1.სავაჭრო დასახელება
Diroton (ლიზინოპრილი 10მგ)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
ლიზინოპრილი (Lisinopril) — ATC: C09AA03
3.სამკურნალო ფორმა
tablets · 10 მგ · 28 ც.
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: Lisinopril (ლიზინოპრილი) — 10 მგ. მწარმოებელი: Gedeon Richter.
5.აღწერა
თეთრი ან თითქმის თეთრი, მრგვალი, ბრტყელი ტაბლეტები, რომლებსაც ერთ მხარეს აქვს ჭდე. შეფუთულია ბლისტერებში, თითოეული შეიცავს 10 ტაბლეტს. მუყაოს კოლოფში მოთავსებულია 2 ან 3 ბლისტერი.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC C09AA03 ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
ლიზინოპრილი მიეკუთვნება ანგიოტენზინ-გარდამქმნელი ფერმენტის (აგფ) ინჰიბიტორების ჯგუფს (ATC: C09AA03). იგი ბლოკავს ანგიოტენზინ II-ის წარმოქმნას — ჰორმონის, რომელიც სისხლძარღვებს ავიწროებს. შედეგად, სისხლძარღვები ფართოვდება, წნევა ეცემა და გულის დატვირთვა მცირდება. ძირითადი ჩვენებებია: არტერიული ჰიპერტენზია (მაღალი წნევა); ქრონიკული გულის უკმარისობა (კომბინირებულ თერაპიაში); მწვავე მიოკარდიუმის ინფარქტის შემდგომი მკურნალობა (ჰემოდინამიკურად სტაბილურ პაციენტებში); დიაბეტური ნეფროპათია — თირკმლების დასაცავად II ტიპის შაქრიანი დიაბეტის დროს. ზრდასრულებში ჩვეულებრივი საწყისი დოზაა 5–10 მგ დღეში ერთხელ, მაქსიმალური — 40 მგ. კონკრეტულ დოზას ექიმი ადგენს წნევისა და თანმხლები დაავადებების მიხედვით.
8.ფარმაკოკინეტიკა
ლიზინოპრილი ხასიათდება 25%-იანი ბიოშეღწევადობით. საკვები არ მოქმედებს მის აბსორბციაზე. მაქსიმალური პლაზმური კონცენტრაცია მიიღწევა 6-8 საათში. პრეპარატი არ მეტაბოლიზდება ღვიძლში და გამოიყოფა უცვლელი სახით თირკმელებით. ნახევრადგამოყოფის პერიოდი (T½) შეადგენს დაახლოებით 12 საათს, თუმცა თირკმლის ფუნქციის დარღვევისას შეიძლება გაიზარდოს 30 საათამდე. პლაზმის ცილებს უკავშირდება 25-30%-ით.
9.ჩვენებები
ლიზინოპრილი მიეკუთვნება ანგიოტენზინ-გარდამქმნელი ფერმენტის (აგფ) ინჰიბიტორების ჯგუფს (ATC: C09AA03). იგი ბლოკავს ანგიოტენზინ II-ის წარმოქმნას — ჰორმონის, რომელიც სისხლძარღვებს ავიწროებს. შედეგად, სისხლძარღვები ფართოვდება, წნევა ეცემა და გულის დატვირთვა მცირდება. ძირითადი ჩვენებებია: არტერიული ჰიპერტენზია (მაღალი წნევა); ქრონიკული გულის უკმარისობა (კომბინირებულ თერაპიაში); მწვავე მიოკარდიუმის ინფარქტის შემდგომი მკურნალობა (ჰემოდინამიკურად სტაბილურ პაციენტებში); დიაბეტური ნეფროპათია — თირკმლების დასაცავად II ტიპის შაქრიანი დიაბეტის დროს. ზრდასრულებში ჩვეულებრივი საწყისი დოზაა 5–10 მგ დღეში ერთხელ, მაქსიმალური — 40 მგ. კონკრეტულ დოზას ექიმი ადგენს წნევისა და თანმხლები დაავადებების მიხედვით.
10.უკუჩვენებები
უკუჩვენებებია: ანგიონევროზული შეშუპების ანამნეზი (წარსულში ნებისმიერი აგფ-ინჰიბიტორით ან სხვა მიზეზით გამოწვეული); ორმხრივი თირკმლის არტერიების სტენოზი; ორსულობა (II და III ტრიმესტრი — აბსოლუტური უკუჩვენება; I ტრიმესტრშიც კი არსებობს რისკი ნაყოფისთვის); ალისკირენთან ერთობლივი მიღება დიაბეტის ან თირკმლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში. სიფრთხილეა საჭირო აორტალური სტენოზის, ჰიპერკალიემიის, დეჰიდრატაციის დროს. ხანდაზმულებში საწყისი დოზა უნდა იყოს მინიმალური. თირკმლის უკმარისობისას დოზის კორექცია სავალდებულოა, რასაც ექიმი გადაწყვეტს.
