მოკლედ
აზითრომიცინი (Azithromycin) არის მაკროლიდური ანტიბიოტიკი, რომელიც ფართოდ გამოიყენება ბაქტერიული ინფექციების სამკურნალოდ. იგი ეფექტურია ზედა და ქვედა სასუნთქი გზების ინფექციების, კანისა და რბილი ქსოვილების ინფექციების, სქესობრივი გზით გადამდები დაავადებების (მათ შორის ქლამიდიის) და შუა ყურის ანთების მკურნალობისას. აზითრომიცინის უპირატესობა მდგომარეობს მის ხანგრძლივ ნახევარდაშლის პერიოდში, რაც საშუალებას იძლევა მოკლევადიანი (3–5 დღიანი) კურსებით მკურნალობა. მიღება ხდება დღეში ერთხელ, რაც ზრდის პაციენტის თანხმობას მკურნალობის რეჟიმთან. პრეპარატი კარგად აიტანება უმეტესი პაციენტების მიერ; ყველაზე ხშირი გვერდითი ეფექტები მოიცავს კუჭ-ნაწლავის სისტემის დარღვევებს — დიარეას, გულისრევას და მუცლის ტკივილს. აზითრომიცინი საქართველოში ხელმისაწვდომია მრავალი ბრენდის სახით, მათ შორის აზიმაქი, აზითრომიცინი-ნეო და სხვა (BNF 87, WHO Model List).
რა არის და ფარმაკოლოგია
აზითრომიცინი მიეკუთვნება მაკროლიდური ანტიბიოტიკების ქვეჯგუფს — აზალიდებს. ეს ნახევრადსინთეზური ანტიბიოტიკი მიღებულ იქნა ერითრომიცინის ქიმიური მოდიფიკაციით 1980 წელს ხორვატიის ფარმაცევტული კომპანია „პლივას" (PLIVA) მეცნიერების — სლობოდან ჯოკიჩის და სხვათა მიერ. 1981 წელს მიენიჭა პატენტი, ხოლო 1988 წლიდან იგი კომერციულად ხელმისაწვდომი გახდა „ზითრომაქსის" ბრენდის სახელით. აზითრომიცინი შეტანილია ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის აუცილებელ წამალთა ნუსხაში (WHO Model List), რაც ადასტურებს მის მნიშვნელობას გლობალურ ჯანდაცვაში.
აზითრომიცინი სტრუქტურულად განსხვავდება ერითრომიცინისგან — მის ლაქტონურ რგოლში ჩასმულია აზოტის ატომი, რაც ქმნის 15-წევრიან (ერითრომიცინის 14-წევრიანის ნაცვლად) აზალიდურ რგოლს. ეს სტრუქტურული ცვლილება ანიჭებს პრეპარატს უნიკალურ ფარმაკოკინეტიკურ თვისებებს: გაუმჯობესებულ მჟავა-სტაბილურობას, უკეთეს ქსოვილოვან პენეტრაციას და მნიშვნელოვნად გახანგრძლივებულ ნახევარდაშლის პერიოდს (BNF 87).
ფარმაკოლოგიური თვალსაზრისით, აზითრომიცინი ბაქტერიოსტატიკური მოქმედების პრეპარატია, თუმცა მაღალ კონცენტრაციებში შეიძლება ბაქტერიციდულადაც იმოქმედოს გარკვეული მიკროორგანიზმების მიმართ. პრეპარატი აქტიურია გრამდადებითი (Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Staphylococcus aureus), გრაამუარყოფითი (Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Neisseria gonorrhoeae) და ატიპიური მიკროორგანიზმების (Chlamydia trachomatis, Mycoplasma pneumoniae, Legionella pneumophila) მიმართ (EMA SmPC).
