მოკლედ
Madopar (მადოპარი) არის პარკინსონის დაავადების სამკურნალო კომბინირებული პრეპარატი, რომელიც შეიცავს ორ აქტიურ ინგრედიენტს — ლევოდოპას და ბენსერაზიდს. ლევოდოპა ორგანიზმში გარდაიქმნება დოფამინად — ნეიროტრანსმიტერად, რომლის დეფიციტიც პარკინსონის დაავადების ძირითადი მიზეზია. ბენსერაზიდი კი ლევოდოპას პერიფერიულ დეკარბოქსილაციას აფერხებს, რაც უზრუნველყოფს ლევოდოპას მეტი რაოდენობით მოხვედრას ცენტრალურ ნერვულ სისტემაში და ამცირებს გვერდით ეფექტებს (გულისრევა, ღებინება). მადოპარი წარმოებულია შვეიცარიული ფარმაცევტული კომპანიის Roche (როში) მიერ და ფართოდ გამოიყენება მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში, მათ შორის საქართველოში. პრეპარატი ხელმისაწვდომია სხვადასხვა დოზირებითა და ფარმაცევტული ფორმით.
---
ბრენდის შესახებ
Roche (F. Hoffmann-La Roche AG) არის შვეიცარიული მულტინაციონალური ფარმაცევტული და დიაგნოსტიკური კომპანია, რომელიც დაარსდა 1896 წელს ბაზელში, შვეიცარია. Roche მსოფლიოს ერთ-ერთ უმსხვილეს ფარმაცევტულ კომპანიად ითვლება და ლიდერობს ონკოლოგიის, იმუნოლოგიის, ნევროლოგიის და ინფექციური დაავადებების სფეროებში.
კომპანიის სათაო ოფისი მდებარეობს ბაზელში, შვეიცარიაში, ხოლო მისი წარმოების ობიექტები და კვლევითი ცენტრები განლაგებულია ევროპის, ჩრდილოეთ ამერიკისა და აზიის მრავალ ქვეყანაში. Roche-ში დასაქმებულია 100 000-ზე მეტი თანამშრომელი მსოფლიოს მასშტაბით.
კომპანიის ძირითადი პორტფელი მოიცავს:
- ნევროლოგიური პრეპარატები — Madopar (პარკინსონის დაავადება), Ocrevus (გაფანტული სკლეროზი)
- ონკოლოგიური პრეპარატები — Herceptin, Avastin, Perjeta, Tecentriq
- იმუნოლოგიური/რევმატოლოგიური პრეპარატები — Actemra/RoActemra
- ოფთალმოლოგიური პრეპარატები — Lucentis
- ანტივირუსული პრეპარატები — Tamiflu
Roche ასევე ფლობს Genentech-ს (აშშ) და Chugai Pharmaceutical-ს (იაპონია), რაც მის კვლევით შესაძლებლობებს მნიშვნელოვნად აძლიერებს. კომპანია ყოველწლიურად მილიარდობით ფრანკს ხარჯავს კვლევასა და განვითარებაზე (R&D), რაც მას ინოვაციური მედიკამენტების შემუშავების ლიდერად აქცევს.
Madopar — Roche-ს ერთ-ერთი ყველაზე გრძელვადიანი და აღიარებული ბრენდია ნევროლოგიის დარგში. პრეპარატი პირველად 1970-იან წლებში შემოვიდა ბაზარზე და ათწლეულების მანძილზე რჩება პარკინსონის დაავადების სტანდარტული მკურნალობის ქვაკუთხედად.
---
ხელმისაწვდომი პროდუქცია საქართველოში
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე Madopar-ის ბრენდის ქვეშ ხელმისაწვდომია შემდეგი პროდუქტები:
Madopar 250 (ლევოდოპა 200 მგ / ბენსერაზიდი 50 მგ)
ტაბლეტები ან კაფსულები სტანდარტული დოზირებით. ეს არის ყველაზე ხშირად დანიშნული ფორმა მოზრდილ პაციენტებში პარკინსონის დაავადების სამკურნალოდ. გამოიყენება როგორც საწყისი, ისე შემანარჩუნებელი თერაპიისათვის (სათანადო ტიტრაციის შემდეგ).
