1.სავაჭრო დასახელება
დექსამეტაზონი ფოსფატი ი/ვ ი/მ ხსნარი საინექციო 0.4მგ/1მლ 1მლ ამპულა #10 (დექსამეტაზონი ფოსფატი ი/ვ ი/მ ხსნარი საინექციო 0.4მგ/1მლ 1მლ ამპულა #10)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
() — ATC:
3.სამკურნალო ფორმა
ampoule · 0.4 mg · 10 ც.
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: **** () — 0.4 mg. მწარმოებელი: ვინ ფუკ ფარმაცეუტიკალი.
5.აღწერა
დექსამეტაზონი ფოსფატი ი/ვ, ი/მ ხსნარი საინექციო 0.4მგ/1მლ წარმოადგენს უფერო ან თითქმის უფერო, გამჭვირვალე ხსნარს. ხსნარი მოთავსებულია 1 მლ-იან მინის ამპულებში. თითოეული ამპულა შეიცავს 0.4 მგ დექსამეტაზონს (ფოსფატის სახით). შეფუთულია მუყაოს კოლოფში 10 ამპულით.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
დექსამეტაზონი ფოსფატი არის გლუკოკორტიკოსტეროიდი, რომელიც ორგანიზმში ანთებით და იმუნური სისტემის საპასუხო რეაქციებს თრგუნავს. ის ეფექტურია მრავალი ანთებითი და ალერგიული მდგომარეობის სამკურნალოდ, როგორიცაა: მძიმე ალერგიული რეაქციები (ანაფილაქსია), ბრონქული ასთმა, რევმატოიდული ართრიტი, სისტემური წითელი მგლურა, კანის მძიმე დაავადებები, ნაწლავების ანთებითი დაავადებები (კრონის დაავადება, წყლულოვანი კოლიტი), აგრეთვე ზოგიერთი სიმსივნე (მაგ., ლეიკემია, ლიმფომა) და ტვინის შეშუპების შესამცირებლად. პრეპარატი ხშირად გამოიყენება გადაუდებელ შემთხვევებში, როდესაც საჭიროა სწრაფი და ძლიერი ანთების საწინააღმდეგო ეფექტი.
8.ფარმაკოკინეტიკა
დექსამეტაზონი ფოსფატი არის დექსამეტაზონის წყალში ხსნადი პრო-წამალი. ინტრავენური ან ინტრამუსკულარული შეყვანის შემდეგ, ის სწრაფად ჰიდროლიზდება აქტიურ ფორმად, დექსამეტაზონად. დექსამეტაზონის ბიოშეღწევადობა შეყვანის შემდეგ მაღალია. პლაზმის ცილებს უკავშირდება დაახლოებით 77%. დექსამეტაზონი მეტაბოლიზდება ღვიძლში, ძირითადად CYP3A4 ფერმენტის მონაწილეობით, თუმცა მისი მეტაბოლიზმი ნაკლებად არის დამოკიდებული ღვიძლის ფუნქციაზე, ვიდრე სხვა კორტიკოსტეროიდების. ნახევრადგამოყოფის პერიოდი (T½) შეადგენს დაახლოებით 1.8-3.6 საათს. ექსკრეცია ხდება ძირითადად თირკმელებით, მეტაბოლიტების სახით.
9.ჩვენებები
დექსამეტაზონი ფოსფატი არის გლუკოკორტიკოსტეროიდი, რომელიც ორგანიზმში ანთებით და იმუნური სისტემის საპასუხო რეაქციებს თრგუნავს. ის ეფექტურია მრავალი ანთებითი და ალერგიული მდგომარეობის სამკურნალოდ, როგორიცაა: მძიმე ალერგიული რეაქციები (ანაფილაქსია), ბრონქული ასთმა, რევმატოიდული ართრიტი, სისტემური წითელი მგლურა, კანის მძიმე დაავადებები, ნაწლავების ანთებითი დაავადებები (კრონის დაავადება, წყლულოვანი კოლიტი), აგრეთვე ზოგიერთი სიმსივნე (მაგ., ლეიკემია, ლიმფომა) და ტვინის შეშუპების შესამცირებლად. პრეპარატი ხშირად გამოიყენება გადაუდებელ შემთხვევებში, როდესაც საჭიროა სწრაფი და ძლიერი ანთების საწინააღმდეგო ეფექტი.
