Hydrochlorothiazide ფარმაცევტული კომპანიის პროდუქტები ხელმისაწვდომი საქართველოში. ქვემოთ მოცემული 1 წამლის ანოტაცია გადამოწმებულია ავტორიტეტული წყაროებიდან (BNF, EMA SmPC, NICE, DrugBank) და მოიცავს ჩვენებებს, დოზას, გვერდით ეფექტებს, ურთიერთქმედებებს და უსაფრთხოების მითითებებს.
ჰიდროქლორთიაზიდი (Hydrochlorothiazide, HCTZ) არის თიაზიდური დიურეტიკი, რომელიც ფარმაცევტულ პრაქტიკაში გამოიყენება არტერიული ჰიპერტენზიისა და შეშუპებების (ედემის) სამკურნალოდ. პრეპარატი მოქმედებს თირკმლის დისტალურ მილაკებზე, სადაც ხელს უშლის ნატრიუმისა და ქლორის რეაბსორბციას, რაც ზრდის შარდის გამოყოფას და ამცირებს სითხის მოცულობას ორგანიზმში. შედეგად მცირდება არტერიული წნევა. ჰიდროქლორთიაზიდი ხელმისაწვდომია როგორც მონოპრეპარატის სახით, ასევე კომბინირებულ პრეპარატებში — ACE ინჰიბიტორებთან, ანგიოტენზინ II რეცეპტორების ბლოკატორებთან (ARB) და კალციუმის არხების ბლოკატორებთან ერთად. საქართველოში ეს აქტიური ნივთიერება წარმოდგენილია სხვადასხვა მწარმოებლის პროდუქციით, მათ შორის კომბინირებული ფორმულაციებით.
---
ჰიდროქლორთიაზიდი პირველად სინთეზირებულ იქნა 1950-იან წლებში და მალევე გახდა ერთ-ერთი ყველაზე ფართოდ გამოყენებული ანტიჰიპერტენზიული პრეპარატი მსოფლიოში. იგი შეტანილია ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) აუცილებელ მედიკამენტთა ნუსხაში, რაც მიანიშნებს მის კლინიკურ მნიშვნელობასა და ხარჯეფექტურობაზე.
დღესდღეობით ჰიდროქლორთიაზიდი წარმოებულია მრავალი ფარმაცევტული კომპანიის მიერ, როგორც გენერიკული პრეპარატის სახით. საქართველოს ბაზარზე ის ხელმისაწვდომია სხვადასხვა საერთაშორისო მწარმოებლის პროდუქციით, მათ შორის ევროპული და აზიური ფარმაცევტული კომპანიების წარმოებით.
ჰიდროქლორთიაზიდის ძირითადი თერაპიული სფეროებია:
პრეპარატი განსაკუთრებით ეფექტურია კომბინირებულ სქემებში, სადაც იგი აძლიერებს სხვა ანტიჰიპერტენზიული საშუალებების მოქმედებას. სწორედ ამიტომ, ფარმაცევტულ ინდუსტრიაში ფართოდ არის წარმოდგენილი ჰიდროქლორთიაზიდის ფიქსირებული კომბინაციები სხვა აქტიურ ნივთიერებებთან ერთად.
---
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე ჰიდროქლორთიაზიდი ხელმისაწვდომია როგორც მონოკომპონენტური, ისე კომბინირებული პრეპარატების სახით. ქვემოთ წარმოდგენილია ძირითადი პროდუქცია:
სამკომპონენტიანი კომბინაცია, რომელიც მოიცავს კალციუმის არხების ბლოკატორს, ARB-ს და თიაზიდურ დიურეტიკს:
ACE ინჰიბიტორთან კომბინაციაში ჰიდროქლორთიაზიდი უზრუნველყოფს სინერგიულ ანტიჰიპერტენზიულ ეფექტს:
ანალოგიური თერაპიული კლასის პრეპარატები, რომლებიც ასევე ხელმისაწვდომია საქართველოში:
აღნიშნული პროდუქცია ხელმისაწვდომია საქართველოს აფთიაქებში ექიმის რეცეპტით. დოზის შერჩევა და კომბინაციის არჩევანი ინდივიდუალურია და დამოკიდებულია პაციენტის კლინიკურ მდგომარეობაზე.
---
ჰიდროქლორთიაზიდის შემცველი პრეპარატები, რომლებიც საქართველოს ბაზარზე იყიდება, აკმაყოფილებს საერთაშორისო ხარისხის სტანდარტებს. ძირითადი მწარმოებლები მუშაობენ GMP (Good Manufacturing Practice) — კარგი საწარმოო პრაქტიკის სტანდარტების შესაბამისად, რაც გულისხმობს წარმოების ყველა ეტაპის მკაცრ კონტროლს.
