1.სავაჭრო დასახელება
Acetilcisteina Normon (აცეტილცისტეინი ნორმონი)
2.საერთაშორისო არაპატენტირებული სახელი
acetylcysteine (Acetilcisteina Normon) — ATC: R05CB01
3.სამკურნალო ფორმა
tablets · 600 mg
4.შემადგენლობა
აქტიური ნივთიერება: Acetilcisteina Normon (acetylcysteine) — 600 mg. მწარმოებელი: Normon.
5.აღწერა
თეთრი, მრგვალი, ბრტყელი ტაბლეტები, რომლებსაც შესაძლოა ჰქონდეს სუსტი გოგირდის სუნი. შეფუთულია ბლისტერებში, თითოეული შეიცავს 10 ტაბლეტს. ერთი შეფუთვა შეიცავს 20 ან 30 ტაბლეტს.
6.ფარმაკოთერაპიული ჯგუფი
ATC R05CB01 ·
7.ფარმაკოლოგიური თვისებები
აცეტილცისტეინი მუკოლიზური საშუალებაა, რომელიც ამცირებს ნახველის სიბლანტეს და აადვილებს მის ამოსახველებას. ის მოქმედებს ნახველში არსებულ პროტეინებზე, არღვევს მათ დისულფიდურ კავშირებს, რითაც ამცირებს ნახველის სიბლანტეს და ზრდის მის მოცულობას. ეს აადვილებს ნახველის ამოღებას ხველის რეფლექსით.
ძირითადად გამოიყენება სასუნთქი გზების დაავადებების დროს, რომლებსაც თან ახლავს ჭარბი, სქელი და ბლანტი ნახველის წარმოქმნა. მათ შორისაა:
- მწვავე და ქრონიკული ბრონქიტი
- ფილტვების ქრონიკული ობსტრუქციული დაავადება (COPD)
- ბრონქოექტაზია
- მუკოვისციდოზი (ცისტური ფიბროზი)
- ყელ-ყურ-ცხვირის დაავადებები, რომლებსაც თან ახლავს სქელი ნახველი.
8.ფარმაკოკინეტიკა
აცეტილცისტეინი კარგად შეიწოვება პერორალური მიღების შემდეგ, თუმცა მისი ბიოშეღწევადობა დაბალია (დაახლოებით 10-13%) ღვიძლში პირველადი მეტაბოლიზმის გამო. პლაზმაში მაქსიმალური კონცენტრაცია მიიღწევა 1-3 საათში. აცეტილცისტეინი ძირითადად მეტაბოლიზდება ღვიძლში დეაცეტილაციით, ციტეინის წარმოქმნით, რომელიც შემდეგ შეიძლება შევიდეს უჯრედულ ცილოვან სინთეზში. ასევე ხდება დიმერიზაცია და დისულფიდური კავშირების წარმოქმნა. ნახევრადგამოყოფის პერიოდი (T½) შეადგენს დაახლოებით 6.25 საათს. პრეპარატი გამოიყოფა ძირითადად თირკმელებით, მეტაბოლიტების სახით.
9.ჩვენებები
აცეტილცისტეინი მუკოლიზური საშუალებაა, რომელიც ამცირებს ნახველის სიბლანტეს და აადვილებს მის ამოსახველებას. ის მოქმედებს ნახველში არსებულ პროტეინებზე, არღვევს მათ დისულფიდურ კავშირებს, რითაც ამცირებს ნახველის სიბლანტეს და ზრდის მის მოცულობას. ეს აადვილებს ნახველის ამოღებას ხველის რეფლექსით.
ძირითადად გამოიყენება სასუნთქი გზების დაავადებების დროს, რომლებსაც თან ახლავს ჭარბი, სქელი და ბლანტი ნახველის წარმოქმნა. მათ შორისაა:
- მწვავე და ქრონიკული ბრონქიტი
- ფილტვების ქრონიკული ობსტრუქციული დაავადება (COPD)
- ბრონქოექტაზია
- მუკოვისციდოზი (ცისტური ფიბროზი)
- ყელ-ყურ-ცხვირის დაავადებები, რომლებსაც თან ახლავს სქელი ნახველი.
10.უკუჩვენებები
❌ არ მიიღოთ აცეტილცისტეინი თუ:
- გაქვთ ალერგია აცეტილცისტეინზე ან პრეპარატის შემადგენლობაში შემავალ სხვა ნივთიერებებზე.
