1.სავაჭრო დასახელება
Veroshpiron (სპირონოლაქტონი 25მგ)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
სპირონოლაქტონი (Spironolactone) — ATC: C03DA01
3.სამკურნალო ფორმა
tablets · 25 მგ · 20 ც.
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: Spironolactone (სპირონოლაქტონი) — 25 მგ. მწარმოებელი: Gedeon Richter.
5.აღწერა
თეთრი ან თითქმის თეთრი, მრგვალი, ბრტყელი ტაბლეტები, რომლებსაც შეიძლება ჰქონდეს ოდნავ მოყვითალო ელფერი. ტაბლეტები შეფუთულია ბლისტერებში, თითოეული ბლისტერი შეიცავს 10 ან 20 ტაბლეტს. მუყაოს კოლოფში მოთავსებულია 2 ან 3 ბლისტერი.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC C03DA01 ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
სპირონოლაქტონი მიეკუთვნება ალდოსტერონის ანტაგონისტებს (ATC: C03DA01). მოქმედებს თირკმელზე — ბლოკავს ალდოსტერონის რეცეპტორებს, რის შედეგადაც ორგანიზმი გამოიყოფს ჭარბ წყალსა და ნატრიუმს, მაგრამ ინარჩუნებს კალიუმს. ძირითადი ჩვენებები: (1) გულის ქრონიკული უკმარისობა (NYHA III–IV, სიკვდილიანობის შესამცირებლად სტანდარტულ თერაპიასთან კომბინაციაში); (2) ღვიძლის ციროზით გამოწვეული ასციტი და შეშუპებები; (3) არტერიული ჰიპერტენზია — როგორც დამატებითი საშუალება, განსაკუთრებით რეზისტენტული ფორმების დროს; (4) პირველადი ჰიპერალდოსტერონიზმი (კონის სინდრომი) — დიაგნოსტიკა და მკურნალობა; (5) ჰიპოკალიემიის (სისხლში კალიუმის დაბალი დონე) პროფილაქტიკა, როცა სხვა შარდმდენები კალიუმს ამცირებს.
8.ფარმაკოკინეტიკა
სპირონოლაქტონი კარგად შეიწოვება პერორალურად მიღებისას, ბიოშეღწევადობა შეადგენს დაახლოებით 90%-ს. საკვებთან ერთად მიღება ზრდის შეწოვის ხარისხს. პლაზმის ცილებთან შეკავშირება მაღალია (დაახლოებით 98%). აქტიური მეტაბოლიტია კანრენონი, რომელიც წარმოიქმნება ღვიძლში CYP3A4 ფერმენტის მონაწილეობით. სპირონოლაქტონი და მისი მეტაბოლიტები გამოიყოფა ძირითადად თირკმელებით, ნაწილობრივ ნაღველით. ნახევრადგამოყოფის პერიოდი (T½) შეადგენს დაახლოებით 1.4-2.5 საათს, ხოლო აქტიური მეტაბოლიტის კანრენონის T½ 10-12 საათს აღწევს. თირკმლის ფუნქციის დარღვევისას პრეპარატის კუმულაცია მოსალოდნელია.
9.ჩვენებები
სპირონოლაქტონი მიეკუთვნება ალდოსტერონის ანტაგონისტებს (ATC: C03DA01). მოქმედებს თირკმელზე — ბლოკავს ალდოსტერონის რეცეპტორებს, რის შედეგადაც ორგანიზმი გამოიყოფს ჭარბ წყალსა და ნატრიუმს, მაგრამ ინარჩუნებს კალიუმს. ძირითადი ჩვენებები: (1) გულის ქრონიკული უკმარისობა (NYHA III–IV, სიკვდილიანობის შესამცირებლად სტანდარტულ თერაპიასთან კომბინაციაში); (2) ღვიძლის ციროზით გამოწვეული ასციტი და შეშუპებები; (3) არტერიული ჰიპერტენზია — როგორც დამატებითი საშუალება, განსაკუთრებით რეზისტენტული ფორმების დროს; (4) პირველადი ჰიპერალდოსტერონიზმი (კონის სინდრომი) — დიაგნოსტიკა და მკურნალობა; (5) ჰიპოკალიემიის (სისხლში კალიუმის დაბალი დონე) პროფილაქტიკა, როცა სხვა შარდმდენები კალიუმს ამცირებს.
10.უკუჩვენებები
უკუჩვენებები: თირკმლის მძიმე უკმარისობა (GFR <30 მლ/წთ), ანურია (შარდის გამოყოფის შეწყვეტა), ჰიპერკალიემია (კალიუმი >5.0 მმოლ/ლ), ადისონის დაავადება (თირკმელზედა ჯირკვლის უკმარისობა). არ გამოიყენოთ კალიუმის შემცველი მარილის შემცვლელები და კალიუმის დანამატები ექიმის ნებართვის გარეშე. ხანდაზმულ პაციენტებში ჰიპერკალიემიის რისკი მომატებულია — საჭიროა სისხლის რეგულარული კონტროლი. პედიატრიულ პაციენტებში დოზას განსაზღვრავს მხოლოდ ექიმი.