11.მიღების წესი და დოზები
მოზრდილებში არტერიული ჰიპერტენზიის სამკურნალოდ საწყისი დოზა შეადგენს 10 მგ დღეში ერთხელ. შემანარჩუნებელი დოზაა 20 მგ დღეში ერთხელ, მაქსიმალური — 40 მგ დღეში ერთხელ. გულის უკმარისობის დროს საწყისი დოზაა 5 მგ, შემანარჩუნებელი — 10-20 მგ დღეში. მიოკარდიუმის ინფარქტის შემდეგ — 5 მგ, შემდეგ 10 მგ დღეში. დიაბეტური ნეფროპათიის დროს — 10-20 მგ დღეში. თირკმლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში დოზა უნდა შემცირდეს კრეატინინის კლირენსის (CrCl) მიხედვით: CrCl >30 მლ/წთ — ნორმალური დოზა; CrCl 10-30 მლ/წთ — 50% დოზა; CrCl <10 მლ/წთ — 25% დოზა. ღვიძლის ფუნქციის დარღვევისას დოზის კორექცია საჭირო არ არის, თუმცა სიფრთხილეა რეკომენდებული. პრეპარატი მიიღება პერორალურად, დღეში ერთხელ, საკვების მიღებისგან დამოუკიდებლად.
12.გვერდითი მოვლენები
ხშირი გვერდითი ეფექტები (>5%): მშრალი, გამაღიზიანებელი ხველა — აგფ-ინჰიბიტორების ყველაზე ცნობილი ეფექტი, რომელიც პაციენტთა 5–15%-ს აღენიშნება; თავბრუსხვევა, განსაკუთრებით პირველი დოზის მიღებისას ან ადგომისას; თავის ტკივილი; დაღლილობა. ნაკლებად ხშირი გვერდითი ეფექტებია: გულისრევა, დიარეა; გამონაყარი კანზე; ჰიპერკალიემია (სისხლში კალიუმის მომატება). სერიოზული (იშვიათი, მაგრამ საჭიროებს სასწრაფო სამედიცინო დახმარებას): ანგიონევროზული შეშუპება — სახის, ტუჩების, ენის ან ყელის შეშუპება, სუნთქვის გაძნელება. ეს მდგომარეობა სიცოცხლისთვის საშიშია — დაუყოვნებლივ გამოიძახეთ სასწრაფო დახმარება. მკვეთრი ჰიპოტენზია (წნევის ძლიერი ვარდნა) — განსაკუთრებით დეჰიდრატაციის ან შარდმდენებთან კომბინაციის დროს. თირკმლის ფუნქციის გაუარესება — კრეატინინის მატება.
13.დოზის გადაცილება
სიმპტომები: მკვეთრი წნევის ვარდნა, თავბრუსხვევა, გულის რითმის შეცვლა, ელექტროლიტური დისბალანსი. რა უნდა გააკეთოთ: დააწვინეთ პაციენტი ფეხებ აწეული მდგომარეობით, გამოიძახეთ სასწრაფო დახმარება. სტაციონარში ჩაუტარდება ინტრავენური ფიზიოლოგიური ხსნარის ინფუზია და მონიტორინგი. ლიზინოპრილი დიალიზით გამოიყოფა.
14.ურთიერთქმედებები
- კალიუმის შემანარჩუნებელი შარდმდენები (სპირონოლაქტონი, ეპლერენონი) და კალიუმის პრეპარატები — ჰიპერკალიემიის რისკი მკვეთრად იზრდება, ამიტომ კალიუმის მონიტორინგი სავალდებულოა. 2. არასტეროიდული ანთების საწინააღმდეგო პრეპარატები (იბუპროფენი, დიკლოფენაკი) — ამცირებენ ლიზინოპრილის ეფექტს და აუარესებენ თირკმლის ფუნქციას. 3. ლითიუმი — ლიზინოპრილი ზრდის ლითიუმის კონცენტრაციას სისხლში, რაც ტოქსიურობის რისკს ქმნის. 4. სხვა ანტიჰიპერტენზიული საშუალებები (განსაკუთრებით ალისკირენი, ARB-ები) — ორმაგი RAAS ბლოკადა ზრდის ჰიპოტენზიის, ჰიპერკალიემიის და თირკმლის უკმარისობის რისკს. 5. შარდმდენები (ფუროსემიდი, ჰიდროქლორთიაზიდი) — პირველი დოზის მიღებისას შეიძლება განვითარდეს მკვეთრი ჰიპოტენზია; შარდმდენის დროებითი შეწყვეტა ექიმთან უნდა განიხილოთ.