- ხართ 14 წლამდე ასაკის ბავშვი (ამ დოზით, ექიმის დანიშნულების გარეშე).
⚠ მიიღეთ სიფრთხილით და აუცილებლად აცნობეთ ექიმს თუ:
- გაწუხებთ ბრონქული ასთმა, რადგან არსებობს ბრონქოსპაზმის განვითარების რისკი.
- გაქვთ კუჭ-ნაწლავის წყლული ან ნაწლავების დაავადება, რომელიც მიდრეკილია სისხლდენისკენ.
- გაქვთ თირკმლის ან ღვიძლის ფუნქციის დარღვევა.
- გაქვთ იშვიათი მემკვიდრული დაავადებები, როგორიცაა გალაქტოზას აუტანლობა, ლაქტაზას დეფიციტი ან გლუკოზა-გალაქტოზას მალაბსორბცია (პრეპარატის შემადგენლობის გამო).
11.მიღების წესი და დოზები
მოზრდილებში რეკომენდებული საწყისი დოზაა 600 მგ დღეში ერთხელ, ან 200 მგ 2-3-ჯერ დღეში. პაციენტებში თირკმლის უკმარისობით, განსაკუთრებით CrCl <10 მლ/წთ, საჭიროა დოზის შემცირება ან მიღების სიხშირის გაზრდა. ღვიძლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში (Child-Pugh A, B) დოზის კორექცია, როგორც წესი, არ არის საჭირო, თუმცა საჭიროა სიფრთხილე. პრეპარატი მიიღება პერორალურად, სასურველია ჭამის შემდეგ, საკმარისი რაოდენობის წყალთან ერთად. ტაბლეტის დაღეჭვა ან დაშლა შესაძლებელია.
12.გვერდითი მოვლენები
ყველაზე ხშირი გვერდითი მოვლენებია:
- გულისრევა
- ღებინება
- დიარეა (ფაღარათი)
- პირის ღრუს ლორწოვანი გარსის გაღიზიანება
- გულძმარვა
- თავის ტკივილი
იშვიათი, მაგრამ სერიოზული გვერდითი მოვლენები, რომელთა გამოვლენისას დაუყოვნებლივ უნდა მიმართოთ ექიმს:
- ალერგიული რეაქციები: გამონაყარი, ქავილი, ჭინჭრის ციება, სახის, ტუჩების, ენის ან ყელის შეშუპება (ანგიონევროზული შეშუპება), რაც შეიძლება სუნთქვის გაძნელების მიზეზი გახდეს.
- ბრონქოსპაზმი (სასუნთქი გზების შევიწროება), განსაკუთრებით ასთმის მქონე პაციენტებში.
- კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის სისხლდენა (იშვიათად).
13.დოზის გადაცილება
დოზის გადაჭარბების სიმპტომები, როგორც წესი, არ არის მძიმე და შეიძლება მოიცავდეს კუჭ-ნაწლავის დარღვევებს, როგორიცაა გულისრევა, ღებინება და დიარეა.
თუ ეჭვობთ დოზის გადაჭარბებაზე, შეწყვიტეთ პრეპარატის მიღება და მიმართეთ ექიმს ან დაუკავშირდით სასწრაფო დახმარებას.
14.ურთიერთქმედებები
- ანტიბიოტიკები: აცეტილცისტეინმა შეიძლება შეამციროს ზოგიერთი ანტიბიოტიკის (მაგ. ტეტრაციკლინების, პენიცილინების) ეფექტურობა. რეკომენდებულია ანტიბიოტიკებსა და აცეტილცისტეინს შორის 2-3 საათიანი ინტერვალის დაცვა.
- სხვა მუკოლიზური საშუალებები: არ მიიღოთ ერთდროულად სხვა მუკოლიზურ ან ხველის დამთრგუნველ საშუალებებთან ერთად, რადგან ამან შეიძლება გაართულოს ნახველის ამოღება.
- ნიტროგლიცერინი: ერთდროულმა მიღებამ შეიძლება გამოიწვიოს არტერიული წნევის მნიშვნელოვანი დაქვეითება და თავის ტკივილი. საჭიროა სიფრთხილე და ექიმთან კონსულტაცია.
