1.სავაჭრო დასახელება
ქსალატანი 50მკგ/მლ 2.5მლ თვ/წვ (ქსალატანი 50მკგ/მლ 2.5მლ თვ/წვ)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
latanoprost (latanoprost) — ATC: S01EE01
3.სამკურნალო ფორმა
tablets · 50 mcg
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: latanoprost (latanoprost) — 50 mcg.
5.აღწერა
ქსალატანი 50მკგ/მლ თვალის წვეთები არის უფერო ან თითქმის უფერო, გამჭვირვალე ხსნარი. პრეპარატი შეფუთულია 2.5 მლ პლასტმასის საწვეთურ ფლაკონში, რომელსაც აქვს ხრახნიანი თავსახური. თითოეული ფლაკონი მოთავსებულია მუყაოს კოლოფში.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC S01EE01 ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
ლატანოპროსტი პროსტაგლანდინის ანალოგია. ის ზრდის თვალშიდა სითხის (წყლიანი იუმორის) გამოდინებას, რითაც ამცირებს თვალშიდა წნევას. მაღალი თვალის წნევა თანდათან აზიანებს მხედველობის ნერვს და შეუქცევად სიბრმავეს იწვევს.
გამოიყენება: ღია კუთხის გლაუკომა; თვალის ჰიპერტენზია (თვალის წნევა მაღალია, მაგრამ ნერვი ჯერ არ დაზიანებულა).
ექიმი დანიშნავს, როცა თვალის წნევის შემცირება აუცილებელია მხედველობის შესანარჩუნებლად. შესაძლოა გამოიყენებოდეს მონოთერაპიად ან სხვა გლაუკომის საწინააღმდეგო წვეთებთან კომბინაციაში.
8.ფარმაკოკინეტიკა
ლატანოპროსტი არის პროსტაგლანდინ F2α ანალოგი. ის კარგად შეიწოვება რქოვანას მეშვეობით და აღწევს თვალის წინა კამერაში. სისტემური აბსორბცია მინიმალურია. პლაზმაში ლატანოპროსტის კონცენტრაცია ძნელად გასაზომია და მისი ნახევარდაშლის პერიოდი (T½) დაახლოებით 17 წუთია. მეტაბოლიზმი ძირითადად ღვიძლში ხდება, ძირითადი მეტაბოლიტები არააქტიურია. ექსკრეცია ხდება ძირითადად თირკმელებით. თვალის წვეთების სახით გამოყენებისას, ლატანოპროსტის ბიოშეღწევადობა შეადგენს დაახლოებით 1-2%.
9.ჩვენებები
ლატანოპროსტი პროსტაგლანდინის ანალოგია. ის ზრდის თვალშიდა სითხის (წყლიანი იუმორის) გამოდინებას, რითაც ამცირებს თვალშიდა წნევას. მაღალი თვალის წნევა თანდათან აზიანებს მხედველობის ნერვს და შეუქცევად სიბრმავეს იწვევს.
გამოიყენება: ღია კუთხის გლაუკომა; თვალის ჰიპერტენზია (თვალის წნევა მაღალია, მაგრამ ნერვი ჯერ არ დაზიანებულა).
ექიმი დანიშნავს, როცა თვალის წნევის შემცირება აუცილებელია მხედველობის შესანარჩუნებლად. შესაძლოა გამოიყენებოდეს მონოთერაპიად ან სხვა გლაუკომის საწინააღმდეგო წვეთებთან კომბინაციაში.
10.უკუჩვენებები
არ გამოიყენოთ, თუ: ლატანოპროსტის ან პრეპარატის რომელიმე კომპონენტის მიმართ ალერგია გაქვთ.
სიფრთხილით გამოიყენეთ შემდეგ შემთხვევებში:
- თვალის ანთება (ირიტი/უვეიტი) — შეიძლება გამწვავდეს;
- აფაკია (ბროლის არარსებობა) ან ფსევდოაფაკია — მაკულარული შეშუპების რისკი მაღალია;
- თვალის ჰერპესის ისტორია;
- ასთმა — თეორიული რისკი არსებობს, თუმცა კლინიკურად იშვიათად იწვევს პრობლემებს.