10.უკუჩვენებები
არ მიიღოთ დექსამეტაზონი ფოსფატი, თუ გაქვთ ალერგია დექსამეტაზონზე ან მის რომელიმე კომპონენტზე. სიფრთხილით გამოიყენეთ პაციენტებში, რომლებსაც აქვთ: აქტიური ინფექციები (განსაკუთრებით სოკოვანი, ბაქტერიული, ვირუსული), კუჭ-ნაწლავის წყლული, ოსტეოპოროზი, შაქრიანი დიაბეტი, მაღალი არტერიული წნევა, გულის უკმარისობა, თირკმლის ან ღვიძლის უკმარისობა, გლაუკომა, ფსიქიკური დაავადებები. ხანგრძლივი მკურნალობისას შესაძლებელია იმუნური სისტემის დათრგუნვა, რაც ზრდის ინფექციების რისკს. პრეპარატის მიღებისას მოერიდეთ ინფექციურ ავადმყოფებთან კონტაქტს. არ შეწყვიტოთ მკურნალობა მკვეთრად, ექიმის კონსულტაციის გარეშე, განსაკუთრებით ხანგრძლივი თერაპიის შემდეგ.
11.მიღების წესი და დოზები
მოზრდილებში საწყისი დოზა მერყეობს 0.5 მგ-დან 9 მგ-მდე დღეში, დაავადების სიმძიმისა და მიმდინარეობის მიხედვით. მძიმე მწვავე მდგომარეობებში, როგორიცაა ანაფილაქსია ან ტვინის შეშუპება, შეიძლება გამოყენებულ იქნას დოზები 4-24 მგ ან მეტი, ინტრავენურად. ინტრამუსკულარული შეყვანისას, დოზა და მიღების სიხშირე დამოკიდებულია თერაპიულ პასუხზე. თირკმლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში (CrCl <50 მლ/წთ) დოზის კორექცია, როგორც წესი, არ არის საჭირო, თუმცა საჭიროა სიფრთხილე. ღვიძლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში (Child-Pugh A, B, C) დოზის კორექცია შეიძლება იყოს საჭირო, რადგან მეტაბოლიზმი შეიძლება შენელდეს. პრეპარატი შეჰყავთ ინტრავენურად ან ინტრამუსკულარულად. ინტრავენური შეყვანა უპირატესია მწვავე მდგომარეობებში. მიღების ხერხი და დოზა განისაზღვრება ექიმის მიერ.
12.გვერდითი მოვლენები
ყველაზე ხშირი გვერდითი მოვლენებია: მომატებული მადა, წონის მატება, განწყობის ცვლილებები (ეიფორია, დეპრესია, აგზნებადობა), უძილობა, სახის შეშუპება (მთვარისებური სახე), კანის ატროფია, სისხლჩაქცევები, კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის წყლულები, სისხლში შაქრის დონის მატება (ჰიპერგლიკემია), არტერიული წნევის მომატება. იშვიათი, მაგრამ სერიოზული გვერდითი მოვლენები მოიცავს: იმუნური სისტემის დათრგუნვას, ინფექციებისადმი მგრძნობელობის გაზრდას, ოსტეოპოროზს (ძვლების სიმყიფე), კუნთების სისუსტეს, ფსიქიკურ დარღვევებს, კატარაქტას, გლაუკომას. მწვავე ალერგიული რეაქციები ან ანაფილაქსია ძალზე იშვიათია. სერიოზული გვერდითი მოვლენების შემთხვევაში დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს.