15.სპეციალური მითითებები
უკუჩვენებებია: ანგიონევროზული შეშუპების ანამნეზი (წარსულში ნებისმიერი აგფ-ინჰიბიტორით ან სხვა მიზეზით გამოწვეული); ორმხრივი თირკმლის არტერიების სტენოზი; ორსულობა (II და III ტრიმესტრი — აბსოლუტური უკუჩვენება; I ტრიმესტრშიც კი არსებობს რისკი ნაყოფისთვის); ალისკირენთან ერთობლივი მიღება დიაბეტის ან თირკმლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში. სიფრთხილეა საჭირო აორტალური სტენოზის, ჰიპერკალიემიის, დეჰიდრატაციის დროს. ხანდაზმულებში საწყისი დოზა უნდა იყოს მინიმალური. თირკმლის უკმარისობისას დოზის კორექცია სავალდებულოა, რასაც ექიმი გადაწყვეტს.
16.ორსულობა და ლაქტაცია
FDA კატეგორია: D (II და III ტრიმესტრი). ლიზინოპრილის მიღება უკუნაჩვენებია ორსულობის II და III ტრიმესტრში, რადგან შეიძლება გამოიწვიოს ნაყოფის თირკმლის მძიმე დაზიანება, ოლიგოჰიდრამნიოზი და სიკვდილი. I ტრიმესტრშიც კი არსებობს რისკი (FDA კატეგორია C), ამიტომ პრეპარატი უნდა შეიცვალოს უსაფრთხო ალტერნატივით, თუ ორსულობა დაგეგმილია ან დადასტურდა. ლაქტაციის პერიოდში პრეპარატის უსაფრთხოება დადგენილი არ არის, ამიტომ ძუძუთი კვების დროს მისი გამოყენება არ არის რეკომენდებული.
17.გამოყენება ბავშვებში
ლიზინოპრილის გამოყენება 18 წლამდე ასაკის ბავშვებში არ არის რეკომენდებული, რადგან მისი უსაფრთხოება და ეფექტურობა ამ ასაკობრივ ჯგუფში არ არის დადგენილი. ზოგიერთ შემთხვევაში, ექიმის გადაწყვეტილებით, შესაძლებელია გამოყენება მოზარდებში ჰიპერტენზიის სამკურნალოდ, თუმცა დოზირება და მონიტორინგი უნდა მოხდეს ინდივიდუალურად.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
ხანდაზმულ პაციენტებში (65 წელზე მეტი) ლიზინოპრილის მიღებისას საჭიროა სიფრთხილე. რეკომენდებულია მკურნალობის დაწყება უფრო დაბალი დოზით (მაგ., 5 მგ დღეში ერთხელ), განსაკუთრებით თირკმლის ფუნქციის შესაძლო დაქვეითების ან სხვა თანმხლები დაავადებების გათვალისწინებით. აუცილებელია არტერიული წნევისა და თირკმლის ფუნქციის რეგულარული მონიტორინგი. პოლიფარმაციის მქონე პაციენტებში ურთიერთქმედებების რისკი იზრდება.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
ლიზინოპრილმა შეიძლება გამოიწვიოს თავბრუსხვევა, ძილიანობა ან დაღლილობა, განსაკუთრებით მკურნალობის დასაწყისში ან დოზის გაზრდისას. ამიტომ, პაციენტებს, რომლებიც მართავენ ავტომობილს ან მუშაობენ პოტენციურად სახიფათო მექანიზმებთან, უნდა ურჩიოთ, თავი შეიკავონ ამ აქტივობებისგან, სანამ არ გაარკვევენ, თუ როგორ მოქმედებს მათზე პრეპარატი.
20.შენახვის პირობები
ინახება არა უმეტეს 25°C ტემპერატურაზე, მშრალ, სინათლისგან დაცულ ადგილას. არ გაყინოთ. შეინახეთ ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას. პრეპარატი უნდა ინახებოდეს ორიგინალ შეფუთვაში.
21.ვარგისიანობის ვადა
წარმოების თარიღიდან ვადა იწურება 3 წელში. არ გამოიყენოთ შეფუთვაზე მითითებული ვადის გასვლის შემდეგ. გახსნის შემდეგ პრეპარატის შენახვის ვადა არ არის დადგენილი, რადგან ბლისტერი უზრუნველყოფს პრეპარატის სტაბილურობას შენახვის პირობების დაცვის შემთხვევაში.