მოკლედ
პერიორალური დერმატიტი არის კანის ქრონიკული ანთებითი დაავადება, რომელიც ძირითადად პირის გარშემო არეში ვლინდება წვრილი, წითელი პაპულებითა და პუსტულებით. ყველაზე ხშირად 20–45 წლის ასაკის ქალებს აწუხებს. დაავადება ხშირად ტოპიკური კორტიკოსტეროიდების ხანგრძლივი გამოყენების შედეგად იწყება, თუმცა ზუსტი მიზეზი ბოლომდე დადგენილი არ არის. სიმპტომები მოიცავს წვას, ქავილს, სიმშრალეს და აქერცვლას პირის, ცხვირისა და თვალების გარშემო. დიაგნოსტიკა ძირითადად კლინიკურია. მკურნალობის პირველი ნაბიჯი ყოველთვის კორტიკოსტეროიდული პრეპარატების შეწყვეტაა (ე.წ. „ნულოვანი თერაპია"). შემდგომ ეტაპზე გამოიყენება ტოპიკური მეტრონიდაზოლი ან ორალური ანტიბიოტიკები — ტეტრაციკლინის ჯგუფის პრეპარატები ან აზიმაკი 500მგ. დაავადება სიცოცხლისთვის საშიში არ არის, მაგრამ კოსმეტიკურად და ფსიქოლოგიურად მნიშვნელოვან დისკომფორტს იწვევს. სწორი მკურნალობით სრული გამოჯანმრთელება შესაძლებელია, თუმცა რეციდივები ხშირია.
რა არის და როგორ ხდება
პერიორალური დერმატიტი კანის ანთებითი დაავადებაა, რომელიც სახის კანის — უპირველესად პირის, ცხვირის და ზოგჯერ თვალების ირგვლივ — წვრილ პაპულოპუსტულოზურ გამონაყარს იწვევს. სახელი ლათინურიდან მომდინარეობს: „peri" — გარშემო, „oral" — პირის, „dermatitis" — კანის ანთება.
პათოფიზიოლოგია ბოლომდე გარკვეული არ არის, თუმცა მრავალი მექანიზმი განიხილება:
- კანის ბარიერის დარღვევა — ტოპიკური კორტიკოსტეროიდები, ფტორშემცველი კბილის პასტა, კოსმეტიკური საშუალებები ან ულტრაიისფერი სხივები აზიანებენ ეპიდერმისის დამცავ ფენას. ეს ხელს უწყობს ტენიანობის კარგვასა და გარემო გამღიზიანებლების შეღწევას კანში.
- იმუნური რეაქცია — დაზიანებულ კანში ვითარდება ადგილობრივი ანთებითი პროცესი. თ-ლიმფოციტები და მაკროფაგები ინფილტრირებენ დერმისს, რაც წითელ პაპულებსა და პუსტულებს ქმნის.
- მიკრობული ფაქტორი — ზოგიერთი კვლევა მიუთითებს Demodex-ის ტკიპებისა და Fusobacterium-ის ბაქტერიების როლზე. კანის ნორმალური მიკროფლორის დისბალანსი ანთების გამწვავებას უწყობს ხელს.
- კორტიკოსტეროიდული ციკლი — ტოპიკური სტეროიდები თავდაპირველად აუმჯობესებენ მდგომარეობას, მაგრამ მათი შეწყვეტისას ხდება „რიკოშეტი" — გამონაყარი უარესდება. ეს აიძულებს პაციენტს ხელახლა გამოიყენოს სტეროიდი, რაც მანკიერ წრეს ქმნის — კანი სულ უფრო თხელდება და მგრძნობიარე ხდება.
დაავადება ძირითადად ეპიდერმისსა და ზედა დერმისს მოიცავს. ნაზოლაბიალური ნაოჭების არე, ლოყები და ნიკაპი ყველაზე ხშირი ლოკალიზაციაა, თუმცა პერიოკულარული (თვალების ირგვლივ) და პერინაზალური (ცხვირის ირგვლივ) ფორმებიც გვხვდება (NICE CKS, 2024).
ვინ რისკის ჯგუფშია
პერიორალურ დერმატიტს აქვს მკვეთრი დემოგრაფიული პროფილი:
- სქესი — ქალებში 5–10-ჯერ უფრო ხშირია, ვიდრე მამაკაცებში. ეს ჰორმონულ ფაქტორებსა და კოსმეტიკის ხშირ გამოყენებასთან არის დაკავშირებული.
