1.სავაჭრო დასახელება
Lipanthyl (ფენოფიბრატი 145მგ)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
ფენოფიბრატი (Fenofibrate) — ATC: C10AB05
3.სამკურნალო ფორმა
tablets · 145 მგ · 30 ც.
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: Fenofibrate (ფენოფიბრატი) — 145 მგ. მწარმოებელი: Mylan.
5.აღწერა
ფენოფიბრატი 145მგ ტაბლეტები არის თეთრი ან თითქმის თეთრი, ოვალური ან კაფსულის ფორმის, დაფარული აპკიანი გარსით. ტაბლეტები შეფუთულია ალუმინის/PVC ბლისტერებში. შეფუთვა შეიძლება შეიცავდეს 10, 30 ან 90 ტაბლეტს.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC C10AB05 ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
ფენოფიბრატი მიეკუთვნება ფიბრატების ჯგუფს (ATC: C10AB05). ეს წამლები აჩქარებენ ღვიძლში ცხიმების დაშლას და ამცირებენ ტრიგლიცერიდების წარმოქმნას. ძირითადი ჩვენებებია: ჰიპერტრიგლიცერიდემია (სისხლში ტრიგლიცერიდების მომატება), შერეული დისლიპიდემია (როცა ტრიგლიცერიდები მაღალია და HDL დაბალი), განსაკუთრებით თუ დიეტა, ვარჯიში და წონის კონტროლი საკმარისი არ აღმოჩნდა. ფენოფიბრატი ამცირებს ტრიგლიცერიდებს 30-50%-ით, ზრდის HDL-ქოლესტერინს და ამცირებს LDL-ნაწილაკების სიმკვრივეს. ზოგჯერ ინიშნება სტატინთან კომბინაციაში, მაგრამ მხოლოდ ექიმის გადაწყვეტილებით და მეთვალყურეობით. წამალი არ ცვლის ჯანსაღ კვებას — დიეტა მიღების პარალელურად გრძელდება.
8.ფარმაკოკინეტიკა
ფენოფიბრატი არის პროწამალი, რომელიც პერორალური მიღების შემდეგ სწრაფად ჰიდროლიზდება აქტიურ მეტაბოლიტად, ფენოფიბრინის მჟავად.
- აბსორბცია: ფენოფიბრინის მჟავას მაქსიმალური პლაზმური კონცენტრაცია (Tmax) მიიღწევა მიღებიდან დაახლოებით 2-4 საათში. საკვებთან ერთად მიღება ზრდის შეწოვას და ბიოშეღწევადობას. 145 მგ დოზის შემთხვევაში, ბიოშეღწევადობა დაახლოებით 60%-ს შეადგენს.
- განაწილება: ფენოფიბრინის მჟავა ინტენსიურად უკავშირდება პლაზმის ცილებს (>99%), ძირითადად ალბუმინს. განაწილების მოცულობა დაახლოებით 20 ლიტრია.
- მეტაბოლიზმი: ფენოფიბრინის მჟავა არ განიცდის ოქსიდაციურ მეტაბოლიზმს CYP450 სისტემის მიერ. ის ძირითადად მეტაბოლიზდება გლუკურონიდაციის გზით, რის შედეგადაც წარმოიქმნება ფენოფიბრინის მჟავას გლუკურონიდი.
- ექსკრეცია: ფენოფიბრინის მჟავა და მისი გლუკურონიდი გამოიყოფა ძირითადად თირკმელებით. მიღებული დოზის დაახლოებით 70% გამოიყოფა შარდით, ხოლო 25% ფეკალიებით. ფენოფიბრინის მჟავას ნახევარგამოყოფის პერიოდი (T½) შეადგენს დაახლოებით 20-23 საათს, რაც საშუალებას იძლევა დღეში ერთხელ მიღების. თირკმლის უკმარისობის დროს ნახევარგამოყოფის პერიოდი შეიძლება მნიშვნელოვნად გაიზარდოს.
9.ჩვენებები
ფენოფიბრატი მიეკუთვნება ფიბრატების ჯგუფს (ATC: C10AB05). ეს წამლები აჩქარებენ ღვიძლში ცხიმების დაშლას და ამცირებენ ტრიგლიცერიდების წარმოქმნას. ძირითადი ჩვენებებია: ჰიპერტრიგლიცერიდემია (სისხლში ტრიგლიცერიდების მომატება), შერეული დისლიპიდემია (როცა ტრიგლიცერიდები მაღალია და HDL დაბალი), განსაკუთრებით თუ დიეტა, ვარჯიში და წონის კონტროლი საკმარისი არ აღმოჩნდა. ფენოფიბრატი ამცირებს ტრიგლიცერიდებს 30-50%-ით, ზრდის HDL-ქოლესტერინს და ამცირებს LDL-ნაწილაკების სიმკვრივეს. ზოგჯერ ინიშნება სტატინთან კომბინაციაში, მაგრამ მხოლოდ ექიმის გადაწყვეტილებით და მეთვალყურეობით. წამალი არ ცვლის ჯანსაღ კვებას — დიეტა მიღების პარალელურად გრძელდება.