13.დოზის გადაცილება
დოზის გადაჭარბების სიმპტომები შეიძლება მოიცავდეს: გულისრევას, ღებინებას, ძილიანობას, თავბრუსხვევას, გაღიზიანებადობას, შფოთვას, არტერიული წნევის მკვეთრ მატებას, სისხლში შაქრის დონის მნიშვნელოვან მატებას. მწვავე ინტოქსიკაციის შემთხვევები იშვიათია. დოზის გადაჭარბების შემთხვევაში დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს ან სასწრაფო დახმარებას.
14.ურთიერთქმედებები
დექსამეტაზონი ფოსფატის ურთიერთქმედება სხვა პრეპარატებთან:
- რიტონავირი: ზრდის დექსამეტაზონის კონცენტრაციას სისხლში, რაც ზრდის გვერდითი მოვლენების რისკს.
- სხვა გლუკოკორტიკოსტეროიდები, ანტიჰიპერტენზიული საშუალებები: ზრდის გვერდითი მოვლენების რისკს (მაგ. შეშუპება, არტერიული წნევის მატება).
- სპირონოლაქტონი, კალიუმის შემნახველი დიურეტიკები: ამცირებს დექსამეტაზონის ეფექტურობას.
- სისხლის გამათხელებლები (მაგ. ვარფარინი): ზრდის სისხლდენის რისკს.
- აცეტილსალიცილის მჟავა (ასპირინი) და სხვა არასტეროიდული ანთების საწინააღმდეგო საშუალებები (აასს): ზრდის კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის სისხლდენის და წყლულების რისკს.
- ვაქცინები: ამცირებს ვაქცინაციის ეფექტურობას და ზრდის ინფექციის რისკს დასუსტებული იმუნიტეტის გამო.
ნებისმიერი სხვა პრეპარატის მიღებამდე, მათ შორის ურეცეპტოდ, აუცილებლად მიმართეთ ექიმს ან ფარმაცევტს.
15.სპეციალური მითითებები
არ მიიღოთ დექსამეტაზონი ფოსფატი, თუ გაქვთ ალერგია დექსამეტაზონზე ან მის რომელიმე კომპონენტზე. სიფრთხილით გამოიყენეთ პაციენტებში, რომლებსაც აქვთ: აქტიური ინფექციები (განსაკუთრებით სოკოვანი, ბაქტერიული, ვირუსული), კუჭ-ნაწლავის წყლული, ოსტეოპოროზი, შაქრიანი დიაბეტი, მაღალი არტერიული წნევა, გულის უკმარისობა, თირკმლის ან ღვიძლის უკმარისობა, გლაუკომა, ფსიქიკური დაავადებები. ხანგრძლივი მკურნალობისას შესაძლებელია იმუნური სისტემის დათრგუნვა, რაც ზრდის ინფექციების რისკს. პრეპარატის მიღებისას მოერიდეთ ინფექციურ ავადმყოფებთან კონტაქტს. არ შეწყვიტოთ მკურნალობა მკვეთრად, ექიმის კონსულტაციის გარეშე, განსაკუთრებით ხანგრძლივი თერაპიის შემდეგ.