- ასაკი — პიკური ასაკი 20–45 წელია. ბავშვებშიც გვხვდება, განსაკუთრებით ინჰალაციური ან ტოპიკური სტეროიდების გამოყენების ფონზე.
- ტოპიკური კორტიკოსტეროიდების გამოყენება — ყველაზე მნიშვნელოვანი რისკ-ფაქტორი. სახეზე ძლიერი სტეროიდული კრემების (მაგ., ბეტამეტაზონი, კლობეტაზოლი) ხანგრძლივი გამოყენება მკვეთრად ზრდის რისკს.
- კოსმეტიკური საშუალებები — მძიმე, ოკლუზიური კრემები, მაკიაჟის ფუძეები და SPF-შემცველი მრავალკომპონენტიანი პროდუქტები.
- ფტორშემცველი კბილის პასტა — ფტორი ცნობილი გამომწვევი ფაქტორია.
- ჰორმონული ცვლილებები — ორალური კონტრაცეპტივები, ორსულობა, მენსტრუალური ციკლის ცვლილებები.
- ატოპიური დერმატიტი ან როზაცეა ანამნეზში — მემკვიდრეობითი მიდრეკილება კანის ბარიერის სისუსტისკენ.
- ინჰალაციური სტეროიდები — ასთმის სამკურნალოდ გამოყენებული ინჰალატორები, თუ სპეისერი არ გამოიყენება ან სახე არ ირეცხება გამოყენების შემდეგ.
- სტრესი და იმუნოსუპრესია — ქრონიკული სტრესი გაუარესების პროვოკატორია.
სიმპტომები
პერიორალური დერმატიტის სიმპტომები თავისებურია და ხშირად აკნეს ან როზაცეას ემსგავსება. ძირითადი ნიშნებია:
ხშირი სიმპტომები:
- წვრილი, წითელი პაპულები (ბუშტუკები) პირის გარშემო
- პუსტულები (ჩირქიანი ბუშტუკები) — პაპულებთან შერეული
- კანის ერითემა (გაწითლება) დაზიანების არეში
- კანის სიმშრალე, აქერცვლა, „გამკაცრების" შეგრძნება
- მსუბუქი ან ზომიერი წვა და ქავილი
- დამახასიათებელი ნიშანი — ტუჩის წითელი საზღვრისა და კანის შორის 2–5 მმ-იანი ჯანმრთელი კანის ზოლი (vermilion border sparing)
ნაკლებად ხშირი სიმპტომები:
- გავრცელება ცხვირის ფრთებზე (პერინაზალური ფორმა)
- თვალების ირგვლივ ლოკალიზაცია (პერიოკულარული ფორმა)
- კანის მსუბუქი შეშუპება დაზიანების ადგილას
- ტელეანგიექტაზიები (წვრილი სისხლძარღვების გაფართოება) — უფრო როზაცეასთვისაა დამახასიათებელი, მაგრამ ზოგჯერ თანარსებობს
კლინიკური მიმდინარეობა:
გამონაყარი ჩვეულებრივ სიმეტრიულია — სახის ორივე მხარეს. პირველად ჩნდება ერთეული პაპულები, რომლებიც რამდენიმე დღე-კვირაში ვრცელდება. პაციენტები ხშირად აღნიშნავენ, რომ კანი „ეჩვევა" დამატენიანებელ კრემს ან სტეროიდულ მალამოს — გარეშე ვეღარ ძლებენ. სიმპტომები ტალღისებურია: გაუმჯობესდება, შემდეგ ისევ გამწვავდება. ემოციური სტრესი, ცხელი საკვები, ალკოჰოლი და ძლიერი ქარი სიმპტომების პროვოკატორებია.
პერიორალული დერმატიტი ნაწიბურებს ან კანის მუდმივ დაზიანებას ჩვეულებრივ არ ტოვებს, თუმცა პოსტანთებითი ჰიპერპიგმენტაცია (მუქი ლაქები) რამდენიმე თვე შეიძლება შენარჩუნდეს.
დიაგნოსტიკა
პერიორალული დერმატიტის დიაგნოზი ძირითადად კლინიკურია — გამოცდილი დერმატოლოგი ანამნეზისა და ვიზუალური შეფასების საფუძველზე სვამს დიაგნოზს.