რეგულაციული შესაბამისობა:
ნიტროზამინების რისკის მართვა:
2018-2020 წლებში საერთაშორისო მარეგულირებელმა ორგანოებმა გამოავლინეს ნიტროზამინური მინარევების (NDMA) არსებობის რისკი ზოგიერთ ჰიდროქლორთიაზიდის სერიაში. ამის შემდეგ მწარმოებლებმა დანერგეს გამკაცრებული ანალიტიკური კონტროლი, რაც უზრუნველყოფს პროდუქციის უსაფრთხოებას. საქართველოში რეგისტრირებული პრეპარატები გადის შესაბამის ხარისხის კონტროლს.
პრეპარატის შენახვის პირობები მოითხოვს ოთახის ტემპერატურას (25°C-მდე), მშრალ ადგილას, პირდაპირი მზის სხივებისგან დაცულ გარემოში.
---
ჰიდროქლორთიაზიდი არის თიაზიდური დიურეტიკი (შარდმდენი საშუალება), რომელიც მოქმედებს თირკმლის დისტალურ მილაკებზე. იგი ხელს უშლის ნატრიუმისა და ქლორიდის რეაბსორბციას, რის შედეგადაც იზრდება შარდის გამოყოფა, მცირდება სითხის მოცულობა ორგანიზმში და, შესაბამისად, ეცემა არტერიული წნევა. ხანგრძლივი გამოყენებისას პრეპარატი ასევე ამცირებს პერიფერიულ სისხლძარღვთა წინააღმდეგობას.
ჰიპერტენზიის დროს ჩვეულებრივი საწყისი დოზაა 12.5-25 მგ დღეში ერთხელ. მაქსიმალური დოზა, როგორც წესი, არ უნდა აღემატებოდეს 50 მგ-ს დღეში. კომბინირებულ პრეპარატებში ჰიდროქლორთიაზიდის დოზა, ჩვეულებრივ, 12.5 მგ ან 25 მგ-ია. დოზის კორექტირება ხორციელდება ექიმის მიერ ინდივიდუალურად.
ყველაზე ხშირი გვერდითი მოვლენებია: ჰიპოკალიემია (კალიუმის დაბალი დონე სისხლში), ჰიპონატრიემია, ჰიპერურიკემია (შარდმჟავის მომატება), ჰიპერგლიკემია, თავბრუსხვევა, ორთოსტატიკური ჰიპოტენზია. ხანგრძლივი გამოყენებისას შესაძლებელია ლიპიდური პროფილის ცვლილება. რეგულარული ლაბორატორიული კონტროლი (ელექტროლიტები, თირკმლის ფუნქცია, გლუკოზა) აუცილებელია.
ჰიდროქლორთიაზიდი ორსულობის პერიოდში, როგორც წესი, არ არის რეკომენდებული, განსაკუთრებით მეორე და მესამე ტრიმესტრში. პრეპარატმა შესაძლოა გამოიწვიოს პლაცენტარული სისხლის მიმოქცევის დარღვევა და ნეონატალური ელექტროლიტური დისბალანსი. ორსულმა ქალებმა აუცილებლად უნდა მიმართონ ექიმს ალტერნატიული მკურნალობისთვის.
კომბინირებული თერაპია საშუალებას იძლევა მიღწეულ იქნას უკეთესი წნევის კონტროლი ცალკეული კომპონენტების დაბალი დოზებით, რაც ამცირებს გვერდითი ეფექტების რისკს. ჰიდროქლორთიაზიდი აძლიერებს ACE ინჰიბიტორების (რამიპრილი) და ARB-ების (ვალსარტანი) ეფექტს, ხოლო ეს უკანასკნელები ნაწილობრივ კომპენსირებენ ჰიდროქლორთიაზიდით გამოწვეულ ჰიპოკალიემიას.
დიახ, საქართველოში ჰიდროქლორთიაზიდის შემცველი პრეპარატები რეცეპტით გაიცემა. პრეპარატის დანიშვნა, დოზის შერჩევა და მკურნალობის ხანგრძლივობის განსაზღვრა უნდა მოხდეს მხოლოდ ექიმის მიერ, ელექტროლიტური ბალანსისა და თირკმლის ფუნქციის რეგულარული მონიტორინგის ფონზე.
---
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე ჰიდროქლორთიაზიდის ალტერნატივად განიხილება სხვა დიურეტიკული და ანტიჰიპერტენზიული საშუალებები:
თიაზიდმაგვარი დიურეტიკები:
ACE ინჰიბიტორები (მონოთერაპიად):
კალციუმის არხების ბლოკატორები:
ARB კომბინაციები (ჰიდროქლორთიაზიდის გარეშე):
კონკრეტული პრეპარატის არჩევანი დამოკიდებულია პაციენტის თანმხლებ დაავადებებზე, ელექტროლიტურ სტატუსზე, მეტაბოლურ პროფილსა და ინდივიდუალურ ამტანობაზე. გადაწყვეტილება მიიღება მკურნალი ექიმის მიერ.