რიპედონი 2მგ #60ტ

რიპედონი 2მგ #60ტ (რიპედონი 2მგ #60ტ)

risperidone (risperidone) — ATC: N05AX08

tablets · 2 mg · 60 tabs

აქტიური ნივთიერება: risperidone (risperidone) — 2 mg.

რიპედონი 2მგ ტაბლეტები არის თეთრი, მრგვალი, ორმხრივ ამობურცული ტაბლეტები, რომელზეც შეიძლება იყოს ნაჭდევი. თითოეული ტაბლეტი შეიცავს 2 მგ რისპერიდონს. ტაბლეტები შეფუთულია ბლისტერებში, თითოეული ბლისტერი შეიცავს 10 ტაბლეტს. 60 ტაბლეტიანი შეფუთვა შეიცავს 6 ბლისტერს.

ATC N05AX08 ·

რისპერიდონი ბლოკავს ტვინში დოფამინის (D2) და სეროტონინის (5-HT2A) რეცეპტორებს, რაც ამცირებს ჰალუცინაციებს, ბოდვით აზროვნებას და ემოციურ არასტაბილურობას. მიეკუთვნება ატიპიური (მეორე თაობის) ანტიფსიქოტიკების ჯგუფს (ATC: N05AX08).

ჩვენებები: შიზოფრენია (მწვავე და შემანარჩუნებელი თერაპია), ბიპოლარული აშლილობის მანიაკალური ეპიზოდები, აუტიზმთან ასოცირებული გაღიზიანებადობა და აგრესია. ექიმი დანიშნავს მაშინ, როცა ფსიქოზური სიმპტომები ყოველდღიურ ცხოვრებას აფერხებს ან პაციენტისა და გარშემომყოფების უსაფრთხოება საფრთხეშია.

რისპერიდონი კარგად შეიწოვება პერორალური მიღების შემდეგ, პლაზმაში მაქსიმალური კონცენტრაცია მიიღწევა 1-2 საათში. ბიოშეღწევადობა შეადგენს დაახლოებით 70%-ს. საკვები არ მოქმედებს შეწოვაზე. რისპერიდონი განიცდის ფართო მეტაბოლიზმს ღვიძლში ძირითადად CYP2D6 ფერმენტით, ასევე CYP3A4-ით, რის შედეგადაც წარმოიქმნება აქტიური მეტაბოლიტი 9-ჰიდროქსირისპერიდონი, რომელსაც აქვს მსგავსი ფარმაკოლოგიური აქტივობა. რისპერიდონისა და 9-ჰიდროქსირისპერიდონის ჯამური კონცენტრაცია არის აქტიური ნივთიერება. განაწილების მოცულობა შეადგენს 1-2 ლ/კგ. პლაზმის ცილებს უკავშირდება დაახლოებით 90%. ნახევრადგამოყოფის პერიოდი (T½) შეადგენს 3 საათს რისპერიდონისთვის და 21 საათს 9-ჰიდროქსირისპერიდონისთვის. ჯამური აქტიური ნივთიერების T½ არის დაახლოებით 24 საათი, რაც საშუალებას იძლევა დღეში ერთხელ მიღება. ექსკრეცია ხდება ძირითადად თირკმელებით (დაახლოებით 70% შარდით, 14% განავლით), ძირითადად მეტაბოლიტების სახით. პაციენტებში თირკმლის უკმარისობით, კლირენსი მცირდება, ხოლო ნახევრადგამოყოფის პერიოდი იზრდება. ღვიძლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში მეტაბოლიზმი შეიძლება შენელდეს.

რისპერიდონი ბლოკავს ტვინში დოფამინის (D2) და სეროტონინის (5-HT2A) რეცეპტორებს, რაც ამცირებს ჰალუცინაციებს, ბოდვით აზროვნებას და ემოციურ არასტაბილურობას. მიეკუთვნება ატიპიური (მეორე თაობის) ანტიფსიქოტიკების ჯგუფს (ATC: N05AX08).

