლეტი უნდა გადაიყლაპოს საკმარისი რაოდენობის წყალთან ერთად. გახსნა ან დაღეჭვა არ არის რეკომენდებული, თუ პრეპარატი არ არის სპეციალურად ამისთვის შექმნილი ფორმულაციის (EMA SmPC).