Madopar 125 (ლევოდოპა 100 მგ / ბენსერაზიდი 25 მგ)
უფრო დაბალი დოზის ტაბლეტები/კაფსულები, რომლებიც განკუთვნილია დოზის ფრთხილი ტიტრაციისა და ინდივიდუალური მორგებისათვის. ხშირად გამოიყენება თერაპიის საწყის ეტაპზე ან ხანდაზმულ პაციენტებში.
Madopar HBS (ჰიდროდინამიურად ბალანსირებული სისტემა)
კონტროლირებადი გამოთავისუფლების კაფსულები (ლევოდოპა 100 მგ / ბენსერაზიდი 25 მგ). HBS ფორმულა უზრუნველყოფს აქტიური ნივთიერების თანდათანობით გამოთავისუფლებას, რაც ამცირებს პლაზმური კონცენტრაციის მკვეთრ რყევებს და ხელს უწყობს „wearing-off" ფენომენის მართვას.
Madopar Dispersible (დისპერსიული ტაბლეტები)
სწრაფად ხსნადი ტაბლეტები (ლევოდოპა 100 მგ / ბენსერაზიდი 25 მგ), რომლებიც განკუთვნილია წყალში გახსნის შემდეგ მიღებისთვის. განსაკუთრებით ეფექტურია დილის აკინეზიის, დისფაგიის ან სწრაფი მოქმედების საჭიროების შემთხვევაში.
> შენიშვნა: კონკრეტული ფორმების ხელმისაწვდომობა საქართველოში შეიძლება დროდადრო იცვლებოდეს. პროდუქციის ნაშთის შესამოწმებლად მიმართეთ ადგილობრივ აფთიაქებს ან ოფიციალურ დისტრიბუტორს. ყველა ფორმის შემთხვევაში, ლევოდოპა-ბენსერაზიდის თანაფარდობა შენარჩუნებულია 4:1 პროპორციით.
---
ხარისხის სტანდარტი
Madopar-ი წარმოებულია Roche-ს საწარმოო ობიექტებში, რომლებიც სრულად შეესაბამება GMP (Good Manufacturing Practice) — კარგი წარმოების პრაქტიკის საერთაშორისო სტანდარტებს. კომპანიის საწარმოო მოწყობილობები სერტიფიცირებულია შემდეგი მარეგულირებელი ორგანოების მიერ:
- Swissmedic — შვეიცარიის სამედიცინო პროდუქტების სააგენტო
- EMA (European Medicines Agency) — ევროპის მედიკამენტების სააგენტო
- FDA (U.S. Food and Drug Administration) — აშშ-ს სურსათისა და წამლის ადმინისტრაცია
- PMDA — იაპონიის ფარმაცევტული და სამედიცინო მოწყობილობების სააგენტო
საქართველოში Madopar-ის რეგისტრაცია და ბაზარზე შემოტანა ხდება სამედიცინო და ფარმაცევტული საქმიანობის რეგულირების სააგენტოს მოთხოვნების შესაბამისად. თითოეული პარტია გადის ხარისხის კონტროლს, რომელიც მოიცავს აქტიური ინგრედიენტების შემცველობის, მიკრობიოლოგიური სისუფთავის, სტაბილურობისა და ბიოეკვივალენტობის შემოწმებას.
Roche-ს ხარისხის მართვის სისტემა ეფუძნება ICH (International Council for Harmonisation) სახელმძღვანელო პრინციპებს, რაც გარანტიას იძლევა პროდუქტის თანმიმდევრული ხარისხის, ეფექტურობისა და უსაფრთხოების შესახებ.
---
ხშირად დასმული კითხვები
1. რისთვის გამოიყენება Madopar?
Madopar გამოიყენება პარკინსონის დაავადების სიმპტომების სამკურნალოდ, მათ შორის: ტრემორი (კანკალი), რიგიდობა (კუნთების სიხისტე), ბრადიკინეზია (მოძრაობის შენელება) და პოსტურალური არასტაბილურობა. ლევოდოპა ავსებს დოფამინის დეფიციტს თავის ტვინში, ხოლო ბენსერაზიდი აძლიერებს მის ეფექტურობას.