ჩვენებები: შიზოფრენია (მწვავე და შემანარჩუნებელი თერაპია), ბიპოლარული აშლილობის მანიაკალური ეპიზოდები, აუტიზმთან ასოცირებული გაღიზიანებადობა და აგრესია. ექიმი დანიშნავს მაშინ, როცა ფსიქოზური სიმპტომები ყოველდღიურ ცხოვრებას აფერხებს ან პაციენტისა და გარშემომყოფების უსაფრთხოება საფრთხეშია.

არ მიიღოთ, თუ: გაქვთ ალერგია რისპერიდონზე ან პალიპერიდონზე; დემენციის მქონე ხანდაზმულ პაციენტებში — ინსულტის და სიკვდილის რისკი მნიშვნელოვნად მომატებულია (FDA Black Box გაფრთხილება).

სიფრთხილით (ექიმს აუცილებლად აცნობეთ): გულ-სისხლძარღვთა დაავადებები, ეპილეფსია, პარკინსონის დაავადება, შაქრიანი დიაბეტი ან მისი რისკი, თირკმლის ან ღვიძლის უკმარისობა, ხანდაზმული ასაკი, გადაყლაპვის პრობლემები. წამალმა შეიძლება გამოიწვიოს ორთოსტატული ჰიპოტენზია (წამოდგომისას თავბრუსხვევა) — ადექით ნელა.

მოზრდილებში შიზოფრენიის მკურნალობის საწყისი დოზაა 2 მგ დღეში ერთხელ. საჭიროებისამებრ, დოზა შეიძლება გაიზარდოს 1 მგ-ით ყოველ 2-3 დღეში. ჩვეულებრივი შემანარჩუნებელი დოზაა 4-6 მგ დღეში ერთხელ. მაქსიმალური რეკომენდებული დოზაა 10 მგ დღეში ერთხელ. ბიპოლარული აშლილობის მანიაკალური ეპიზოდების დროს საწყისი დოზაა 2-3 მგ დღეში ერთხელ. აუტიზმთან დაკავშირებული გაღიზიანებადობის დროს საწყისი დოზაა 0.5 მგ დღეში ერთხელ, რომელიც შეიძლება გაიზარდოს 0.5-1 მგ-ით ყოველ 2-3 დღეში. მაქსიმალური დოზაა 1 მგ/კგ/დღეში ან 6 მგ/დღეში, რომელიც უფრო დაბალია. თირკმლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში (CrCl <30 მლ/წთ) რეკომენდებულია საწყისი დოზის შემცირება 0.5 მგ-მდე დღეში ერთხელ. ღვიძლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში (Child-Pugh A ან B) რეკომენდებულია საწყისი დოზის შემცირება 0.5 მგ-მდე დღეში ერთხელ. პაციენტებში, რომლებიც იღებენ CYP3A4 ინდუქტორებს ან CYP2D6 ინჰიბიტორებს, შეიძლება საჭირო გახდეს დოზის კორექცია. მიღება ხდება პერორალურად, დღეში ერთხელ, სასურველია ერთსა და იმავე დროს, საკვების მიღების მიუხედავად.

ხშირი (შეიძლება მკურნალობის დასაწყისში თავისით გაიაროს): ძილიანობა, თავის ტკივილი, წონაში მატება, მოუსვენრობა, თავბრუსხვევა, გულისრევა, ყაბზობა. პროლაქტინის დონის მომატებამ შეიძლება გამოიწვიოს მენსტრუალური ციკლის დარღვევა ან ძუძუს თავის გამონადენი.