ანამნეზის შეგროვება:
- ტოპიკური კორტიკოსტეროიდების გამოყენების ისტორია (რომელი პრეპარატი, რამდენ ხანს, სახის რომელ არეში)
- კოსმეტიკური პროდუქტების გამოყენება
- კბილის პასტის ტიპი (ფტორშემცველი თუ ფტორის გარეშე)
- ინჰალაციური სტეროიდების გამოყენება
- ჰორმონული პრეპარატები
ფიზიკური გამოკვლევა:
- პაპულოპუსტულოზური გამონაყარი პერიორალურ არეში
- ტუჩის საზღვრის დაზოგვა (კლასიკური ნიშანი)
- კომედონების (შავი წერტილები) არარსებობა — ეს აკნესგან განმასხვავებელი ნიშანია
დიფერენციული დიაგნოზი:
| დაავადება | განმასხვავებელი ნიშანი | |---|---| | აკნე (ჩვეულებრივი) | კომედონები, სხვა ლოკალიზაცია | | როზაცეა | ტელეანგიექტაზიები, flushing | | კონტაქტური დერმატიტი | ალერგენთან კავშირი, ვეზიკულები | | სებორეული დერმატიტი | ნაზოლაბიალური ნაოჭებში, ცხიმიანი ქერცლი | | იმპეტიგო | თაფლისფერი ქერქები |
დამატებითი გამოკვლევები (იშვიათად საჭირო):
- კანის ბიოფსია — არატიპიური შემთხვევებში, სხვა დაავადებების გამოსარიცხად
- პატჩ-ტესტი — კონტაქტური დერმატიტის გამოსარიცხად
- KOH-ტესტი — სოკოვანი ინფექციის გამოსარიცხად
- Demodex-ის მიკროსკოპია — თანმხლები დემოდეკოზის დასადგენად
ლაბორატორიული სისხლის ანალიზები ჩვეულებრივ არაინფორმატიულია (BAD Guidelines, 2021).
მკურნალობა — წამლები
პერიორალული დერმატიტის მკურნალობა ეტაპობრივია და პირველ რიგში გამომწვევი ფაქტორის აღმოფხვრას გულისხმობს (NICE CKS, 2024; BAD, 2021).
ნულოვანი თერაპია (Zero Therapy) — პირველი ნაბიჯი
ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაბიჯი — ტოპიკური კორტიკოსტეროიდების სრული შეწყვეტა. ეს მოიცავს ისეთ პრეპარატებს, როგორიცაა ბეტამეტაზონის შემცველი კრემები ან ადვანტანი 0,1%. შეწყვეტის პირველ 1–2 კვირაში მოსალოდნელია გამწვავება (rebound flare) — კანი გაწითლდება, შეშუპდება, წვა გაძლიერდება. ეს ნორმალურია და არ უნდა გახდეს სტეროიდის ხელახალი გამოყენების მიზეზი. გამწვავების ფაზა ჩვეულებრივ 2–6 კვირა გრძელდება.
ამავდროულად: შეწყვიტეთ ფტორშემცველი კბილის პასტა, მინიმუმამდე დაიყვანეთ კოსმეტიკა, გამოიყენეთ მხოლოდ რბილი, არაკომედოგენური დამატენიანებელი (მაგ., ბეპანთენი 5% კანის ბარიერის აღდგენისთვის).
პირველი რიგის თერაპია — ტოპიკური პრეპარატები
მეტრონიდაზოლის გელი 0,75–1% — ტოპიკურად, თხელი ფენით, დღეში 2-ჯერ, 8–12 კვირა. ანტიბაქტერიული და ანთების საწინააღმდეგო ეფექტი. გვერდითი მოვლენები მინიმალურია — შესაძლოა მსუბუქი სიმშრალე ან წვა აპლიკაციის ადგილას.
ერითრომიცინის გელი 2% — ალტერნატივა მეტრონიდაზოლისა, დღეში 2-ჯერ, 6–8 კვირა.
პიმეკროლიმუსი 1% კრემი — კალცინეურინის ინჰიბიტორი, არასტეროიდული ანთების საწინააღმდეგო საშუალება. განსაკუთრებით ეფექტურია კორტიკოსტეროიდებით გამოწვეული პერიორალული დერმატიტისას. დღეში 2-ჯერ, 4–8 კვირა. საწყისი წვის შეგრძნება შესაძლებელია (EMA SmPC).