მოქმედების მექანიზმი
აზითრომიცინის ანტიბაქტერიული მოქმედება ემყარება ბაქტერიული ცილის სინთეზის (პროტეინების ბიოსინთეზის) ინჰიბირებას. პრეპარატი შეიბმის ბაქტერიული რიბოსომის 50S სუბერთეულის 23S რიბოსომული რნმ-ის (rRNA) კომპონენტთან, კონკრეტულად — პეპტიდილტრანსფერაზულ ცენტრთან. ეს შეკავშირება ხელს უშლის ამინოაცილ-ტრნმ-ის ტრანსლოკაციას რიბოსომის A-ადგილიდან P-ადგილზე, რითაც ბლოკავს ცილის ჯაჭვის ელონგაციას (გახანგრძლივებას) (EMA SmPC).
მოლეკულური მექანიზმი: რიბოსომის 50S სუბერთეულთან შეკავშირებისას აზითრომიცინი ფიზიკურად ბლოკავს პეპტიდის გასვლის გვირაბს (peptide exit tunnel), რაც ხელს უშლის ახლად სინთეზირებული პეპტიდური ჯაჭვის გამოსვლას რიბოსომიდან. შედეგად ბაქტერიული ცილის სინთეზი ჩერდება ადრეულ ეტაპზე.
ბაქტერიოსტატიკური vs ბაქტერიციდული ეფექტი: სტანდარტულ თერაპიულ კონცენტრაციებში აზითრომიცინი ბაქტერიოსტატიკურია — ის აჩერებს ბაქტერიების ზრდასა და გამრავლებას, მაგრამ არ კლავს მათ პირდაპირ. თუმცა, მისი კონცენტრაციადამოკიდებული მოქმედების გამო, ქსოვილებში მიღწეული მაღალი კონცენტრაციებისას იგი ბაქტერიციდული ხდება ზოგიერთი მიკროორგანიზმის (მაგ., S. pyogenes, H. influenzae) მიმართ.
ქსოვილოვანი აკუმულაცია: აზითრომიცინის უნიკალური თვისებაა მისი აქტიური შეღწევა ფაგოციტებში (ნეიტროფილებსა და მაკროფაგებში). პრეპარატი კონცენტრირდება ლიზოსომებში და ფაგოციტების მეშვეობით ტრანსპორტირდება ინფექციის კერაში, სადაც გამოთავისუფლდება ბაქტერიების ფაგოციტოზის პროცესში. ამ მექანიზმს ეწოდება „ტროას ცხენის ეფექტი" და ის უზრუნველყოფს ინფექციის კერაში პრეპარატის კონცენტრაციას, რომელიც 10–100-ჯერ აღემატება პლაზმურ კონცენტრაციას (BNF 87).
ანთების საწინააღმდეგო თვისებები: ანტიბაქტერიული მოქმედების გარდა, აზითრომიცინს აქვს იმუნომოდულაციური და ანთების საწინააღმდეგო ეფექტი. იგი ამცირებს პროინფლამატორული ციტოკინების (IL-6, IL-8, TNF-α) წარმოქმნას და აძლიერებს ანთების საწინააღმდეგო ციტოკინ IL-10-ის ექსპრესიას, რაც განაპირობებს მის გამოყენებას ქრონიკულ რესპირატორულ დაავადებებში (მაგ., ბრონქოექტაზია, ცისტური ფიბროზი) გრძელვადიანი თერაპიის სახით (NICE NG117).
