Dostinex ფარმაცევტული კომპანიის პროდუქტები ხელმისაწვდომი საქართველოში. ქვემოთ მოცემული 1 წამლის ანოტაცია გადამოწმებულია ავტორიტეტული წყაროებიდან (BNF, EMA SmPC, NICE, DrugBank) და მოიცავს ჩვენებებს, დოზას, გვერდით ეფექტებს, ურთიერთქმედებებს და უსაფრთხოების მითითებებს.
Dostinex (დოსტინექსი) — ფარმაცევტული კომპანია Pfizer-ის (ყოფილი Pharmacia) ბრენდული პრეპარატია, რომლის აქტიური სუბსტანცია არის კაბერგოლინი (Cabergoline). იგი მიეკუთვნება დოფამინის რეცეპტორების აგონისტების ჯგუფს და გამოიყენება ძირითადად ჰიპერპროლაქტინემიის სამკურნალოდ — მდგომარეობისას, როდესაც სისხლში პროლაქტინის დონე მომატებულია. Dostinex ასევე ფართოდ ინიშნება ლაქტაციის სუპრესიისთვის (რძის გამოყოფის შეჩერება) მშობიარობის შემდგომ პერიოდში, როდესაც ძუძუთი კვება სამედიცინო მიზეზით შეუძლებელია ან არასასურველია. პრეპარატი გამოდის ტაბლეტების სახით, დოზირებით 0.5 მგ. მისი უპირატესობა მდგომარეობს ხანგრძლივ მოქმედებაში — ხშირ შემთხვევაში კვირაში მხოლოდ 1-2 ტაბლეტის მიღებაა საკმარისი, რაც პაციენტისთვის მნიშვნელოვნად ამარტივებს მკურნალობის რეჟიმს.
---
Dostinex პირველად 1990-იან წლებში გამოჩნდა ფარმაცევტულ ბაზარზე და თავდაპირველად იტალიურმა კომპანია Farmitalia Carlo Erba-მ შექმნა. შემდგომში ბრენდი Pharmacia-ს, ხოლო 2003 წლიდან — Pfizer Inc.-ის პორტფელში გადავიდა. დღეისათვის Pfizer მსოფლიოს ერთ-ერთი უმსხვილესი ფარმაცევტული კორპორაციაა, რომლის სათავო ოფისი ნიუ-იორკში (აშშ) მდებარეობს. კომპანია ოპერირებს 150-ზე მეტ ქვეყანაში და მისი პროდუქტები მოიცავს ონკოლოგიის, იმუნოლოგიის, კარდიოლოგიის, ენდოკრინოლოგიისა და ინფექციური დაავადებების სფეროებს.
Pfizer-ის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი პროდუქტია Viagra (სილდენაფილი), ხოლო ბოლო წლებში კომპანიამ განსაკუთრებული აღიარება მოიპოვა COVID-19-ის საწინააღმდეგო ვაქცინით (Comirnaty, BioNTech-თან პარტნიორობით) და ანტივირუსული პრეპარატით Paxlovid. ენდოკრინოლოგიის მიმართულებით, Dostinex რჩება Pfizer-ის პორტფელის მნიშვნელოვან კომპონენტად, განსაკუთრებით პროლაქტინომის (ჰიპოფიზის პროლაქტინგამომყოფი ადენომის) კონსერვატიული მკურნალობის სფეროში.
კაბერგოლინი, როგორც აქტიური ნივთიერება, არის ეროგოლინის წარმოებული — სინთეზური ნაერთი, რომელიც სელექციურად მოქმედებს D2 დოფამინის რეცეპტორებზე ჰიპოფიზის ლაქტოტროფულ უჯრედებში. ამ მექანიზმით იგი თრგუნავს პროლაქტინის სეკრეციას. პრეპარატის ნახევარგამოყოფის პერიოდი საკმაოდ ხანგრძლივია (63-109 საათი), რაც განაპირობებს მისი იშვიათი მიღების შესაძლებლობას — კვირაში 1-2-ჯერ. ეს მახასიათებელი Dostinex-ს აშკარა უპირატესობას აძლევს ალტერნატიულ პრეპარატებთან (მაგალითად, ბრომოკრიპტინთან) შედარებით, რომლებიც ყოველდღიური მიღებას მოითხოვს.
---
Dostinex საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე წარმოდგენილია ერთ ძირითად ფორმით:
Dostinex-ის ტაბლეტები თეთრი ფერისაა, ბრტყელი, მოგრძო ფორმის, ერთ მხარეს გრავირებული წარწერით „P" და „U", ხოლო მეორე მხარეს — სასე ხაზით ორ ნახევრად გასაყოფად.
ჩვენებები:
უკუჩვენებები: მოიცავს მძიმე ღვიძლის უკმარისობას, მოუმართავ ჰიპერტენზიას, ფსიქოზის ანამნეზს, ფიბროზულ ცვლილებებს გულის სარქველებში, ასევე მოქმედი ნივთიერებისადმი ან ეროგოლინის წარმოებულებისადმი მომატებულ მგრძნობელობას.
საქართველოში Dostinex ხელმისაწვდომია რეცეპტით და იყიდება სააფთიაქო ქსელებში. ალტერნატიულ პრეპარატად შეგიძლიათ იხილოთ ბრომოკრიპტინი 2.5 მგ და ბრომოკრიპტინი, ასევე ბრომოკრიპტინ-რიხტერი.
