1.სავაჭრო დასახელება
Nasonex (მომეტაზონის ცხვირის სპრეი)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
მომეტაზონი (Mometasone) — ATC: R01AD09
3.სამკურნალო ფორმა
nasal-spray · 50 მკგ/დოზა · 140 დოზა
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: Mometasone (მომეტაზონი) — 50 მკგ/დოზა. მწარმოებელი: MSD.
5.აღწერა
Nasonex 50 მკგ/დოზა ცხვირის სპრეი არის თეთრი, გაუმჭვირვალე სუსპენზია. პრეპარატი შეფუთულია 10 გრამიან (დაახლოებით 200 დოზა) ან 18 გრამიან (დაახლოებით 400 დოზა) პოლიპროპილენის ფლაკონში, დისპენსერით და დამცავი თავსახურით. თითოეული დოზა შეიცავს 50 მკგ მომეტაზონის ფუროატს. ფლაკონი მოთავსებულია მუყაოს კოლოფში.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC R01AD09 ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
მომეტაზონი მიეკუთვნება ცხვირში შესასხურ კორტიკოსტეროიდებს (ATC: R01AD09). მისი მოქმედების მექანიზმი: ამცირებს ცხვირის ლორწოვანის ანთებას — თრგუნავს ანთებითი ციტოკინების გამოყოფას და მასტოციტების დეგრანულაციას. ჩვენებები: (1) სეზონური ალერგიული რინიტი — ყვავილობის, მტვრის, ცხოველების ბეწვის გამოწვეული ცხვირის სიმპტომების მკურნალობა და პროფილაქტიკა; (2) მთელი წლის (პერენიალური) ალერგიული რინიტი; (3) ცხვირის პოლიპოზი ზრდასრულებში — პოლიპების ზომის შემცირება და ცხვირით სუნთქვის გაუმჯობესება; (4) მწვავე სინუსიტის დამხმარე თერაპია ანტიბიოტიკთან ერთად. სეზონური ალერგიის შემთხვევაში რეკომენდებულია სპრეის დაწყება ალერგენის სეზონამდე 2-4 კვირით ადრე, რაც ეფექტს მნიშვნელოვნად აძლიერებს.
8.ფარმაკოკინეტიკა
მომეტაზონის ცხვირის სპრეის ფარმაკოკინეტიკა: აბსორბცია: პრეპარატის სისტემური აბსორბცია ცხვირის ლორწოვანიდან მინიმალურია. ბიოშეღწევადობა შეადგენს <1%-ს. განაწილება: სისხლში მოხვედრილი მცირე რაოდენობა ფართოდ არ განაწილდება. მეტაბოლიზმი: ღვიძლში ინტენსიურად მეტაბოლიზდება CYP3A4 ფერმენტით, თუმცა, სისტემური ექსპოზიციის დაბალი დონის გამო, ეს კლინიკურად უმნიშვნელოა. ექსკრეცია: მეტაბოლიტები ძირითადად გამოიყოფა შარდით და განავლით. ნახევრადგამოყოფის პერიოდი (T½) არ არის დადგენილი ცხვირის სპრეის ფორმისთვის, რადგან სისტემური კონცენტრაცია უმნიშვნელოდ დაბალია.
9.ჩვენებები
მომეტაზონი მიეკუთვნება ცხვირში შესასხურ კორტიკოსტეროიდებს (ATC: R01AD09). მისი მოქმედების მექანიზმი: ამცირებს ცხვირის ლორწოვანის ანთებას — თრგუნავს ანთებითი ციტოკინების გამოყოფას და მასტოციტების დეგრანულაციას. ჩვენებები: (1) სეზონური ალერგიული რინიტი — ყვავილობის, მტვრის, ცხოველების ბეწვის გამოწვეული ცხვირის სიმპტომების მკურნალობა და პროფილაქტიკა; (2) მთელი წლის (პერენიალური) ალერგიული რინიტი; (3) ცხვირის პოლიპოზი ზრდასრულებში — პოლიპების ზომის შემცირება და ცხვირით სუნთქვის გაუმჯობესება; (4) მწვავე სინუსიტის დამხმარე თერაპია ანტიბიოტიკთან ერთად. სეზონური ალერგიის შემთხვევაში რეკომენდებულია სპრეის დაწყება ალერგენის სეზონამდე 2-4 კვირით ადრე, რაც ეფექტს მნიშვნელოვნად აძლიერებს.
10.უკუჩვენებები
უკუჩვენებულია მომეტაზონისა და პრეპარატის სხვა კომპონენტებისადმი მომატებული მგრძნობელობის შემთხვევაში. არ გამოიყენო ცხვირის ნამკურნალევი ქირურგიის ან ტრავმის შემდეგ, სანამ ჭრილობა არ შეხორცდება. სიფრთხილე: აქტიური ან ნამკურნალევი ტუბერკულოზი; ჰერპესის ან სოკოვანი ინფექცია ცხვირში; იმუნოდეპრესიული მდგომარეობა — კორტიკოსტეროიდმა შეიძლება ლოკალური ინფექციის რისკი გაზარდოს. ხანგრძლივი გამოყენებისას (>3 თვე) რეკომენდებულია ოფთალმოლოგიური კონტროლი. ბავშვებში გრძელვადიანი გამოყენებისას — ზრდის მონიტორინგი, რადგან კორტიკოსტეროიდებმა შეიძლება ზრდის ტემპი შეანელოს.