15.სპეციალური მითითებები
❌ არ მიიღოთ აცეტილცისტეინი თუ:
- გაქვთ ალერგია აცეტილცისტეინზე ან პრეპარატის შემადგენლობაში შემავალ სხვა ნივთიერებებზე.
- ხართ 14 წლამდე ასაკის ბავშვი (ამ დოზით, ექიმის დანიშნულების გარეშე).
⚠ მიიღეთ სიფრთხილით და აუცილებლად აცნობეთ ექიმს თუ:
- გაწუხებთ ბრონქული ასთმა, რადგან არსებობს ბრონქოსპაზმის განვითარების რისკი.
- გაქვთ კუჭ-ნაწლავის წყლული ან ნაწლავების დაავადება, რომელიც მიდრეკილია სისხლდენისკენ.
- გაქვთ თირკმლის ან ღვიძლის ფუნქციის დარღვევა.
- გაქვთ იშვიათი მემკვიდრული დაავადებები, როგორიცაა გალაქტოზას აუტანლობა, ლაქტაზას დეფიციტი ან გლუკოზა-გალაქტოზას მალაბსორბცია (პრეპარატის შემადგენლობის გამო).
16.ორსულობა და ლაქტაცია
ორსულობის დროს აცეტილცისტეინის გამოყენება რეკომენდებულია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მოსალოდნელი სარგებელი აღემატება პოტენციურ რისკს ნაყოფისთვის. FDA კატეგორია: B. კლინიკური მონაცემები ორსულ ქალებში შეზღუდულია. პრეპარატი გამოიყოფა დედის რძეში, ამიტომ ძუძუთი კვების დროს მისი გამოყენება მოითხოვს ექიმის გადაწყვეტილებას და სიფრთხილეს. რეკომენდებულია თავი შეიკავოთ პრეპარატის გამოყენებისგან ორსულობისა და ლაქტაციის პერიოდში, თუ ექიმი სხვაგვარად არ დანიშნავს.
17.გამოყენება ბავშვებში
14 წლამდე ასაკის ბავშვებში ამ დოზით (600 მგ) პრეპარატის გამოყენება უკუნაჩვენებია ექიმის დანიშნულების გარეშე. 14 წელზე უფროსი ასაკის ბავშვებში დოზირება შეესაბამება მოზრდილებს. მცირეწლოვან ბავშვებში გამოიყენება აცეტილცისტეინის სხვა ფორმები (მაგ. სიროფი, გრანულები) შესაბამისი დოზირებით, ექიმის მკაცრი მეთვალყურეობის ქვეშ.
18.გამოყენება ხანდაზმულებში
65 წელზე უფროსი ასაკის პაციენტებში, როგორც წესი, დოზის კორექცია არ არის საჭირო, თუ არ არის თირკმლის ან ღვიძლის ფუნქციის მნიშვნელოვანი დარღვევა. ხანდაზმულ პაციენტებში ხშირად აღინიშნება თანმხლები დაავადებები და პოლიფარმაცია, ამიტომ საჭიროა სიფრთხილე და ურთიერთქმედებების მონიტორინგი. რეკომენდებულია თირკმლის ფუნქციის რეგულარული შეფასება.
19.ავტოტრანსპორტის მართვის შესაძლებლობა
აცეტილცისტეინმა შეიძლება გამოიწვიოს გვერდითი მოვლენები, როგორიცაა თავბრუსხვევა ან ძილიანობა, თუმცა ეს იშვიათია. თუ პაციენტი განიცდის ასეთ სიმპტომებს, რეკომენდებულია თავი შეიკავოს სატრანსპორტო საშუალებების მართვისა და მექანიზმებთან მუშაობისგან.
20.შენახვის პირობები
ინახება ოთახის ტემპერატურაზე (15-25°C), მშრალ, სინათლისგან დაცულ ადგილას. დაუშვებელია ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას შენახვა. არ შეინახოთ მაცივარში და არ გაყინოთ. შეფუთვა მჭიდროდ დახურული უნდა იყოს.
21.ვარგისიანობის ვადა
წარმოების თარიღიდან 3 წელი. პრეპარატის შენახვის ვადა გახსნის შემდეგ არ არის განსაზღვრული, თუმცა რეკომენდებულია მისი გამოყენება შეფუთვის გახსნიდან 6 თვის ვადამდე, თუ შენახვის პირობები დაცულია.