სერიოზული (იშვიათი, მაგრამ საჭიროებს დაუყოვნებელ რეაგირებას): ექსტრაპირამიდული სიმპტომები (კუნთების სიხისტე, ტრემორი, უნებლიე მოძრაობები) — ექიმს დაუყოვნებლივ აცნობეთ. ავთვისებიანი ნეიროლეპტური სინდრომი (მაღალი ცხელება, კუნთის სიხისტე, გონების დაბინდვა) — გადაუდებელი მდგომარეობაა, დარეკეთ 112-ზე. ტარდიული დისკინეზია (სახის უნებლიე მოძრაობები) — გრძელვადიანი მიღებისას.

სიმპტომები: ძლიერი ძილიანობა, გულისცემის აჩქარება ან შენელება, არტერიული წნევის ვარდნა, ექსტრაპირამიდული სიმპტომები (კუნთების სიხისტე, ტრემორი), კრუნჩხვები, იშვიათად — კომა.

რა უნდა გააკეთოთ: დაუყოვნებლივ დარეკეთ 112-ზე. შეინახეთ შეფუთვა და წაიღეთ ექიმთან. ღებინების გამოწვევა არ არის რეკომენდებული — ექიმი გადაწყვეტს.

ანტიჰიპერტენზიული საშუალებები (წნევის წამლები) — რისპერიდონი აძლიერებს წნევის დაცემის ეფექტს, თავბრუსხვევისა და გულწასვლის რისკი იზრდება. ექიმს აცნობეთ ყველა წნევის წამლის შესახებ.

კარბამაზეპინი და სხვა CYP3A4 ინდუქტორები — ამცირებენ რისპერიდონის კონცენტრაციას სისხლში, რის გამოც წამალი შეიძლება ვეღარ იმოქმედოს საკმარისად. ექიმი დოზას შეცვლის.

ფლუოქსეტინი, პაროქსეტინი (ანტიდეპრესანტები) — ზრდიან რისპერიდონის დონეს სისხლში, რაც გვერდით ეფექტებს აძლიერებს.

ცნს-ის დამთრგუნველები (საძილე, სედატიური წამლები, ოპიოიდები) — ძილიანობა და რეაქციის დათრგუნვა მკვეთრად ძლიერდება.

არ მიიღოთ, თუ: გაქვთ ალერგია რისპერიდონზე ან პალიპერიდონზე; დემენციის მქონე ხანდაზმულ პაციენტებში — ინსულტის და სიკვდილის რისკი მნიშვნელოვნად მომატებულია (FDA Black Box გაფრთხილება).

სიფრთხილით (ექიმს აუცილებლად აცნობეთ): გულ-სისხლძარღვთა დაავადებები, ეპილეფსია, პარკინსონის დაავადება, შაქრიანი დიაბეტი ან მისი რისკი, თირკმლის ან ღვიძლის უკმარისობა, ხანდაზმული ასაკი, გადაყლაპვის პრობლემები. წამალმა შეიძლება გამოიწვიოს ორთოსტატული ჰიპოტენზია (წამოდგომისას თავბრუსხვევა) — ადექით ნელა.

რისპერიდონი კლასიფიცირებულია FDA-ს მიერ როგორც კატეგორია C. ორსულობის დროს რისპერიდონის გამოყენება რეკომენდებული არ არის, თუ პოტენციური სარგებელი არ ამართლებს ნაყოფისთვის პოტენციურ რისკს. ორსულობის მესამე ტრიმესტრში რისპერიდონით მკურნალობაზე მყოფ ქალებში ნეონატალურ პერიოდში შეიძლება გამოვლინდეს ექსტრაპირამიდული სიმპტომები და/ან აბსტინენციის სიმპტომები ახალშობილებში (მაგ., აგზნებადობა, ჰიპოტონია, ტრემორი, ძილიანობა, სუნთქვის დარღვევა). ამ სიმპტომების მართვა უნდა მოხდეს ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ. რისპერიდონი გამოიყოფა დედის რძეში, ამიტომ ლაქტაციის პერიოდში მისი გამოყენება არ არის რეკომენდებული. თუ დედისთვის მკურნალობა აუცილებელია, უნდა განიხილებოდეს ძუძუთი კვების შეწყვეტა. ნებისმიერ შემთხვევაში, ორსულობის ან ლაქტაციის პერიოდში რისპერიდონის გამოყენების გადაწყვეტილება უნდა მიიღოს ექიმმა.