11.მიღების წესი და დოზები
მოზრდილები და 12 წელზე უფროსი ბავშვები: ალერგიული რინიტი: საწყისი დოზა - 2 შესხურება თითოეულ ნესტოში დღეში ერთხელ (სულ 200 მკგ/დღეში). შენარჩუნების დოზა - 1 შესხურება თითოეულ ნესტოში დღეში ერთხელ (სულ 100 მკგ/დღეში). მაქსიმალური დღიური დოზა არ უნდა აღემატებოდეს 400 მკგ-ს. ცხვირის პოლიპოზი: საწყისი დოზა - 2 შესხურება თითოეულ ნესტოში დღეში ორჯერ (სულ 400 მკგ/დღეში). ზოგიერთ პაციენტში შესაძლებელია 2 შესხურება თითოეულ ნესტოში დღეში ერთხელ (200 მკგ/დღეში) საკმარისი იყოს. მწვავე სინუსიტი (დამხმარე თერაპია): 2 შესხურება თითოეულ ნესტოში დღეში ორჯერ (400 მკგ/დღეში). თირკმლის ან ღვიძლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში დოზის კორექცია საჭირო არ არის, რადგან სისტემური აბსორბცია მინიმალურია. მიღების წესი: გამოყენებამდე კარგად შეანჯღრიეთ ფლაკონი. პირველადი გამოყენებისას ან თუ სპრეი არ გამოგიყენებიათ 7 დღეზე მეტი ხნის განმავლობაში, საჭიროა დისპენსერის 10-ჯერ დაქაჩვა ჰაერში, სანამ არ მიიღებთ ერთგვაროვან ნისლს. მოარიდეთ თვალებს. ყოველი გამოყენების შემდეგ გაწმინდეთ დისპენსერის წვერი.
12.გვერდითი მოვლენები
ხშირი (>5%): ცხვირიდან სისხლდენა (ეპისტაქსისი) — ყველაზე გავრცელებული, განსაკუთრებით ხანგრძლივი გამოყენებისას; თავის ტკივილი; ცხვირის ლორწოვანის გაღიზიანება, წვა ან სიმშრალე; ხახის ტკივილი (ფარინგიტი); ცემინება შესხურების შემდეგ. იშვიათი, მაგრამ სერიოზული: ცხვირის ძგიდის პერფორაცია (გახვრეტა) — ძალიან იშვიათად, ხანგრძლივი არასწორი გამოყენებისას; თვალის წნევის მომატება (გლაუკომა) და ლინზის შემღვრევა (კატარაქტა) — ხანგრძლივი გამოყენებისას; ანაფილაქსია ან სახის შეშუპება — ალერგიული რეაქცია თავად პრეპარატზე, უკიდურესად იშვიათი; თირკმელზედა ჯირკვლის ფუნქციის დათრგუნვა — პრაქტიკულად არ ხდება ცხვირის სპრეის სტანდარტული დოზით. თუ ცხვირიდან სისხლდენა ხშირია ან არ წყდება — მიმართე ექიმს.
13.დოზის გადაცილება
ცხვირის სპრეის ფორმით მწვავე დოზის გადაჭარბება ნაკლებად სავარაუდოა. ქრონიკული ჭარბი დოზირებისას შეიძლება განვითარდეს თირკმელზედა ჯირკვლის დათრგუნვა (სისუსტე, თავბრუსხვევა, არტერიული წნევის ვარდნა). შემთხვევითი ერთჯერადი გადაჭარბებისას — განსაკუთრებული მკურნალობა არ სჭირდება. თუ ბავშვმა შემთხვევით გადაყლაპა დიდი რაოდენობა — დარეკე ტოქსიკოლოგიურ ცენტრში ან ექიმს.
14.ურთიერთქმედებები
- სხვა კორტიკოსტეროიდები (პრედნიზოლონი, ბუდესონიდი ინჰალაცია, დერმატოლოგიური კრემები) — ერთდროული გამოყენება ზრდის სისტემური კორტიკოსტეროიდული გვერდითი ეფექტების რისკს, განსაკუთრებით თირკმელზედა ჯირკვლის დათრგუნვის. 2. CYP3A4 ინჰიბიტორები (კეტოკონაზოლი, იტრაკონაზოლი, რიტონავირი) — შეიძლება გაზარდოს მომეტაზონის სისხლში კონცენტრაცია და სისტემური ეფექტები; ერთდროული მიღებისას ექიმის მეთვალყურეობა აუცილებელია. 3. იმუნოსუპრესანტები (ციკლოსპორინი, ტაკროლიმუსი) — ლოკალური იმუნიტეტის დამატებითი დათრგუნვა; ინფექციის რისკი მომატებულია. 4. ცხვირის დეკონგესტანტები (ქსილომეტაზოლინი) — ხანმოკლე ერთდროული გამოყენება უსაფრთხოა, მაგრამ დეკონგესტანტი არ უნდა იყოს 5 დღეზე მეტი.