11.მიღების წესი და დოზები
ზრდასრულთათვის საწყისი დოზა მერყეობს 25-100 მგ დღეში, გაყოფილი 1-2 მიღებაზე. შემანარჩუნებელი დოზა შეიძლება იყოს 25-200 მგ დღეში. მაქსიმალური დღიური დოზა შეადგენს 400 მგ-ს. თირკმლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში (CrCl <50 მლ/წთ) საჭიროა სიფრთხილე და დოზის კორექცია, განსაკუთრებით CrCl <30 მლ/წთ დროს, ჰიპერკალიემიის რისკის გამო. ღვიძლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში (Child-Pugh A/B) დოზა უნდა შემცირდეს. პრეპარატი მიიღება პერორალურად, საკვებთან ერთად, სასურველია ერთსა და იმავე დროს. მძიმე შემთხვევებში ან როცა საჭიროა სწრაფი ეფექტი, დოზა შეიძლება გაიზარდოს ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ.
12.გვერდითი მოვლენები
ხშირი გვერდითი მოვლენები (>5%): ჰიპერკალიემია (სისხლში კალიუმის მომატება) — ყველაზე მნიშვნელოვანი და ხშირი, განსაკუთრებით თირკმლის ფუნქციის დარღვევის ან ACE ინჰიბიტორებთან ერთდროული გამოყენებისას; გინეკომასტია (მამაკაცებში სარძევე ჯირკვლის გადიდება და მგრძნობელობა) — დოზაზე დამოკიდებული, ხშირია ხანგრძლივი მიღებისას; მენსტრუალური ციკლის დარღვევა ქალებში; თავბრუსხვევა, თავის ტკივილი; გულისრევა, დიარეა, მუცლის ტკივილი. სერიოზული გვერდითი მოვლენები: მძიმე ჰიპერკალიემია — შეიძლება გამოიწვიოს გულის რითმის დარღვევა (არითმია), სიცოცხლისთვის საშიშია; მძიმე ჰიპონატრიემია (ნატრიუმის კრიტიკული დაქვეითება); დეჰიდრატაცია და თირკმლის ფუნქციის გაუარესება. თუ შეამჩნევთ კუნთების სისუსტეს, გულისცემის არარეგულარულობას ან ფეხების შეშუპებას, დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს.
13.დოზის გადაცილება
სიმპტომები: გულისრევა, ღებინება, თავბრუსხვევა, ძილიანობა, მძიმე დეჰიდრატაცია, ელექტროლიტური დისბალანსი — განსაკუთრებით ჰიპერკალიემია (კალიუმის საშიში მომატება), რამაც შეიძლება გულის რითმის დარღვევა გამოიწვიოს. რა უნდა გააკეთოთ: შეწყვიტეთ პრეპარატის მიღება, გამოიძახეთ სასწრაფო დახმარება. საავადმყოფოში მკურნალობა მოიცავს ინფუზიურ თერაპიას, ელექტროლიტების კორექციას და, საჭიროების შემთხვევაში, კალიუმის დონის შემცირების ღონისძიებებს.
14.ურთიერთქმედებები
- ACE ინჰიბიტორები და ARB-ები (ენალაპრილი, ლოსარტანი და სხვ.) — ერთდროული მიღება მნიშვნელოვნად ზრდის ჰიპერკალიემიის რისკს; აუცილებელია კალიუმის დონის მონიტორინგი. 2. NSAID-ები (იბუპროფენი, დიკლოფენაკი) — ამცირებენ სპირონოლაქტონის შარდმდენ ეფექტს და ზრდიან თირკმლის დაზიანების რისკს. 3. დიგოქსინი — სპირონოლაქტონმა შეიძლება გაზარდოს დიგოქსინის კონცენტრაცია სისხლში, რაც ზრდის ინტოქსიკაციის რისკს; შეიძლება საჭირო გახდეს დოზის კორექცია. 4. ლითიუმი — შარდმდენებმა შეიძლება შეამცირონ ლითიუმის ექსკრეცია და გაზარდონ ტოქსიკურობის რისკი. 5. კალიუმის პრეპარატები და კალიუმშემანარჩუნებელი დიურეტიკები (ამილორიდი, ტრიამტერენი) — ერთდროული გამოყენება უკუჩვენებულია სიცოცხლისთვის საშიში ჰიპერკალიემიის რისკის გამო.