რისპერიდონის გამოყენება ბავშვებსა და მოზარდებში უნდა მოხდეს მხოლოდ ექიმის მკაცრი მეთვალყურეობის ქვეშ. შიზოფრენიის მკურნალობა ბავშვებში (13-17 წელი) იწყება 2 მგ დღეში ერთხელ. აუტიზმთან დაკავშირებული გაღიზიანებადობის მკურნალობა 5-17 წლის ბავშვებში იწყება 0.5 მგ დღეში ერთხელ. დოზის კორექცია ხდება ბავშვის წონისა და კლინიკური პასუხის მიხედვით. 5 წლამდე ასაკის ბავშვებში რისპერიდონის გამოყენების უსაფრთხოება და ეფექტურობა დადგენილი არ არის. ბავშვებში რისპერიდონის გამოყენებამ შეიძლება გამოიწვიოს წონის მატება, ენდოკრინული დარღვევები (ჰიპერპროლაქტინემია) და ექსტრაპირამიდული სიმპტომები. ექიმი აუცილებლად აკონტროლებს ამ პარამეტრებს.

ხანდაზმულ პაციენტებში, განსაკუთრებით დემენციით დაავადებულებში, რისპერიდონის გამოყენება დაკავშირებულია სიკვდილიანობის გაზრდილ რისკთან (FDA Black Box Warning). ამ ჯგუფის პაციენტებში რისპერიდონი უკუნაჩვენებია, თუ სარგებელი არ აღემატება რისკს. თუ მკურნალობა მაინც ინიშნება, საწყისი დოზა უნდა იყოს ძალიან დაბალი (მაგ., 0.25-0.5 მგ დღეში ერთხელ) და დოზის მომატება უნდა მოხდეს თანდათანობით, ფრთხილად მონიტორინგით. ხანდაზმულ პაციენტებში გაზრდილია ორთოსტატული ჰიპოტენზიის, სედაციის და ექსტრაპირამიდული სიმპტომების რისკი. აუცილებელია თირკმლის ფუნქციის რეგულარული შეფასება, რადგან ასაკთან ერთად თირკმლის ფუნქცია შეიძლება დაქვეითდეს.

რისპერიდონმა შეიძლება გამოიწვიოს ძილიანობა, თავბრუსხვევა და მხედველობის დაქვეითება, განსაკუთრებით მკურნალობის დასაწყისში ან დოზის გაზრდის შემდეგ. ამან შეიძლება გავლენა მოახდინოს სატრანსპორტო საშუალებების მართვისა და მექანიზმებთან მუშაობის უნარზე. პაციენტებს უნდა ურჩიოთ, თავი შეიკავონ ისეთი აქტივობებისგან, რომლებიც მოითხოვს მაღალ კონცენტრაციას და ფსიქომოტორულ უნარებს, სანამ არ გაირკვევა, თუ როგორ მოქმედებს მათზე პრეპარატი.

ინახება არა უმეტეს 25°C ტემპერატურაზე. დაცული უნდა იყოს სინათლისა და ტენისაგან. ინახება ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას. არ გამოიყენოთ ვარგისიანობის ვადის გასვლის შემდეგ. გახსნილი შეფუთვა ინახება ოთახის ტემპერატურაზე.

წარმოების თარიღიდან 36 თვე. ვარგისიანობის ვადა მითითებულია შეფუთვაზე. გახსნის შემდეგ ტაბლეტები უნდა იქნას გამოყენებული 36 თვის ვადაში, თუ სხვა რამ არ არის მითითებული შეფუთვაზე.