1.სავაჭრო დასახელება
Streptomycin Sulfate (სტრეპტომიცინის სულფატი)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
სტრეპტომიცინის სულფატი (Streptomycin Sulfate) — ATC: J01AA01
3.სამკურნალო ფორმა
vial · 1 g
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: Streptomycin Sulfate (სტრეპტომიცინის სულფატი) — 1 g.
5.აღწერა
სტრეპტომიცინის სულფატი წარმოდგენილია ლიოფილიზებული ფხვნილის სახით, რომელიც განკუთვნილია ინექციური ხსნარის მოსამზადებლად. ფხვნილი არის თეთრი ან თითქმის თეთრი, კრისტალური. ყოველი ფლაკონი შეიცავს 1 გრამ სტრეპტომიცინის სულფატს. პრეპარატი შეფუთულია მინის ფლაკონებში, დალუქული რეზინის საცობით და ალუმინის თავსახურით. ფლაკონები მოთავსებულია მუყაოს კოლოფში.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC J01AA01 ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
სტრეპტომიცინის სულფატი არის ამინოგლიკოზიდების ჯგუფის ანტიბიოტიკი, რომელიც გამოიყენება Mycobacterium tuberculosis-ით გამოწვეული ტუბერკულოზის სამკურნალოდ, როგორც პირველი რიგის თერაპიის ნაწილი, განსაკუთრებით მულტირეზისტენტული შტამების შემთხვევაში. ასევე შეიძლება გამოყენებულ იქნას სხვა მძიმე გრამუარყოფითი ბაქტერიული ინფექციების სამკურნალოდ, როგორიცაა ენდოკარდიტი, ქოლერა, პნევმონია, სეფსისი, ტულარემია, იერსინიოზი, ბრუცელოზი, როდესაც სხვა ანტიბიოტიკები არაეფექტურია ან უკუნაჩვენებია. მოქმედებს ბაქტერიის ცილის სინთეზის დათრგუნვით.
8.ფარმაკოკინეტიკა
სტრეპტომიცინი კარგად შეიწოვება ინტრამუსკულარული შეყვანის შემდეგ, Cmax აღწევს 1-2 საათში. ბიოშეღწევადობა შეადგენს დაახლოებით 90-100%. განაწილების მოცულობა შეადგენს დაახლოებით 0.5-0.7 ლ/კგ. პლაზმის ცილებს უკავშირდება ნაკლებად (<35%). აღწევს სხვადასხვა ქსოვილებსა და სითხეებში, მათ შორის პლევრის, პერიკარდიული, ასციტური სითხეები, ძვლები და თვალის კაკალი. არ აღწევს ცენტრალურ ნერვულ სისტემაში (ცნს) მნიშვნელოვანი რაოდენობით, გარდა მენინგიტის დროს. მეტაბოლიზდება ღვიძლში მინიმალურად. ნახევრადგამოყოფის პერიოდი (T½) მოზრდილებში შეადგენს 2-3 საათს, თირკმლის ფუნქციის დარღვევისას შეიძლება გაიზარდოს 50-200 საათამდე. ექსკრეცია ხდება ძირითადად თირკმელებით (80-90%) უცვლელი სახით გორგლოვანი ფილტრაციის გზით. პაციენტებში თირკმლის უკმარისობით, პრეპარატის კლირენსი მნიშვნელოვნად მცირდება, რაც მოითხოვს დოზის კორექციას.
9.ჩვენებები
სტრეპტომიცინის სულფატი არის ამინოგლიკოზიდების ჯგუფის ანტიბიოტიკი, რომელიც გამოიყენება Mycobacterium tuberculosis-ით გამოწვეული ტუბერკულოზის სამკურნალოდ, როგორც პირველი რიგის თერაპიის ნაწილი, განსაკუთრებით მულტირეზისტენტული შტამების შემთხვევაში. ასევე შეიძლება გამოყენებულ იქნას სხვა მძიმე გრამუარყოფითი ბაქტერიული ინფექციების სამკურნალოდ, როგორიცაა ენდოკარდიტი, ქოლერა, პნევმონია, სეფსისი, ტულარემია, იერსინიოზი, ბრუცელოზი, როდესაც სხვა ანტიბიოტიკები არაეფექტურია ან უკუნაჩვენებია. მოქმედებს ბაქტერიის ცილის სინთეზის დათრგუნვით.