კონტაქტური ლინზები ამოიღეთ ჩაწვეთებამდე, 15 წუთის შემდეგ კი ისევ ჩაიტარეთ. ექიმს აუცილებლად აცნობეთ თვალის ნებისმიერი ოპერაციის ან ანთების შესახებ.
11.მიღების წესი და დოზები
მოზრდილები (მათ შორის ხანდაზმულები): რეკომენდებული დოზაა 1 წვეთი დაზიანებულ თვალში ერთხელ დღეში, საღამოს. დოზის გადაჭარბებამ შეიძლება გააძლიეროს თვალის სიწითლე და გაღიზიანება. თირკმლის ან ღვიძლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში დოზის კორექცია, როგორც წესი, არ არის საჭირო. თუ პაციენტი იყენებს სხვა თვალის წვეთებს, ქსალატანი უნდა ჩაიწვეთოს მინიმუმ 5 წუთის შემდეგ. კონტაქტური ლინზები უნდა მოიხსნას ჩაწვეთებამდე და ჩაიცვას 15 წუთის შემდეგ.
12.გვერდითი მოვლენები
ხშირი (10-ში 1-ზე მეტს): თვალის სიწითლე და გაღიზიანება; ირისის (თვალის ფერადი ნაწილის) შეფერილობის ცვლილება — ყავისფერი პიგმენტი შეიძლება გაიზარდოს, განსაკუთრებით შერეული ფერის თვალებში; წამწამების გახშირება, გაგრძელება და გამუქება; თვალის წვა ან ჩხვლეტა ჩაწვეთების შემდეგ.
სერიოზული (იშვიათი, მაგრამ მნიშვნელოვანი): თვალის ირგვლივ კანის ფერის ცვლილება; მაკულარული შეშუპება (ცენტრალური მხედველობის დაბინდვა) — განსაკუთრებით კატარაქტის ოპერაციის შემდეგ; ჰერპესული კერატიტის გამწვავება.
დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს, თუ მხედველობა მკვეთრად დაბინდა ან თვალში ძლიერი ტკივილი გაჩნდა.
13.დოზის გადაცილება
თვალში ზედმეტი დოზის ჩაწვეთებამ შეიძლება გააძლიეროს გაღიზიანება და სიწითლე. სისტემური დოზის გადაჭარბება ნაკლებსავარაუდოა, თუმცა შეიძლება გამოიწვიოს გულისრევა, მუცლის ტკივილი, ოფლიანობა. თვალი დაიბანეთ სუფთა წყლით. შემთხვევითი გადაყლაპვის შემთხვევაში დარეკეთ 112-ზე ან მიმართეთ ექიმს, წაიღეთ პრეპარატის შეფუთვა.
14.ურთიერთქმედებები
ტიმოლოლის (ან სხვა ბეტა-ბლოკატორის) თვალის წვეთები — კომბინაცია ხშირად ინიშნება, მაგრამ წვეთებს შორის მინიმუმ 5-წუთიანი ინტერვალი აუცილებელია.
თიომერსალის შემცველი თვალის წვეთები — ერთად გამოყენებისას ლატანოპროსტი შეიძლება დაილექოს. მოერიდეთ ერთდროულად გამოყენებას.
სხვა პროსტაგლანდინის ანალოგები (ტრავოპროსტი, ბიმატოპროსტი) — ერთად არ გამოიყენოთ, თვალშიდა წნევა პარადოქსულად შეიძლება გაიზარდოს.
NSAID თვალის წვეთები (დიკლოფენაკი, კეტოროლაკი) — შესაძლოა შეამციროს ლატანოპროსტის ეფექტურობა. ექიმს აცნობეთ ყველა თვალის წვეთის შესახებ, რომელსაც იყენებთ.