10.უკუჩვენებები
უკუჩვენებულია: მძიმე ღვიძლის ან თირკმლის უკმარისობისას, ნაღვლის ბუშტის აქტიური დაავადებისას, ფენოფიბრატზე ან სხვა ფიბრატზე ცნობილი ალერგიისას, 18 წლამდე ასაკში. ფოტოსენსიტიურობის რისკის გამო შეზღუდეთ მზეზე ხანგრძლივი ყოფნა და გამოიყენეთ მზისგან დამცავი საშუალებები. ექიმი ყოველ 3 თვეში შეამოწმებს ღვიძლის ფერმენტებსა და ლიპიდურ პანელს. თუ 3-6 თვეში ადეკვატური პასუხი არ მიიღწევა, ექიმი გადახედავს მკურნალობის გეგმას.
11.მიღების წესი და დოზები
- ზრდასრულები: რეკომენდებული საწყისი და შემანარჩუნებელი დოზაა 145 მგ ერთხელ დღეში. ტაბლეტი უნდა გადაიყლაპოს მთლიანად, დაუღეჭავად, საკვებთან ერთად. მკურნალობის ეფექტურობა უნდა შეფასდეს რეგულარულად, ლიპიდური პროფილის მონიტორინგით. თუ 3-6 თვის განმავლობაში არ მიიღწევა ადეკვატური თერაპიული პასუხი, ექიმმა უნდა გადახედოს მკურნალობის გეგმას.
- თირკმლის ფუნქციის დარღვევა:
- მსუბუქი და საშუალო (CrCl 30-59 მლ/წთ): დოზის შემცირება საჭიროა. რეკომენდებულია 145 მგ დოზის მიღება ყოველ მეორე დღეს, ან უფრო დაბალი დოზის გამოყენება (მაგ. 48 მგ დღეში), თუ ასეთი ფორმა ხელმისაწვდომია. მკაცრი მონიტორინგი აუცილებელია.
- მძიმე (CrCl <30 მლ/წთ): ფენოფიბრატი უკუნაჩვენებია.
- ღვიძლის ფუნქციის დარღვევა:
- მსუბუქი და საშუალო (Child-Pugh A და B): დოზის კორექცია, როგორც წესი, არ არის საჭირო, თუმცა სიფრთხილეა საჭირო და ღვიძლის ფუნქციის რეგულარული მონიტორინგი.
- მძიმე (Child-Pugh C): ფენოფიბრატი უკუნაჩვენებია.
- მიღების ხერხი: პერორალურად. ტაბლეტი მიიღება მთლიანად, წყლის მიყოლებით, ჭამის დროს, რათა გაუმჯობესდეს შეწოვა.
12.გვერდითი მოვლენები
ხშირი (პაციენტთა 1-10%-ში): კუჭ-ნაწლავის მოშლა, გულისრევა, მუცლის ტკივილი, დიარეა, შებერილობა (მეტეორიზმი). ღვიძლის ტრანსამინაზების (ფერმენტების) დროებითი მომატება — ექიმი პერიოდულად ამოწმებს ანალიზებით. კრეატინფოსფოკინაზას (კუნთის ფერმენტის) მომატება. იშვიათი, მაგრამ სერიოზული: რაბდომიოლიზი (კუნთების მძიმე დაზიანება) — თუ შეგახსენებთ: მოულოდნელი კუნთის ტკივილის, სისუსტის ან მუქი შარდის გამოჩენისას დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს. ნაღვლის კენჭები — ფიბრატები ზრდიან ნაღვლის ქოლესტერინს. პანკრეატიტი (პანკრეასის ანთება) — ძალიან იშვიათი. ალერგიული რეაქციები: გამონაყარი, ქავილი; ძალიან იშვიათად — ფოტოსენსიტიურობა (მზის მიმართ მგრძნობელობა).
13.დოზის გადაცილება
დოზის გადაჭარბებისას შეიძლება გაძლიერდეს გვერდითი ეფექტები: გულისრევა, ღებინება, მუცლის ტკივილი, დიარეა. სპეციფიკური ანტიდოტი არ არსებობს. თუ ეჭვობთ დოზის გადაჭარბებაზე, დაუკავშირდით ექიმს ან ტოქსიკოლოგიურ ცენტრს. მკურნალობა სიმპტომურია: კუჭის ამორეცხვა ადრეულ ეტაპზე, სასიცოცხლო ფუნქციების მონიტორინგი.
14.ურთიერთქმედებები
- სტატინები (მაგ. ატორვასტატინი, სიმვასტატინი) — ერთდროულად მიღებისას რაბდომიოლიზის რისკი მკვეთრად იზრდება; კომბინაცია დასაშვებია მხოლოდ ექიმის მკაცრი მეთვალყურეობით. 2. ანტიკოაგულანტები (ვარფარინი და მსგავსი) — ფენოფიბრატი აძლიერებს სისხლის გათხელების ეფექტს, იზრდება სისხლდენის რისკი; აუცილებელია INR-ის მონიტორინგი. 3. ციკლოსპორინი — იზრდება თირკმლის დაზიანების რისკი; თუ კომბინაცია გარდაუვალია, თირკმლის ფუნქცია მუდმივად კონტროლდება. 4. გლიტაზონები (პიოგლიტაზონი) — ორივე პრეპარატი მოქმედებს CYP2C8 ფერმენტზე, ურთიერთქმედება შესაძლებელია. 5. სანაღვლე მჟავის სეკვესტრანტები (ქოლესტირამინი) — ამცირებენ ფენოფიბრატის შეწოვას; მიღებებს შორის დაიცავით მინიმუმ 2-საათიანი ინტერვალი.