2. როგორ უნდა მივიღო Madopar?
Madopar-ი ჩვეულებრივ მიიღება ჭამამდე 30 წუთით ადრე ან ჭამიდან 1 საათის შემდეგ, რადგან ცილებით მდიდარმა საკვებმა შეიძლება შეამციროს ლევოდოპას შეწოვა. დოზირება ინდივიდუალურად განისაზღვრება ექიმის მიერ და თანდათანობით იზრდება ოპტიმალურ ეფექტამდე. HBS კაფსულები არ უნდა დაიღეჭოს ან გაიხსნას.
3. რა გვერდითი ეფექტები აქვს Madopar-ს?
ყველაზე ხშირი გვერდითი ეფექტებია: გულისრევა, ღებინება, მადის დაქვეითება, თავბრუსხვევა, ძილიანობა და ორთოსტატული ჰიპოტენზია. ხანგრძლივი მოხმარებისას შეიძლება გამოვლინდეს დისკინეზიები (უნებლიე მოძრაობები) და „on-off" ფენომენი. ნებისმიერი შემაშფოთებელი სიმპტომის შემთხვევაში მიმართეთ ექიმს.
4. შეიძლება თუ არა Madopar-ის უეცრად შეწყვეტა?
არა. Madopar-ის მოულოდნელმა შეწყვეტამ შეიძლება გამოიწვიოს ნეიროლეფსიური ავთვისებიანი სინდრომის მსგავსი მდგომარეობა — მაღალი ცხელება, კუნთების რიგიდობა, ცნობიერების დარღვევა. დოზის შემცირება უნდა მოხდეს თანდათანობით, მკურნალი ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ.
5. რა განსხვავებაა Madopar-ისა და Sinemet-ის (კარბიდოპა/ლევოდოპა) შორის?
ორივე პრეპარატი შეიცავს ლევოდოპას, მაგრამ განსხვავებულ პერიფერიულ ინჰიბიტორთან კომბინაციაში: Madopar-ში — ბენსერაზიდი, Sinemet-ში — კარბიდოპა. კლინიკური ეფექტურობით ისინი ზოგადად შედარებადია, თუმცა ინდივიდუალური ამტანობა შეიძლება განსხვავდებოდეს.
6. შეიძლება თუ არა Madopar-ის ორსულობის დროს მიღება?
Madopar უკუნაჩვენებია ორსულობისა და ლაქტაციის პერიოდში, ვინაიდან არ არსებობს საკმარისი მონაცემები ფეტუსზე უსაფრთხოების შესახებ. რეპროდუქციული ასაკის ქალებმა მკურნალობის პერიოდში უნდა გამოიყენონ ეფექტური კონტრაცეფცია.
---
ალტერნატივები
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე პარკინსონის დაავადების სამკურნალოდ ხელმისაწვდომია Madopar-ის რამდენიმე ალტერნატივა:
- Sinemet / Nakom — კარბიდოპა/ლევოდოპას კომბინაცია, ანალოგიური მოქმედების მექანიზმით, მაგრამ განსხვავებული პერიფერიული ინჰიბიტორით
- ბრომოკრიპტინი — დოფამინის აგონისტი, რომელიც ხელმისაწვდომია საქართველოში სხვადასხვა ფორმით: ბრომოკრიპტინი 2.5 მგ, ბრომოკრიპტინ-რიხტერი, ბრომოკრიპტინი ტაბლეტი
- Stalevo — ლევოდოპა/კარბიდოპა/ენტაკაპონის სამწევრიანი კომბინაცია, რომელიც მოქმედების ხანგრძლივობას ზრდის
- Pramipexole / Mirapex — დოფამინის აგონისტი, შესაძლოა გამოყენებული იყოს მონოთერაპიის ან დამატებითი თერაპიის სახით
ალტერნატივის შერჩევა დამოკიდებულია დაავადების სტადიაზე, პაციენტის ასაკზე, თანმხლებ პათოლოგიებსა და ინდივიდუალურ ამტანობაზე. ნებისმიერი ცვლილება მკურნალობის რეჟიმში უნდა განხორციელდეს მხოლოდ ნევროლოგის კონსულტაციით.