ჩვენებები
აზითრომიცინი გამოიყენება მრავალი ბაქტერიული ინფექციის სამკურნალოდ. ძირითადი ჩვენებები მოიცავს:
ზედა სასუნთქი გზების ინფექციები
- ფარინგიტი/ტონზილიტი — ყელის ტკივილი, გამოწვეული S. pyogenes-ით, პენიცილინისადმი ალერგიის შემთხვევაში (პირველი რიგის ალტერნატივა)
- მწვავე სინუსიტი — სინუსიტი, ბაქტერიული ეტიოლოგიით
- მწვავე შუა ყურის ანთება (ოტიტი) — განსაკუთრებით ბავშვებში (BNF 87)
ქვედა სასუნთქი გზების ინფექციები
- საზოგადოებაში შეძენილი პნევმონია (პნევმონია) — მსუბუქი და საშუალო სიმძიმის, განსაკუთრებით ატიპიური პათოგენების ეჭვისას (NICE NG138)
- ქრონიკული ბრონქიტის მწვავე გამწვავება (ბრონქიტი)
- ბრონქოექტაზიის პროფილაქტიკური მკურნალობა — ხანგრძლივი (მაკროლიდური) თერაპია გამწვავებების პრევენციისთვის (NICE NG117)
კანისა და რბილი ქსოვილების ინფექციები
- ერითემა მიგრანსი (ლაიმის დაავადების ადრეული სტადია)
- იმპეტიგო, როზა, ერიზიპელა — ალტერნატიული თერაპია
სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციები
- ქლამიდიური ინფექცია (ქლამიდია) — არაგართულებული ურეთრიტი/ცერვიციტი (ერთჯერადი 1 გ დოზა) — ეს არის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ჩვენება (NICE NG136)
- გონორეა — კომბინაციაში ცეფტრიაქსონთან
- ჩანკრი (Haemophilus ducreyi)
სხვა ჩვენებები
- ტრავმატორების პროფილაქტიკა
- მაკოპლაზმური ინფექციები
- ტოქსოპლაზმოზის პროფილაქტიკა აივ-ინფიცირებულ პაციენტებში
- Mycobacterium avium complex (MAC) პროფილაქტიკა და მკურნალობა (WHO Model List)
- ტრახომა — ერთჯერადი პერორალური დოზა ენდემურ რეგიონებში
დოზირება
აზითრომიცინი ხელმისაწვდომია პერორალური (ტაბლეტები, კაფსულები, სუსპენზია) და ინტრავენური ფორმებით.
მოზრდილები
| ჩვენება | დოზა | ხანგრძლივობა | |---------|------|-------------| | სასუნთქი გზების, კანის ინფექციები | 500 მგ პირველ დღეს, შემდეგ 250 მგ/დღეში | 5 დღე (ჯამი: 1,5 გ) | | საზოგადოებაში შეძენილი პნევმონია | 500 მგ/დღეში | 3 დღე | | ქლამიდიური ინფექცია | 1 გ ერთჯერადად | ერთჯერადი მიღება | | გონორეა (კომბინაციაში) | 1–2 გ ერთჯერადად | ერთჯერადი მიღება | | MAC პროფილაქტიკა | 1200 მგ კვირაში ერთხელ | გრძელვადიანი | | ბრონქოექტაზია (პროფილაქტიკა) | 250–500 მგ 3-ჯერ კვირაში | გრძელვადიანი (≥6 თვე) |
(BNF 87)
ბავშვები (6 თვიდან)
- სტანდარტული რეჟიმი: 10 მგ/კგ პირველ დღეს, შემდეგ 5 მგ/კგ/დღეში 2–5 დღე (ჯამი: 30 მგ/კგ)
- შუა ყურის ანთება: 30 მგ/კგ ერთჯერადად ან 10 მგ/კგ/დღეში 3 დღის განმავლობაში
- ფარინგიტი/ტონზილიტი: 12 მგ/კგ/დღეში 5 დღე (მაქსიმუმ 500 მგ/დღეში)
- სუსპენზია ხელმისაწვდომია 200 მგ/5 მლ კონცენტრაციით
თირკმლის ფუნქციის დარღვევა
აზითრომიცინის დოზის კორექცია არ არის საჭირო მსუბუქი ან საშუალო სიმძიმის თირკმლის უკმარისობისას (GFR >10 მლ/წთ). მძიმე თირკმლის უკმარისობისას (GFR <10 მლ/წთ) გამოყენება სიფრთხილით (EMA SmPC).
ღვიძლის ფუნქციის დარღვევა
მძიმე ჰეპატოცელულური დაავადებისას აზითრომიცინის გამოყენება უკუნაჩვენებია. მსუბუქი და საშუალო სიმძიმის დარღვევებისას — სიფრთხილით, ღვიძლის ფუნქციის მონიტორინგით.