მეორე რიგის თერაპია — ორალური ანტიბიოტიკები
საშუალო და მძიმე ფორმებისას, ან ტოპიკური თერაპიის არაეფექტურობისას:
დოქსიციკლინი — პირველი არჩევანის ორალური ანტიბიოტიკი. დოზა: 50–100 მგ დღეში 1-ჯერ, 6–12 კვირა. ანთების საწინააღმდეგო (არა მხოლოდ ანტიბაქტერიული) ეფექტი ქვემოთ-დოზური რეჟიმით. ყურადღება: ფოტომგრძნობელობა — აუცილებელია მზისგან დამცავი საშუალებების გამოყენება. ორსულობისა და ლაქტაციის პერიოდში, ასევე 8 წლამდე ბავშვებში უკუნაჩვენებია.
აზიმაკი 500მგ ან აზითრომიცინი 500მგ — ალტერნატივა ტეტრაციკლინების აუტანლობისას. პულსური რეჟიმი: 500 მგ კვირაში 3 დღე, 4 კვირა. ან სტანდარტული კურსი ექიმის მითითებით. ბავშვებში უპირატესია ტეტრაციკლინებთან შედარებით.
აზითრომიცინი 250მგ — ბავშვთა ასაკში დოზის კორექციისთვის.
დამხმარე თერაპია
ანტიჰისტამინები — ქავილის შესამსუბუქებლად:
- ცეტირიზინი 10მგ — დღეში ერთხელ. არასედატიური ანტიჰისტამინი, არ იწვევს ძილიანობას. შესაფერისია ხანგრძლივი გამოყენებისთვის.
კანის ბარიერის აღდგენა:
- ბეპანთენი 30გ — დექსპანთენოლის შემცველი კრემი, ხელს უწყობს ეპიდერმისის რეგენერაციას. დღეში 2–3-ჯერ თხელი ფენით.
მნიშვნელოვანი გაფრთხილება: არ გამოიყენოთ ბენზოქსიდი (ბენზოილის პეროქსიდი) პერიორალულ დერმატიტზე — ეს აკნეს პრეპარატია და პერიორალულ დერმატიტს შეიძლება გააუარესოს ძლიერი კანის გაღიზიანების გამო.
ცხოვრების წესი
ცხოვრების წესის კორექცია მკურნალობის აუცილებელი ნაწილია და რეციდივების პრევენციაში გადამწყვეტ როლს თამაშობს.
კანის მოვლა:
- გამოიყენეთ რბილი, pH-ნეიტრალური, უსურნელო დასაბანი საშუალება
- მოერიდეთ სახის სკრაბებს, პილინგებს, AHA/BHA მჟავებს
- შეამცირეთ კოსმეტიკა მინიმუმამდე — იდეალურ შემთხვევაში 2–4 კვირა საერთოდ არ გამოიყენოთ
- აირჩიეთ არაკომედოგენური, მსუბუქი დამატენიანებელი
- გამოიყენეთ მინერალური მზისგან დამცავი (ცინკის ოქსიდი/ტიტანის დიოქსიდი), არა ქიმიური ფილტრები
კბილის პასტა:
- გადადით ფტორის გარეშე კბილის პასტაზე — ფტორი ცნობილი პროვოკატორია
კვება:
- უშუალოდ დიეტური შეზღუდვა მტკიცებულებებით გამყარებული არ არის, თუმცა ცხარე საკვები, ძალიან ცხელი სასმელები და ალკოჰოლი შეიძლება გამწვავების მიზეზი გახდეს
- ჯანსაღი, ანთების საწინააღმდეგო კვება (ომეგა-3 ცხიმმჟავები, ბოსტნეული, ხილი) ზოგადად სასარგებლოა კანის ჯანმრთელობისთვის
სტრესის მართვა:
- ქრონიკული სტრესი რეციდივების ხშირი გამომწვევია
- რეგულარული ფიზიკური აქტივობა, ძილის ჰიგიენა (7–9 საათი), მედიტაცია ან რელაქსაციის ტექნიკები
გარემო ფაქტორები:
- მოერიდეთ ძლიერ ქარს და ექსტრემალურ ტემპერატურებს
- ნაკლებად შეეხეთ სახეს ხელებით
გართულებები