10.უკუჩვენებები
❌ არ მიიღოთ სტრეპტომიცინი თუ გაქვთ ალერგია ამინოგლიკოზიდებზე ან პრეპარატის რომელიმე კომპონენტზე. ⚠ სიფრთხილით გამოიყენეთ თირკმლის ან ღვიძლის ფუნქციის დარღვევის, სმენის დაქვეითების, ნევროლოგიური დაავადებების, მიასთენია გრავიის, პარკინსონიზმის, მოზრდილ ასაკში. განსაკუთრებული სიფრთხილეა საჭირო ორსულობისა და ლაქტაციის პერიოდში. პრეპარატმა შეიძლება გააძლიეროს ნეირომუსკულარული ბლოკადა.
11.მიღების წესი და დოზები
მოზრდილებში ტუბერკულოზის სამკურნალოდ საწყისი დოზა შეადგენს 1 გრამს ინტრამუსკულარულად დღეში ერთხელ (ან 15 მგ/კგ/დღეში). მძიმე ინფექციებისას, როგორიცაა ენდოკარდიტი, დოზა შეიძლება იყოს 1 გრამი ყოველ 12 საათში ან 0.75 გრამი ყოველ 8 საათში, მაგრამ არა უმეტეს 2 გრამისა დღეში. თირკმლის ფუნქციის დარღვევისას (CrCl < 10 მლ/წთ): დოზა უნდა შემცირდეს 50-75%-ით ან დოზებს შორის ინტერვალი გაიზარდოს 2-3 დღემდე. CrCl 10-50 მლ/წთ: დოზა მცირდება 50%-ით ან დოზებს შორის ინტერვალი იზრდება 24 საათამდე. ღვიძლის ფუნქციის დარღვევისას (Child-Pugh A/B/C): დოზის კორექცია საჭირო არ არის, თუმცა საჭიროა სიფრთხილე და მონიტორინგი. პრეპარატი შეჰყავთ მხოლოდ ინტრამუსკულარულად. ხსნარი მზადდება გამოყენებამდე სტერილური წყლით ან 0.9% ნატრიუმის ქლორიდის ხსნარით.
12.გვერდითი მოვლენები
ყველაზე ხშირი გვერდითი მოვლენებია: ნეფროტოქსიკურობა (თირკმლის ფუნქციის დაქვეითება, შარდვის შემცირება, შეშუპება) და ოტოტოქსიკურობა (სმენის დაქვეითება, შუილი ყურებში, თავბრუსხვევა, წონასწორობის დარღვევა). იშვიათად შეიძლება განვითარდეს: თავის ტკივილი, გულისრევა, ღებინება, გამონაყარი, ცხელება, პერიფერიული ნევრიტი (მგრძნობელობის დაქვეითება კიდურებში), გულის რითმის დარღვევები. განსაკუთრებული სიფრთხილეა საჭირო თირკმლის ფუნქციის დარღვევის მქონე პაციენტებში.
13.დოზის გადაცილება
სტრეპტომიცინის ჭარბი დოზის მიღებისას შეიძლება განვითარდეს ძლიერი ნეფროტოქსიკური და ოტოტოქსიკური ეფექტები, მათ შორის სმენის სრული დაკარგვა და თირკმლის უკმარისობა. სიმპტომების გამოვლენისთანავე დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს ან სასწრაფო დახმარებას. მკურნალობა სიმპტომურია, შესაძლოა საჭირო გახდეს ჰემოდიალიზი.
14.ურთიერთქმედებები
სტრეპტომიცინმა შეიძლება გააძლიეროს სხვა ნეფროტოქსიკური და ოტოტოქსიკური პრეპარატების (მაგ. კოლისტინი, ციკლოსპორინი, ვანკომიცინი) მოქმედება. ანესთეზიის დროს ნეირომუსკულარული ბლოკატორების (მაგ. სუქსამეთონიუმი) ერთდროულმა გამოყენებამ შეიძლება გამოიწვიოს სუნთქვის დამბლა. დიურეტიკებთან (მაგ. ფუროსემიდი) ერთდროულმა გამოყენებამ შეიძლება გაზარდოს ოტოტოქსიკურობის რისკი.
15.სპეციალური მითითებები
❌ არ მიიღოთ სტრეპტომიცინი თუ გაქვთ ალერგია ამინოგლიკოზიდებზე ან პრეპარატის რომელიმე კომპონენტზე. ⚠ სიფრთხილით გამოიყენეთ თირკმლის ან ღვიძლის ფუნქციის დარღვევის, სმენის დაქვეითების, ნევროლოგიური დაავადებების, მიასთენია გრავიის, პარკინსონიზმის, მოზრდილ ასაკში. განსაკუთრებული სიფრთხილეა საჭირო ორსულობისა და ლაქტაციის პერიოდში. პრეპარატმა შეიძლება გააძლიეროს ნეირომუსკულარული ბლოკადა.