მიღების წესი
ტაბლეტები/კაფსულები მიიღება ჭამამდე 1 საათით ადრე ან ჭამის შემდეგ 2 საათის თავზე (ცარიელ კუჭზე), რადგან საკვები ამცირებს აბსორბციას. თუმცა, ზოგიერთი ფორმულაცია (მაგ., 500 მგ ტაბლეტები) შეიძლება მიღებულ იქნეს საკვებისგან დამოუკიდებლად (EMA SmPC).
ფარმაკოკინეტიკა
აბსორბცია: აზითრომიცინი სწრაფად შეიწოვება პერორალური მიღების შემდეგ. ბიოხელმისაწვდომობა შეადგენს დაახლოებით 37%-ს, რაც განპირობებულია მნიშვნელოვანი პირველადი გავლის (first-pass) მეტაბოლიზმით. პიკური პლაზმური კონცენტრაცია (Cmax) მიიღწევა 2–3 საათში. საკვები ამცირებს კაფსულების აბსორბციას (ტაბლეტებზე ნაკლები გავლენაა).
განაწილება: აზითრომიცინი ხასიათდება უჩვეულოდ დიდი განაწილების მოცულობით (Vd ≈ 31 ლ/კგ), რაც მიუთითებს მის ინტენსიურ ქსოვილოვან პენეტრაციაზე. ქსოვილებში კონცენტრაცია 10–100-ჯერ აღემატება პლაზმურს. განსაკუთრებით მაღალი კონცენტრაციები აღინიშნება ფილტვებში, ტონზილებში, პროსტატაში, კანსა და ფაგოციტებში. პლაზმის ცილებთან შეკავშირება 7–50%-ია (კონცენტრაციადამოკიდებული) (EMA SmPC).
მეტაბოლიზმი: აზითრომიცინი მეტაბოლიზდება ღვიძლში დემეტილირებისა და ჰიდროქსილირების გზით. პრეპარატი არ ახდენს ციტოქრომ P450 ფერმენტების მნიშვნელოვან ინჰიბირებას ან ინდუქციას, რაც განსხვავებულია სხვა მაკროლიდებისგან (ერითრომიცინი, კლარითრომიცინი).
ექსკრეცია: ძირითადი ელიმინაციის გზაა ბილიარული ექსკრეცია (ნაღვლით, უცვლელი სახით). მცირე რაოდენობა გამოიყოფა თირკმლებით (<6% მიღებული დოზის). ტერმინალური ნახევარდაშლის პერიოდი შეადგენს 68–72 საათს, რაც განსაკუთრებით ხანგრძლივია ანტიბიოტიკებს შორის და ქმნის საშუალებას მოკლევადიანი კურსებისთვის. ქსოვილოვანი ნახევარდაშლის პერიოდი კიდევ უფრო ხანგრძლივია — 2–4 დღე (BNF 87).
გვერდითი ეფექტები
აზითრომიცინი ზოგადად კარგად აიტანება, მაგრამ, როგორც ნებისმიერ წამალს, შეიძლება გამოიწვიოს გვერდითი მოვლენები.