15.სპეციალური მითითებები
არ გამოიყენოთ, თუ: ლატანოპროსტის ან პრეპარატის რომელიმე კომპონენტის მიმართ ალერგია გაქვთ.
სიფრთხილით გამოიყენეთ შემდეგ შემთხვევებში:
- თვალის ანთება (ირიტი/უვეიტი) — შეიძლება გამწვავდეს;
- აფაკია (ბროლის არარსებობა) ან ფსევდოაფაკია — მაკულარული შეშუპების რისკი მაღალია;
- თვალის ჰერპესის ისტორია;
- ასთმა — თეორიული რისკი არსებობს, თუმცა კლინიკურად იშვიათად იწვევს პრობლემებს.
კონტაქტური ლინზები ამოიღეთ ჩაწვეთებამდე, 15 წუთის შემდეგ კი ისევ ჩაიტარეთ. ექიმს აუცილებლად აცნობეთ თვალის ნებისმიერი ოპერაციის ან ანთების შესახებ.
16.ორსულობა და ლაქტაცია
ორსულობა: FDA კატეგორია C. ლატანოპროსტი არ არის რეკომენდებული ორსულობის დროს, თუ პოტენციური სარგებელი არ ამართლებს ნაყოფისთვის პოტენციურ რისკს. ცხოველებზე ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა რეპროდუქციული ტოქსიკურობა. ლაქტაცია: უცნობია გამოიყოფა თუ არა ლატანოპროსტი დედის რძეში. ძუძუთი კვების დროს პრეპარატის გამოყენება არ არის რეკომენდებული. თუ პრეპარატის გამოყენება აუცილებელია, ძუძუთი კვება უნდა შეწყდეს.
17.გამოყენება ბავშვებში
ბავშვები: 1 წლამდე ასაკის ბავშვებში პრეპარატის გამოყენება არ არის რეკომენდებული უსაფრთხოებისა და ეფექტურობის მონაცემების არარსებობის გამო. 1 წელზე უფროსი ასაკის ბავშვებში გამოყენება შესაძლებელია ექიმის გადაწყვეტილებით, თუმცა მონაცემები შეზღუდულია. დოზირება ბავშვებში არ არის დადგენილი და უნდა მოხდეს ინდივიდუალურად ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
ხანდაზმულები (65 წელზე მეტი): არ არის საჭირო დოზის კორექცია. პრეპარატი ფართოდ გამოიყენება ხანდაზმულ პაციენტებში და არ გამოვლენილა სპეციფიკური გვერდითი მოვლენები ამ ასაკობრივ ჯგუფში. თუმცა, ხანდაზმულ პაციენტებში ხშირად აღინიშნება თირკმლის ფუნქციის დაქვეითება, ამიტომ რეკომენდებულია სიფრთხილე და რეგულარული მონიტორინგი.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
ქსალატანი შეიძლება იწვევდეს მხედველობის დროებით დაბინდვას ან სხვა გვერდით მოვლენებს, რომლებიც გავლენას ახდენენ სატრანსპორტო საშუალებების მართვისა და მექანიზმებთან მუშაობის უნარზე. სანამ მხედველობა არ აღდგება, პაციენტებმა არ უნდა მართონ ავტომობილი ან იმუშაონ მექანიზმებთან.
20.შენახვის პირობები
ინახება არა უმეტეს 25°C ტემპერატურაზე. დაცული უნდა იყოს სინათლისა და ტენისაგან. ინახება ბავშვებისათვის მიუწვდომელ ადგილას. გახსნის შემდეგ გამოყენება შესაძლებელია 4 კვირის განმავლობაში.
21.ვარგისიანობის ვადა
წარმოების თარიღიდან ვადა იწურება 2 წელში. გახსნის შემდეგ ფლაკონი ინარჩუნებს თვისებებს 4 კვირის განმავლობაში. არ გამოიყენოთ შეფუთვაზე მითითებული ვადის გასვლის შემდეგ.