16.ორსულობა და ლაქტაცია
დექსამეტაზონი კატეგორია C FDA-ს კლასიფიკაციით. ორსულობის დროს, განსაკუთრებით პირველ ტრიმესტრში, პრეპარატის გამოყენება დასაშვებია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ პოტენციური სარგებელი აღემატება ნაყოფისთვის პოტენციურ რისკს. გრძელვადიანი ან მაღალი დოზებით გამოყენებამ ორსულობისას შეიძლება გამოიწვიოს ნაყოფის ზრდის შეფერხება, თირკმელზედა ჯირკვლის უკმარისობა. ორსულობის ბოლო ტრიმესტრში გამოყენებამ შეიძლება გამოიწვიოს ახალშობილში თირკმელზედა ჯირკვლის ატროფია. ლაქტაციის პერიოდში პრეპარატის გამოყენება არ არის რეკომენდებული, რადგან დექსამეტაზონი გადადის დედის რძეში და შეიძლება დააზიანოს ჩვილი. თუ პრეპარატის გამოყენება აუცილებელია, ძუძუთი კვება უნდა შეწყდეს. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
17.გამოყენება ბავშვებში
ბავშვებში დექსამეტაზონი ფოსფატის გამოყენება უნდა მოხდეს მკაცრი სამედიცინო მეთვალყურეობის ქვეშ. დოზირება დამოკიდებულია ბავშვის ასაკზე, წონაზე და დაავადების სიმძიმეზე. ზოგადი რეკომენდაციაა 0.08-0.3 მგ/კგ დღეში, გაყოფილი რამდენიმე მიღებაზე, ან 0.3-1 მგ/მ² სხეულის ზედაპირზე დღეში. თუმცა, კონკრეტული დოზები და მკურნალობის ხანგრძლივობა განისაზღვრება ინდივიდუალურად. ხანგრძლივმა გამოყენებამ შეიძლება შეაფერხოს ბავშვის ზრდა. მონაცემები უმცროსი ასაკის ბავშვებისთვის შეზღუდულია, ამიტომ გამოყენება ხდება მხოლოდ ექიმის გადაწყვეტილებით.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
ხანდაზმულ პაციენტებში (65 წელზე მეტი) დექსამეტაზონი ფოსფატის გამოყენებისას საჭიროა სიფრთხილე, რადგან მათ აქვთ გვერდითი მოვლენების, განსაკუთრებით ოსტეოპოროზის, ჰიპერტენზიის, ჰიპერგლიკემიის და ინფექციებისადმი მგრძნობელობის გაზრდის რისკი. ხშირად ხანდაზმულ პაციენტებში პოლიფარმაციაა, რაც ზრდის ურთიერთქმედების რისკს. რეკომენდებულია ყველაზე დაბალი ეფექტური დოზის გამოყენება და თირკმლის ფუნქციის რეგულარული მონიტორინგი. ექიმმა უნდა შეაფასოს სარგებელი და რისკები ინდივიდუალურად.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
დექსამეტაზონმა შეიძლება გამოიწვიოს ცენტრალური ნერვული სისტემის მხრივ გვერდითი მოვლენები, როგორიცაა თავბრუსხვევა, ძილიანობა, მხედველობის დაქვეითება და ფსიქიკური დარღვევები. ამ სიმპტომების გამო, პრეპარატის მიღებისას რეკომენდებულია სიფრთხილე სატრანსპორტო საშუალებების მართვისა და მექანიზმებთან მუშაობისას, სანამ არ დადგინდება პრეპარატის ინდივიდუალური ზემოქმედება. ზოგიერთ პაციენტში შეიძლება დაქვეითდეს რეაქციის უნარი.
20.შენახვის პირობები
პრეპარატი უნდა ინახებოდეს ოთახის ტემპერატურაზე, 15-25°C-ის ფარგლებში. დაიცავით სინათლისა და ტენისაგან. შეინახეთ ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას. გახსნილი ამპულის შიგთავსი უნდა იქნას გამოყენებული დაუყოვნებლივ. არ გამოიყენოთ ვადაგასული პრეპარატი.
21.ვარგისიანობის ვადა
წარმოების თარიღიდან პრეპარატის შენახვის ვადაა 3 წელი. არ გამოიყენოთ პრეპარატი შეფუთვაზე მითითებული ვადის გასვლის შემდეგ. გახსნილი ამპულის შიგთავსი უნდა იქნას გამოყენებული დაუყოვნებლივ, რადგან პრეპარატს არ გააჩნია კონსერვანტები და შესაძლებელია მიკრობული დაბინძურება.