---
Dostinex იწარმოება Pfizer Italia S.r.l.-ის საწარმოო ობიექტებზე იტალიაში, რომლებიც სრულად აკმაყოფილებს GMP (Good Manufacturing Practice — კარგი საწარმოო პრაქტიკა) მოთხოვნებს. Pfizer-ის საწარმოო სიმძლავრეები სერთიფიცირებულია შემდეგი მარეგულირებელი ორგანოების მიერ:
პრეპარატის ხარისხის კონტროლი მოიცავს ნედლეულის შემოწმებას, წარმოების პროცესის მონიტორინგს, მზა პროდუქტის ანალიზურ ტესტირებას (იდენტობა, სისუფთავე, დოზის ერთგვაროვნება, დისოლუციის სიჩქარე) და სტაბილურობის კვლევებს.
საქართველოში Dostinex რეგისტრირებულია სამედიცინო და ფარმაცევტულ საქმიანობაზე პასუხისმგებელი ეროვნული მარეგულირებელი ორგანოს მიერ. იმპორტირებული პარტიები გადიან ხარისხის შესაბამისობის შემოწმებას. Pfizer-ის გლობალური ხარისხის სისტემა უზრუნველყოფს, რომ საქართველოში შემოტანილი Dostinex-ის ტაბლეტები იდენტურია ევროკავშირსა და სხვა რეგულირებულ ბაზრებზე მიწოდებულ პროდუქტთან.
---
Dostinex არის კაბერგოლინის შემცველი პრეპარატი, რომელიც გამოიყენება მომატებული პროლაქტინის დონის (ჰიპერპროლაქტინემიის) სამკურნალოდ. ეს მდგომარეობა შეიძლება გამოვლინდეს მენსტრუალური ციკლის დარღვევით, უნაყოფობით, გალაქტორეით ან პროლაქტინომით. ასევე ინიშნება მშობიარობის შემდეგ ლაქტაციის შესაჩერებლად.
ორივე პრეპარატი დოფამინის აგონისტია, თუმცა Dostinex-ს (კაბერგოლინს) რამდენიმე მნიშვნელოვანი უპირატესობა აქვს: ხანგრძლივი მოქმედება (კვირაში 1-2-ჯერ მიღება ყოველდღიურის ნაცვლად), უკეთესი ამტანობა (ნაკლები გვერდითი მოვლენები, განსაკუთრებით გულისრევა და თავბრუსხვევა) და უფრო მაღალი ეფექტურობა პროლაქტინის ნორმალიზაციის თვალსაზრისით. ბრომოკრიპტინის შესახებ დამატებითი ინფორმაცია ხელმისაწვდომია ჩვენს ვებგვერდზე.
ყველაზე ხშირი გვერდითი მოვლენებია: თავის ტკივილი, გულისრევა, თავბრუსხვევა, მუცლის ტკივილი, დისპეფსია და სისუსტე. ხანგრძლივი გამოყენებისას (განსაკუთრებით მაღალი დოზებით, როგორიც პარკინსონის დაავადებისას გამოიყენება) აღწერილია გულის სარქველების ფიბროზის რისკი, რის გამოც რეგულარული ექოკარდიოგრაფიული მონიტორინგი რეკომენდებულია.
Dostinex უკუნაჩვენებია ორსულობის პერიოდში. თუ ქალი ორსულობას გეგმავს, პრეპარატის მიღება უნდა შეწყდეს ორსულობის დადასტურებამდე მინიმუმ ერთი თვით ადრე. ორსულობის დაგეგმვისა და ჰიპერპროლაქტინემიის ერთდროული მართვის შემთხვევაში აუცილებელია ენდოკრინოლოგთან და გინეკოლოგთან კონსულტაცია.
ლაქტაციის ინჰიბირებისთვის Dostinex ჩვეულებრივ ერთჯერადად ინიშნება (1 მგ — 2 ტაბლეტი). ეფექტი ჩვეულებრივ ვლინდება 24-48 საათში და სრულად ყალიბდება რამდენიმე დღეში. შედარებისთვის, ბრომოკრიპტინის კურსი ამ ჩვენებით ჩვეულებრივ 14 დღეს გრძელდება.
დიახ, საქართველოში Dostinex რეცეპტიანი პრეპარატია. მისი შეძენა შესაძლებელია მხოლოდ ექიმის (ენდოკრინოლოგის, გინეკოლოგის ან ნეიროქირურგის) მიერ გამოწერილი რეცეპტის წარდგენის შემთხვევაში.
---
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე Dostinex-ის (კაბერგოლინის) ალტერნატივად ძირითადად ბრომოკრიპტინის შემცველი პრეპარატებია ხელმისაწვდომი:
ბრომოკრიპტინი, ისევე როგორც კაბერგოლინი, დოფამინის D2 რეცეპტორების აგონისტია, თუმცა მოქმედების უფრო მოკლე ხანგრძლივობის გამო ყოველდღიური (ხშირად დღეში 2-3-ჯერ) მიღებას მოითხოვს. კლინიკურ კვლევებში კაბერგოლინმა (Dostinex) აჩვენა უფრო მაღალი ეფექტურობა პროლაქტინის ნორმალიზაციაში და უკეთესი ამტანობის პროფილი. მიუხედავად ამისა, ბრომოკრიპტინი რჩება ეფექტურ და უფრო ხელმისაწვდომ ალტერნატივად, განსაკუთრებით იმ პაციენტებისთვის, რომლებისთვისაც ეკონომიური ფაქტორი მნიშვნელოვანია. პრეპარატის არჩევანი ინდივიდუალურად უნდა მოხდეს მკურნალი ექიმის მიერ, პაციენტის კლინიკური მდგომარეობისა და ამტანობის გათვალისწინებით.