ხშირი (>10%)
- დიარეა — ყველაზე გავრცელებული გვერდითი ეფექტი (≈14%)
- გულისრევა
- მუცლის ტკივილი და შებერილობა
ნაკლებად ხშირი (1–10%)
- ღებინება
- დისპეფსია
- თავის ტკივილი
- თავბრუსხვევა
- კანის გამონაყარი
- ქავილი
- ანორექსია
- ვაგინიტი
- ლიმფოციტების რაოდენობის ცვლილება
- ღვიძლის ტრანსამინაზების (ALT, AST) მომატება
იშვიათი (<1%), მაგრამ სერიოზული
- QT ინტერვალის გახანგრძლივება და სერიოზული გულის არითმიები — მათ შორის torsades de pointes. ეს რისკი განსაკუთრებით მაღალია ხანდაზმულ პაციენტებში, ჰიპოკალიემიის, ჰიპომაგნიემიის, ბრადიკარდიის ან QT-ის სხვა გამხანგრძლივებელი პრეპარატებთან ერთად მიღებისას (FDA Safety Communication, 2013)
- ჰეპატოტოქსიურობა — ქოლესტაზური სიყვითლე, ჰეპატიტი, იშვიათად ფულმინანტური ღვიძლის უკმარისობა
- Clostridioides difficile-ასოცირებული დიარეა (ფსევდომემბრანოზული კოლიტი)
- ანაფილაქსია და ანგიოედემა
- სტივენს-ჯონსონის სინდრომი / ტოქსიკური ეპიდერმული ნეკროლიზი (TEN)
- ინტერსტიციული ნეფრიტი
- სმენის დაკარგვა (ჩვეულებრივ შექცევადი, უფრო ხშირია მაღალი დოზებისას)
- მიასთენია გრავისის გამწვავება
(BNF 87, EMA SmPC)
სპეციალური გაფრთხილებები
ხანგრძლივი გამოყენებისას (მაგ., ბრონქოექტაზიის პროფილაქტიკა) საჭიროა:
- ბაზისური და პერიოდული ეკგ (QT ინტერვალის მონიტორინგი)
- სმენის ტესტირება
- ღვიძლის ფუნქციის ტესტები
- ნაწლავის მიკობაქტერიული კულტურა (NTM-ის გამორიცხვა აზითრომიცინის მონოთერაპიის დანიშვნამდე) (NICE NG117)
უკუჩვენებები და სიფრთხილე
აბსოლუტური უკუჩვენებები
- ალერგია აზითრომიცინის, ერითრომიცინის ან სხვა მაკროლიდური/კეტოლიდური ანტიბიოტიკების მიმართ
- მძიმე ღვიძლის უკმარისობა (Child-Pugh C)
- ანამნეზში აზითრომიცინით გამოწვეული სიყვითლე/ჰეპატიტი
სიფრთხილის ზომები
- კარდიოვასკულარული რისკი: QT ინტერვალის გახანგრძლივების ანამნეზი ან მიდრეკილება (თანდაყოლილი ან შეძენილი QT სინდრომი), ელექტროლიტური დარღვევები (ჰიპოკალიემია, ჰიპომაგნიემია), ბრადიკარდია, გულის უკმარისობა
- მიასთენია გრავისი: აზითრომიცინმა შეიძლება გააუარესოს სიმპტომები
- თირკმლის მძიმე უკმარისობა (GFR <10 მლ/წთ)
- ხანდაზმული პაციენტები — არითმიის გაზრდილი რისკი
- ხანგრძლივმა მკურნალობამ შეიძლება გამოიწვიოს სუპერინფექცია რეზისტენტული მიკროორგანიზმებით (მათ შორის სოკოები)
(BNF 87, EMA SmPC)
ურთიერთქმედებები
აზითრომიცინი, სხვა მაკროლიდებისგან (ერითრომიცინი, კლარითრომიცინი) განსხვავებით, არ ახდენს ციტოქრომ P450 ფერმენტების (CYP3A4) მნიშვნელოვან ინჰიბირებას, რაც ამცირებს წამალთა ურთიერთქმედების რისკს. მიუხედავად ამისა, კლინიკურად მნიშვნელოვანი ინტერაქციები არსებობს:
მაჟორული ინტერაქციები
- QT-ის გამხანგრძლივებელი პრეპარატები: ერთობლივი გამოყენება ამიოდარონთან, სოტალოლთან, ფლუკონაზოლთან, ჰალოპერიდოლთან, ონდანსეტრონთან, ფლუოროქინოლონებთან (მოქსიფლოქსაცინი) მნიშვნელოვნად ზრდის torsades de pointes-ის რისკს. ერთობლივი გამოყენება ძალიან სიფრთხილით ან თავიდან აცილებით (BNF 87)
- ვარფარინი: აზითრომიცინმა შეიძლება გაზარდოს ვარფარინის ანტიკოაგულანტური ეფექტი. საჭიროა INR-ის მონიტორინგი