15.სპეციალური მითითებები
უკუჩვენებები: თირკმლის მძიმე უკმარისობა (GFR <30 მლ/წთ), ანურია (შარდის გამოყოფის შეწყვეტა), ჰიპერკალიემია (კალიუმი >5.0 მმოლ/ლ), ადისონის დაავადება (თირკმელზედა ჯირკვლის უკმარისობა). არ გამოიყენოთ კალიუმის შემცველი მარილის შემცვლელები და კალიუმის დანამატები ექიმის ნებართვის გარეშე. ხანდაზმულ პაციენტებში ჰიპერკალიემიის რისკი მომატებულია — საჭიროა სისხლის რეგულარული კონტროლი. პედიატრიულ პაციენტებში დოზას განსაზღვრავს მხოლოდ ექიმი.
16.ორსულობა და ლაქტაცია
ორსულობის FDA კატეგორია: C. სპირონოლაქტონი კვეთს პლაცენტურ ბარიერს. ცხოველებზე ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა ტერატოგენული ეფექტები. ორსულობის დროს პრეპარატის გამოყენება დასაშვებია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მოსალოდნელი სარგებელი დედისთვის აღემატება ნაყოფისთვის არსებულ რისკს. განსაკუთრებით პირველ ტრიმესტრში სიფრთხილეა საჭირო. ლაქტაციის პერიოდში პრეპარატის გამოყენება არ არის რეკომენდებული, რადგან ის გამოიყოფა დედის რძეში და შეიძლება გამოიწვიოს გვერდითი მოვლენები ჩვილებში. თუ პრეპარატის მიღება აუცილებელია, ძუძუთი კვება უნდა შეწყდეს. ნებისმიერ შემთხვევაში, ორსულობისა და ლაქტაციის პერიოდში პრეპარატის გამოყენება უნდა მოხდეს მკაცრად ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ.
17.გამოყენება ბავშვებში
პედიატრიულ პაციენტებში სპირონოლაქტონის გამოყენება დასაშვებია მხოლოდ ექიმის მითითებით. დოზირება დამოკიდებულია ასაკზე, სხეულის წონაზე და დაავადების სიმძიმეზე. ზოგადად, რეკომენდებული დოზა შეადგენს 1-3 მგ/კგ/დღეში, გაყოფილი 2-4 მიღებაზე. თუმცა, ბავშვებში პრეპარატის უსაფრთხოება და ეფექტურობა სრულად არ არის დადგენილი ყველა ასაკობრივ ჯგუფში. განსაკუთრებული სიფრთხილეა საჭირო ჰიპერკალიემიის რისკის გამო. ექიმი განსაზღვრავს დოზას და მკურნალობის ხანგრძლივობას.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
ხანდაზმულ პაციენტებში (65 წელზე მეტი) სპირონოლაქტონის გამოყენებისას საჭიროა სიფრთხილე, განსაკუთრებით თირკმლის ფუნქციის დაქვეითების ან დეჰიდრატაციის რისკის მქონე პაციენტებში. ჰიპერკალიემიის რისკი მომატებულია. რეკომენდებულია მკურნალობის დაწყება დაბალი დოზით და პაციენტის მდგომარეობის ფრთხილად მონიტორინგი, მათ შორის სისხლში კალიუმის და თირკმლის ფუნქციის მაჩვენებლების რეგულარული შემოწმება. Polypharmacy-ის მქონე პაციენტებში ურთიერთქმედებების რისკი იზრდება.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
სპირონოლაქტონმა შეიძლება გამოიწვიოს გვერდითი მოვლენები, როგორიცაა თავბრუსხვევა, ძილიანობა, თავის ტკივილი, რაც შეიძლება უარყოფითად აისახოს სატრანსპორტო საშუალების მართვისა და მექანიზმებთან მუშაობის უნარზე. პაციენტებმა, რომლებიც გრძნობენ ამ სიმპტომებს, თავი უნდა შეიკავონ ისეთი საქმიანობისგან, რომელიც მოითხოვს მომატებულ ყურადღებას და სწრაფ რეაქციას.
20.შენახვის პირობები
ინახება არა უმეტეს 25°C ტემპერატურაზე, სინათლისა და ტენისაგან დაცულ ადგილას. ინახება ბავშვებისათვის მიუწვდომელ ადგილას. არ გამოიყენოთ შეფუთვაზე მითითებული ვარგისიანობის ვადის გასვლის შემდეგ.
21.ვარგისიანობის ვადა
წარმოების თარიღიდან ვარგისიანობის ვადა შეადგენს 3 წელს. გახსნის შემდეგ პრეპარატის შენახვის ვადა არ არის განსაზღვრული, თუმცა რეკომენდებულია მისი გამოყენება შეფუთვაზე მითითებულ ვადამდე.