15.სპეციალური მითითებები
უკუჩვენებულია: მძიმე ღვიძლის ან თირკმლის უკმარისობისას, ნაღვლის ბუშტის აქტიური დაავადებისას, ფენოფიბრატზე ან სხვა ფიბრატზე ცნობილი ალერგიისას, 18 წლამდე ასაკში. ფოტოსენსიტიურობის რისკის გამო შეზღუდეთ მზეზე ხანგრძლივი ყოფნა და გამოიყენეთ მზისგან დამცავი საშუალებები. ექიმი ყოველ 3 თვეში შეამოწმებს ღვიძლის ფერმენტებსა და ლიპიდურ პანელს. თუ 3-6 თვეში ადეკვატური პასუხი არ მიიღწევა, ექიმი გადახედავს მკურნალობის გეგმას.
16.ორსულობა და ლაქტაცია
- FDA კატეგორია C: ცხოველებზე ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა ტერატოგენული ეფექტები მაღალი დოზების დროს, თუმცა ადამიანებზე ადეკვატური და კარგად კონტროლირებადი კვლევები არ ჩატარებულა.
- ორსულობის დროს გამოყენება: ფენოფიბრატის გამოყენება ორსულობის დროს არ არის რეკომენდებული, გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც პოტენციური სარგებელი დედისთვის აჭარბებს პოტენციურ რისკს ნაყოფისთვის. ორსულობის დაგეგმვის ან დადგომის შემთხვევაში, მკურნალობა უნდა შეწყდეს.
- ლაქტაცია: უცნობია გამოიყოფა თუ არა ფენოფიბრინის მჟავა დედის რძეში. ახალშობილისთვის პოტენციური რისკის გამო, ძუძუთი კვება უნდა შეწყდეს ფენოფიბრატით მკურნალობის დროს, ან უნდა შეწყდეს მკურნალობა, დედისთვის პრეპარატის მნიშვნელობის გათვალისწინებით. გადაწყვეტილება უნდა მიიღოს ექიმმა.
17.გამოყენება ბავშვებში
ფენოფიბრატი უკუნაჩვენებია 18 წლამდე ასაკის ბავშვებსა და მოზარდებში, რადგან ამ ასაკობრივ ჯგუფში უსაფრთხოება და ეფექტურობა დადგენილი არ არის. მონაცემები შეზღუდულია და არ არის საკმარისი რეკომენდაციების მისაცემად.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
65 წელზე უფროსი ასაკის პაციენტებში დოზის კორექცია, როგორც წესი, არ არის საჭირო, თუ თირკმლის ფუნქცია ნორმალურია. თუმცა, ასაკთან ერთად თირკმლის ფუნქციის დაქვეითების ალბათობა იზრდება. ამიტომ, ხანდაზმულ პაციენტებში მკურნალობის დაწყებამდე და მკურნალობის განმავლობაში რეკომენდებულია თირკმლის ფუნქციის (კრეატინინის კლირენსი) რეგულარული მონიტორინგი. პოლიფარმაციის რისკის გათვალისწინებით, ყურადღება უნდა მიექცეს პოტენციურ წამალთაშორის ურთიერთქმედებებს.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
ფენოფიბრატს არ აქვს ან აქვს უმნიშვნელო გავლენა ავტომობილის მართვისა და მექანიზმებთან მუშაობის უნარზე. თუმცა, თუ პაციენტს აღენიშნება თავბრუსხვევა ან სხვა გვერდითი მოვლენები, რომლებმაც შეიძლება გავლენა მოახდინოს კონცენტრაციაზე, რეკომენდებულია სიფრთხილე ავტომობილის მართვისას ან მექანიზმებთან მუშაობისას.
20.შენახვის პირობები
შეინახეთ არაუმეტეს 25°C ტემპერატურაზე, ორიგინალურ შეფუთვაში, სინათლისა და ტენიანობისგან დაცულ ადგილას. შეინახეთ ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას. არ გამოიყენოთ ვარგისიანობის ვადის გასვლის შემდეგ.
21.ვარგისიანობის ვადა
პრეპარატის ვარგისიანობის ვადა წარმოებიდან, როგორც წესი, 2-3 წელია (იხილეთ შეფუთვაზე). გახსნის შემდეგ (ბლისტერის ამოღების შემდეგ) ტაბლეტები ინარჩუნებენ ვარგისიანობას მითითებული ვადის განმავლობაში, თუ შენახვის პირობები დაცულია. არ არსებობს სპეციალური ვადები შეფუთვის გახსნის შემდეგ, თუ ტაბლეტები ინახება პირველად შეფუთვაში (ბლისტერში).