16.ორსულობა და ლაქტაცია
FDA კატეგორია: D (ორსულობის მეორე და მესამე ტრიმესტრში). სტრეპტომიცინი აღწევს პლაცენტაში და შეიძლება გამოიწვიოს ნაყოფისთვის ზიანის მიყენება, მათ შორის ნაყოფის სმენის ნერვის დაზიანება (სმენის დაქვეითება ან სიყრუე) და ნეფროტოქსიკურობა. ორსულობის დროს გამოყენება დასაშვებია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ პოტენციური სარგებელი აღემატება ნაყოფისთვის არსებულ რისკს, განსაკუთრებით სიცოცხლისათვის საშიში ინფექციების მკურნალობისას, როდესაც სხვა ალტერნატივა არ არსებობს. ლაქტაციის პერიოდში: სტრეპტომიცინი გადადის დედის რძეში მცირე რაოდენობით. ძუძუთი კვების დროს გამოყენება არ არის რეკომენდებული, რადგან არსებობს ბავშვისთვის ოტოტოქსიკურობისა და ნეფროტოქსიკურობის რისკი. თუ მკურნალობა აუცილებელია, ძუძუთი კვება უნდა შეწყდეს.
17.გამოყენება ბავშვებში
სტრეპტომიცინი გამოიყენება ბავშვებში ტუბერკულოზისა და სხვა მძიმე ბაქტერიული ინფექციების სამკურნალოდ, როდესაც სხვა ანტიბიოტიკები არაეფექტურია. დოზირება ბავშვებში შეადგენს 10-20 მგ/კგ/დღეში ინტრამუსკულარულად, ერთ მიღებაზე, მაქსიმალური სადღეღამისო დოზა არ უნდა აღემატებოდეს 1 გრამს. თუმცა, ოტოტოქსიკურობისა და ნეფროტოქსიკურობის მაღალი რისკის გამო, პედიატრიულ პაციენტებში პრეპარატის გამოყენება უნდა მოხდეს მხოლოდ ექიმის მკაცრი მეთვალყურეობის ქვეშ, სმენისა და თირკმლის ფუნქციის რეგულარული მონიტორინგით. უმცროსი ასაკის ბავშვებში (განსაკუთრებით ახალშობილებში) გამოყენება მოითხოვს განსაკუთრებულ სიფრთხილეს და დოზის ზუსტ გაანგარიშებას.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
65 წელზე უფროსი ასაკის პაციენტებში, თირკმლის ფუნქციის ასაკობრივი დაქვეითების გამო, სტრეპტომიცინის ექსკრეცია შეიძლება შენელდეს, რაც ზრდის ნეფროტოქსიკურობისა და ოტოტოქსიკურობის რისკს. რეკომენდებულია დოზის შემცირება და/ან დოზებს შორის ინტერვალის გაზრდა, აგრეთვე თირკმლის ფუნქციის (კრეატინინის კლირენსი) და სმენის ფუნქციის რეგულარული მონიტორინგი. ხანდაზმულ პაციენტებში ხშირად აღინიშნება პოლიფარმაცია, რაც ზრდის პოტენციურ წამლისმიერ ურთიერთქმედებებს და გვერდითი ეფექტების რისკს.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
სტრეპტომიცინმა შეიძლება გამოიწვიოს გვერდითი მოვლენები, როგორიცაა თავბრუსხვევა, შუილი ყურებში და წონასწორობის დარღვევა, რაც გავლენას ახდენს სატრანსპორტო საშუალების მართვისა და მექანიზმებთან მუშაობის უნარზე. პაციენტებს უნდა გააფრთხილონ ამ პოტენციური რისკების შესახებ და ურჩიონ, თავი შეიკავონ ისეთი აქტივობებისგან, რომლებიც მოითხოვენ ყურადღების მაღალ კონცენტრაციას, სანამ არ გაირკვევა, თუ როგორ მოქმედებს მათზე პრეპარატი.
20.შენახვის პირობები
ინახება ოთახის ტემპერატურაზე (15-25°C). დაცული უნდა იყოს სინათლისა და ტენისაგან. ინახება ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას. მომზადებული ხსნარი უნდა იქნას გამოყენებული 24 საათის განმავლობაში, თუ ინახება ოთახის ტემპერატურაზე, ან 7 დღის განმავლობაში, თუ ინახება მაცივარში (2-8°C).
21.ვარგისიანობის ვადა
სტრეპტომიცინის სულფატის ფხვნილი ინახება 3 წლამდე. მომზადებული ხსნარის შენახვის ვადა დამოკიდებულია შენახვის პირობებზე (იხ. Storage). ვარგისიანობის ვადა მითითებულია შეფუთვაზე.