პერიორალური დერმატიტი სიცოცხლისთვის საშიში დაავადება არ არის, მაგრამ უმკურნალოდ ან არასწორი მკურნალობით რამდენიმე გართულება შეიძლება განვითარდეს:
- ქრონიფიკაცია — მკურნალობის გარეშე გამონაყარი თვეების და წლების განმავლობაში გრძელდება, პერიოდული გამწვავებებით
- პოსტანთებითი ჰიპერპიგმენტაცია — მუქი ლაქები, რომლებიც ანთების ჩაცხრობის შემდეგ 3–12 თვე ნარჩუნდება, განსაკუთრებით მუქკანიან პაციენტებში
- კორტიკოსტეროიდული დამოკიდებულება — სტეროიდის ხანგრძლივი არასწორი გამოყენებით კანი ატროფირდება, თხელდება, ჩნდება ტელეანგიექტაზიები (სისხლძარღვების გაფართოება), სტრიები
- სტეროიდული როზაცეა — თუ კორტიკოსტეროიდული კრემი წლების განმავლობაში გამოიყენება, შეიძლება სტეროიდული როზაცეა განვითარდეს, რომლის მკურნალობაც უფრო რთულია
- ფსიქოემოციური პრობლემები — თვითშეფასების დაქვეითება, სოციალური იზოლაცია, შფოთვა, დეპრესია — განსაკუთრებით ახალგაზრდა ქალებში
- მეორადი ინფექცია — კანის ბარიერის დაზიანებისას შესაძლებელია ბაქტერიული სუპერინფექცია
გრძელვადიანი პროგნოზი
პერიორალული დერმატიტის პროგნოზი ზოგადად კარგია. ადეკვატური მკურნალობით პაციენტთა 70–90% სრულ რემისიას აღწევს 2–3 თვეში. მნიშვნელოვანია შემდეგი:
- რეციდივები ხშირია — პაციენტთა დაახლოებით 30–50%-ს მკურნალობის შეწყვეტიდან 6–12 თვეში განმეორებით ეპიზოდი აქვს
- რეციდივის ხშირ მიზეზს კორტიკოსტეროიდების ხელახალი გამოყენება წარმოადგენს
- თუ პაციენტი ერიდება პროვოკატორებს (სტეროიდები, ფტორშემცველი პასტა, მძიმე კოსმეტიკა), გრძელვადიანი რემისია სავსებით რეალურია
- დაავადება ნაწიბურებს არ ტოვებს — კანი სრულად აღდგება
- ბავშვებში პროგნოზი კიდევ უფრო ხელსაყრელია — ხშირად ასაკთან ერთად გადის
- ხანდაზმულ ასაკში ახალი შემთხვევები იშვიათია
როდის უნდა მიმართო ექიმს
დერმატოლოგს უნდა მიმართოთ შემდეგ შემთხვევებში:
- გამონაყარი 2 კვირაზე მეტია არ გადის და თვითმკურნალობა (კოსმეტიკის შეწყვეტა, რბილი მოვლა) არ ეხმარება
- გამონაყარი სწრაფად ვრცელდება სახის სხვა არეებზე — თვალების ირგვლივ, შუბლზე, ყელზე
- თვალის ირგვლივ ანთებას თან ახლავს თვალის წითლა, ცრემლდენა ან მხედველობის პრობლემა — საჭიროა ოფთალმოლოგის კონსულტაცია
- სტეროიდული კრემის შეწყვეტისას „რიკოშეტი" ძალიან მძიმეა — შეშუპება, ტკივილი, ხელის შეშლა — ექიმი დაგეხმარებათ თანდათანობითი მოხსნის გეგმაში
- გამონაყარს თან ახლავს ტემპერატურა ან ჩირქოვანი გამონადენი — შესაძლოა მეორადი ბაქტერიული ინფექცია ჰქონდეს
- ემოციური მდგომარეობა მნიშვნელოვნად გაუარესდა — თვითშეფასების დაქვეითება, სოციალური იზოლაცია
ხშირად დასმული კითხვები
შეიძლება თუ არა კორტიკოსტეროიდული კრემის ნელა, თანდათანობით მოხსნა?