- ერგოტამინის ალკალოიდები: ერგოტიზმის რისკი — ერთობლივი გამოყენება უკუნაჩვენებია
კლინიკურად მნიშვნელოვანი ინტერაქციები
- ციკლოსპორინი: აზითრომიცინმა შეიძლება გაზარდოს ციკლოსპორინის პლაზმური კონცენტრაცია — საჭიროა მონიტორინგი
- დიგოქსინი: P-გლიკოპროტეინის ინჰიბირების გზით შეიძლება გაზარდოს დიგოქსინის კონცენტრაცია — დიგოქსინის ტოქსიურობის მონიტორინგი
- ანტაციდები (ალუმინისა და მაგნიუმის შემცველი): ამცირებენ აზითრომიცინის პიკურ კონცენტრაციას (Cmax) ~25%-ით, თუმცა AUC არ იცვლება. რეკომენდირებულია მიღება ანტაციდებამდე 1 საათით ადრე ან მათი მიღებიდან 2 საათის შემდეგ
- სტატინები: იშვიათად — რაბდომიოლიზის რისკი, განსაკუთრებით ატორვასტატინთან და სიმვასტატინთან ერთად
- ნელფინავირი: აზითრომიცინის კონცენტრაციის მომატება — დოზის კორექცია არ არის საჭირო, მაგრამ გვერდითი ეფექტების მონიტორინგი სავალდებულოა
(BNF 87, EMA SmPC)
ორსულობა და ლაქტაცია
ორსულობა
აზითრომიცინი FDA კატეგორიის B პრეპარატია (ცხოველებზე ჩატარებულ კვლევებში ტერატოგენული ეფექტი არ გამოვლენილა; ადამიანებში ადეკვატური კონტროლირებადი კვლევები არ ჩატარებულა). კლინიკური გამოცდილების მონაცემებით, აზითრომიცინი ითვლება შედარებით უსაფრთხოდ ორსულობის პერიოდში და შეიძლება გამოყენებულ იქნას, როდესაც სარგებელი აღემატება პოტენციურ რისკს (EMA SmPC).
აზითრომიცინი რეკომენდებულია ორსულ ქალებში ქლამიდიური ინფექციის მკურნალობისთვის როგორც პირველი რიგის პრეპარატი (NICE NG136, CDC STI Guidelines).
ლაქტაცია
აზითრომიცინი გამოიყოფა დედის რძეში მცირე რაოდენობით. ძუძუთი კვებისას გამოყენება შესაძლებელია, მაგრამ სიფრთხილით — ჩვილს შეიძლება გაუჩნდეს დიარეა, კანდიდოზი ან კანის გამონაყარი. BNF-ის რეკომენდაციით, აზითრომიცინის გამოყენება ლაქტაციის პერიოდში მისაღებია, როცა კლინიკურად აუცილებელია (BNF 87).
ბრენდები საქართველოში
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე აზითრომიცინი ხელმისაწვდომია მრავალი ბრენდის სახით:
- [აზიმაქი 500 მგ](/medications/azimaki-500mg-3t) — ტაბლეტები 500 მგ, №3 — ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ბრენდი საქართველოში
- [აზიმაქი 250 მგ](/medications/azimaki-250mg-6kafs-gmp) — კაფსულები 250 მგ, №6
- [აზიმაქი სუსპენზია](/medications/azimaki-200-mg-5ml-fkhvnili-30-ml-dasalevi-suspenzia) — ფხვნილი სუსპენზიის მოსამზადებლად 200 მგ/5 მლ, 30 მლ — ბავშვებისთვის
- [აზითრომიცინი 500 მგ](/medications/azitromitsini-500mg) — ტაბლეტები 500 მგ, №3
- აზითრომიცინი 250 მგ — კაფსულები/ტაბლეტები 250 მგ
- აზითრომიცინი-ნეო 500 მგ — ტაბლეტები 500 მგ
- აზითრომიცინი-ნეო 250 მგ — კაფსულები 250 მგ
- აზითრომიცინი ბენეფარმი 500 მგ — ტაბლეტები 500 მგ
- [აზითრომიცინი-აზიაჯიო 500 მგ](/medications/azitromitsini-aziajio-500mg-3t) — ტაბლეტები 500 მგ
- [აზითრომიცინი-აზითრიქსი](/medications/azitromitsini-azitriqsi-tableti-500mg-3) — ტაბლეტები 500 მგ
(BNF 87, საქართველოს წამლის სააგენტო)
ხშირად დასმული კითხვები
რამდენი დღე უნდა მივიღო აზითრომიცინი?