15.სპეციალური მითითებები
უკუჩვენებულია მომეტაზონისა და პრეპარატის სხვა კომპონენტებისადმი მომატებული მგრძნობელობის შემთხვევაში. არ გამოიყენო ცხვირის ნამკურნალევი ქირურგიის ან ტრავმის შემდეგ, სანამ ჭრილობა არ შეხორცდება. სიფრთხილე: აქტიური ან ნამკურნალევი ტუბერკულოზი; ჰერპესის ან სოკოვანი ინფექცია ცხვირში; იმუნოდეპრესიული მდგომარეობა — კორტიკოსტეროიდმა შეიძლება ლოკალური ინფექციის რისკი გაზარდოს. ხანგრძლივი გამოყენებისას (>3 თვე) რეკომენდებულია ოფთალმოლოგიური კონტროლი. ბავშვებში გრძელვადიანი გამოყენებისას — ზრდის მონიტორინგი, რადგან კორტიკოსტეროიდებმა შეიძლება ზრდის ტემპი შეანელოს.
16.ორსულობა და ლაქტაცია
ორსულობა და ლაქტაცია: FDA კატეგორია: C. მომეტაზონის უსაფრთხოება ორსულ ქალებში დადგენილი არ არის. ცხოველებზე ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა რეპროდუქციული ტოქსიკურობა მაღალი დოზებით. პრეპარატი უნდა დაინიშნოს ორსულობისას მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მოსალოდნელი სარგებელი აღემატება პოტენციურ რისკს ნაყოფისთვის. კორტიკოსტეროიდები შეიძლება გამოიყოფოდნენ დედის რძეში, ამიტომ ლაქტაციის პერიოდში პრეპარატის გამოყენება სიფრთხილით უნდა მოხდეს და მხოლოდ ექიმის მკაცრი მითითებით. თუ პრეპარატი აუცილებელია, რეკომენდებულია ძუძუთი კვების შეწყვეტა ან დოზის მინიმუმამდე შემცირება.
17.გამოყენება ბავშვებში
პედიატრიული გამოყენება: 12 წლამდე ასაკის ბავშვებში მომეტაზონის ცხვირის სპრეის უსაფრთხოება და ეფექტურობა დადგენილი არ არის. 12 წელზე უფროსი ასაკის ბავშვებში გამოიყენება მოზრდილთა დოზებით. გრძელვადიანი გამოყენებისას ( >3 თვე) ბავშვებში აუცილებელია ზრდის მონიტორინგი, რადგან კორტიკოსტეროიდებმა შეიძლება შეანელოს ზრდის ტემპი. ექიმმა უნდა შეაფასოს სარგებელი და რისკი.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
ხანდაზმული პაციენტები: 65 წელზე უფროსი ასაკის პაციენტებში სპეციალური დოზის კორექცია, როგორც წესი, არ არის საჭირო, რადგან პრეპარატის სისტემური აბსორბცია მინიმალურია. თუმცა, ხანდაზმულ პაციენტებს ხშირად აქვთ თანმხლები დაავადებები და იღებენ სხვა მედიკამენტებს (polypharmacy), ამიტომ სიფრთხილეა საჭირო და უნდა მოხდეს პაციენტის მდგომარეობის მონიტორინგი. თირკმლის ფუნქციის დაქვეითება ხანდაზმულებში უფრო ხშირია, თუმცა მომეტაზონის შემთხვევაში ეს არ წარმოადგენს დოზის კორექციის აუცილებლობას.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
ზეგავლენა სატრანსპორტო საშუალების მართვისა და მექანიზმების ექსპლუატაციის უნარზე: მომეტაზონის ცხვირის სპრეის გამოყენებამ შეიძლება გამოიწვიოს ისეთი გვერდითი მოვლენები, როგორიცაა თავის ტკივილი, თავბრუსხვევა ან ძილიანობა, თუმცა ეს იშვიათად აღინიშნება. თუ პაციენტი გრძნობს ამ სიმპტომებს, რეკომენდებულია თავი შეიკავოს სატრანსპორტო საშუალების მართვისა და პოტენციურად სახიფათო საქმიანობისგან, სანამ სიმპტომები არ გაივლის.
20.შენახვის პირობები
შენახვის პირობები: ინახება ოთახის ტემპერატურაზე (15-25°C). დაცული უნდა იყოს სინათლისა და სიცივისაგან. არ გაყინოთ. შეინახეთ ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას. გახსნის შემდეგ პრეპარატი ინარჩუნებს თვისებებს 2 თვის განმავლობაში.
21.ვარგისიანობის ვადა
ვარგისიანობის ვადა: წარმოების თარიღიდან 2 წელი. გახსნის შემდეგ (2 თვის განმავლობაში) პრეპარატი ვარგისია გამოსაყენებლად. არ გამოიყენოთ შეფუთვაზე მითითებული ვარგისიანობის ვადის გასვლის შემდეგ. ვარგისიანობის ვადა იწურება მითითებული თვის ბოლო დღეს.