დიახ, და ხშირად ეს რეკომენდებულიც კია, განსაკუთრებით ხანგრძლივი გამოყენების შემთხვევაში. ექიმი შეიძლება გირჩიოთ ძლიერი სტეროიდის შეცვლა სუსტით (step-down), აპლიკაციის სიხშირის შემცირება (დღეში 2-ჯერი → 1-ჯერი → ყოველ მეორე დღე) და შემდეგ სრული შეწყვეტა 2–4 კვირის განმავლობაში. მკვეთრმა შეწყვეტამ შეიძლება ძლიერი „რიკოშეტი" გამოიწვიოს, რაც ემოციურად რთულია (BAD Guidelines, 2021).
ხომ არ არის ეს გადამდები?
არა, პერიორალული დერმატიტი არ არის ინფექციური დაავადება და არ გადადის ადამიანიდან ადამიანზე. ეს არის ანთებითი კანის რეაქცია, არა ვირუსული ან ბაქტერიული ინფექცია. შეგიძლიათ თავისუფლად ჰქონდეთ ახლო კონტაქტი ოჯახის წევრებთან — საფრთხე არ არსებობს.
შეიძლება ალკოჰოლის მიღება მკურნალობის პერიოდში?
ალკოჰოლი პერიორალური დერმატიტის პროვოკატორია — ის იწვევს სახის სისხლძარღვების გაფართოებას, რაც ანთებას აუარესებს. თუ ორალური ანტიბიოტიკები იღებთ (მეტრონიდაზოლი ან დოქსიციკლინი), ალკოჰოლი კატეგორიულად უკუნაჩვენებია — მეტრონიდაზოლთან კომბინაციაში გულისრევას, ღებინებას და თავის ტკივილს იწვევს (დისულფირამის მსგავსი რეაქცია). აზითრომიცინთან (აზიმაკი 500მგ) ალკოჰოლის ურთიერთქმედება ნაკლებია, მაგრამ მაინც სასურველია თავი აარიდოთ.
შეიძლება ორსულობის დროს მკურნალობა?
ორსულობა არ წარმოადგენს პერიორალული დერმატიტის მკურნალობის აბსოლუტურ უკუჩვენებას, მაგრამ მედიკამენტების არჩევანი შეზღუდულია. ტოპიკური მეტრონიდაზოლი ორსულობის II–III ტრიმესტრში ფრთხილად შეიძლება გამოყენებულ იქნას ექიმის მეთვალყურეობით. ტეტრაციკლინები (დოქსიციკლინი) ორსულობის მთელი პერიოდის განმავლობაში კატეგორიულად უკუნაჩვენებია — კბილებისა და ძვლების განვითარებას აზიანებს. ერითრომიცინი შედარებით უსაფრთხოდ ითვლება. ნებისმიერ შემთხვევაში, ორსულობისას ექიმთან კონსულტაცია აუცილებელია.
რა განსხვავებაა აკნესა და პერიორალურ დერმატიტს შორის?
მიუხედავად გარეგნული მსგავსებისა, ეს სხვადასხვა დაავადებაა. აკნეს ახასიათებს კომედონები (შავი და თეთრი წერტილები), რომლებიც პერიორალურ დერმატიტში არ გვხვდება. აკნე ჩვეულებრივ შუბლს, ლოყებს, ზურგს მოიცავს, ხოლო პერიორალული დერმატიტი — მხოლოდ პირისა და ცხვირის გარშემო არეს. მნიშვნელოვანია ზუსტი დიაგნოზი, რადგან მკურნალობა განსხვავებულია: მაგალითად, ბენზოილის პეროქსიდი აკნეს კარგად მკურნალობს, მაგრამ პერიორალურ დერმატიტს შეიძლება გააუარესოს.
სამუშაოს ან მანქანის მართვას ხომ არ შეუშლის ხელს მკურნალობა?
ტოპიკური პრეპარატები (მეტრონიდაზოლის გელი, ერითრომიცინის გელი) არანაირად არ მოქმედებს მუშაობის ან მართვის უნარზე. ორალური ანტიბიოტიკები, როგორიცაა აზიმაკი 500მგ, ასევე არ იწვევს ძილიანობას. ცეტირიზინი 10მგ მეორე თაობის ანტიჰისტამინია და ძილიანობას იშვიათად იწვევს, თუმცა ინდივიდუალური მგრძნობელობა შეიძლება განსხვავდებოდეს — პირველი მიღების დროს დააკვირდით თქვენს მდგომარეობას.