მკურნალობის ხანგრძლივობა დამოკიდებულია ჩვენებაზე. სასუნთქი გზების ინფექციებისას ჩვეულებრივ ინიშნება 3–5 დღიანი კურსი (500 მგ პირველ დღეს, შემდეგ 250 მგ 4 დღე, ან 500 მგ 3 დღე). ქლამიდიური ინფექციისას საკმარისია ერთჯერადი 1 გ დოზა. მნიშვნელოვანია კურსის სრულად დასრულება, თუნდაც სიმპტომები გაუმჯობესდეს (BNF 87).
შეიძლება აზითრომიცინი ალკოჰოლთან ერთად მივიღო?
მიუხედავად იმისა, რომ აზითრომიცინსა და ალკოჰოლს შორის პირდაპირი ფარმაკოკინეტიკური ურთიერთქმედება არ არსებობს, ალკოჰოლის მიღება ანტიბიოტიკოთერაპიის პერიოდში არ არის რეკომენდებული. ალკოჰოლმა შეიძლება გაზარდოს კუჭ-ნაწლავის გვერდითი ეფექტები და დაასუსტოს იმუნური სისტემის ფუნქცია.
ცარიელ კუჭზე უნდა მივიღო თუ საკვებთან ერთად?
კაფსულები უპრეფერესია ცარიელ კუჭზე — ჭამამდე 1 საათით ადრე ან ჭამის შემდეგ 2 საათის თავზე, რადგან საკვები ამცირებს აბსორბციას. თუმცა, ტაბლეტური ფორმა შეიძლება მიღებულ იქნას საკვებისგან დამოუკიდებლად. სუსპენზიაც შეიძლება მიღებულ იქნას საკვებთან ერთად (EMA SmPC).
აზითრომიცინი თუ ამოქსიცილინი — რომელია უკეთესი?
ეს დამოკიდებულია ინფექციის ტიპზე. ამოქსიცილინი რჩება პირველი რიგის ანტიბიოტიკად ბაქტერიული ფარინგიტისა და ზედა სასუნთქი გზების ინფექციებისთვის. აზითრომიცინი უპირატესია ატიპიური პათოგენების (მიკოპლაზმა, ქლამიდია, ლეგიონელა) ეჭვისას, ასევე პენიცილინისადმი ალერგიის შემთხვევაში. თქვენი ექიმი შეარჩევს ოპტიმალურ ანტიბიოტიკს კონკრეტული სიტუაციის მიხედვით (NICE NG84).
რამდენ ხანს მოქმედებს აზითრომიცინი ორგანიზმში კურსის დასრულების შემდეგ?
აზითრომიცინის უნიკალური თვისებაა მისი ხანგრძლივი ქსოვილოვანი კონცენტრაცია. 3-დღიანი კურსის დასრულების შემდეგ, პრეპარატი თერაპიულ კონცენტრაციებში ქსოვილებში ინარჩუნება კიდევ 5–7 დღის განმავლობაში (ჯამური თერაპიული ეფექტი — დაახლოებით 10 დღე). ეს გახანგრძლივებული მოქმედება განპირობებულია 68-საათიანი ნახევარდაშლის პერიოდით (EMA SmPC).
უსაფრთხოა აზითრომიცინი ბავშვებისთვის?
დიახ, აზითრომიცინი დამტკიცებულია ბავშვებში 6 თვის ასაკიდან. ბავშვებისთვის ხელმისაწვდომია სასმელი სუსპენზია (აზიმაქი სუსპენზია 200 მგ/5 მლ). დოზირება ხდება წონის მიხედვით (10 მგ/კგ/დღეში). გვერდითი ეფექტები მსგავსია მოზრდილებისა — ძირითადად კუჭ-ნაწლავის სისტემის დარღვევები. მნიშვნელოვანია ექიმის მიერ დანიშნული დოზისა და კურსის ზუსტად დაცვა (BNF for Children).