Crestor ფარმაცევტული კომპანიის პროდუქტები ხელმისაწვდომი საქართველოში. ქვემოთ მოცემული 4 წამლის ანოტაცია გადამოწმებულია ავტორიტეტული წყაროებიდან (BNF, EMA SmPC, NICE, DrugBank) და მოიცავს ჩვენებებს, დოზას, გვერდით ეფექტებს, ურთიერთქმედებებს და უსაფრთხოების მითითებებს.
Crestor (კრესტორი) არის სტატინების ჯგუფის ჰიპოლიპიდემიური პრეპარატი, რომლის აქტიური ნივთიერებაა როზუვასტატინი (Rosuvastatin). პრეპარატი წარმოებულია ფარმაცევტული გიგანტის — AstraZeneca-ს მიერ. კრესტორი გამოიყენება სისხლში ქოლესტერინისა და ლიპიდების მომატებული დონის შესამცირებლად, ასევე გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების პრევენციისთვის. პრეპარატი ეფექტურად ამცირებს LDL-ქოლესტერინს („ცუდი" ქოლესტერინი) და ტრიგლიცერიდებს, ამავდროულად ზრდის HDL-ქოლესტერინს („კარგი" ქოლესტერინი). კრესტორი ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული და კლინიკურად შესწავლილი სტატინია მსოფლიოში და ფართოდ ხელმისაწვდომია საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზეც.
---
Crestor წარმოებულია კომპანია AstraZeneca-ს მიერ — ერთ-ერთი უმსხვილესი მრავალეროვნული ბიოფარმაცევტული კომპანიის, რომლის შტაბ-ბინა მდებარეობს კემბრიჯში, გაერთიანებული სამეფო. AstraZeneca დაარსდა 1999 წელს შვედური Astra AB-ისა და ბრიტანული Zeneca Group-ის შერწყმის შედეგად. კომპანია აქტიურია 100-ზე მეტ ქვეყანაში და დასაქმებულია 80,000-ზე მეტი თანამშრომელი.
AstraZeneca-ს პორტფელი მოიცავს მედიკამენტებს შემდეგ თერაპიულ მიმართულებებში:
როზუვასტატინი, რომელიც კრესტორის აქტიური ნივთიერებაა, პირველად დაამტკიცა FDA-მ (აშშ-ს სურსათისა და წამლის ადმინისტრაცია) 2003 წელს. მას შემდეგ პრეპარატმა მიიღო რეგისტრაცია მსოფლიოს 100-ზე მეტ ქვეყანაში. კრესტორის ეფექტურობა დადასტურებულია მრავალი მასშტაბური კლინიკური კვლევით, მათ შორის ცნობილია JUPITER, METEOR და ASTEROID კვლევები, რომლებმაც აჩვენეს პრეპარატის უპირატესობა ქოლესტერინის შემცირებისა და ათეროსკლეროზის პროგრესირების შენელების კუთხით.
საქართველოში AstraZeneca-ს პროდუქცია ხელმისაწვდომია ოფიციალური დისტრიბუტორების მეშვეობით, ხოლო კრესტორი რეგისტრირებულია ქვეყნის ფარმაცევტულ ბაზარზე, როგორც რეცეპტით გასაცემი მედიკამენტი.
---
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე Crestor წარმოდგენილია როზუვასტატინის კალციუმის შემცველი ტაბლეტების სახით, რამდენიმე დოზირებით. პრეპარატი ხელმისაწვდომია აფთიაქებში რეცეპტის საფუძველზე.
Crestor 5 მგ — ვარდისფერი, მრგვალი, გარსით დაფარული ტაბლეტები. განკუთვნილია თერაპიის დაწყებისთვის, განსაკუთრებით ხანდაზმულ პაციენტებში ან თირკმელზედა ჯირკვლის ზომიერი უკმარისობის დროს.
Crestor 10 მგ — ვარდისფერი, მრგვალი ტაბლეტები. ყველაზე ხშირად დანიშნული საწყისი დოზა ჰიპერქოლესტერინემიის სტანდარტული მკურნალობისთვის.
Crestor 20 მგ — ვარდისფერი, მრგვალი ტაბლეტები. გამოიყენება, როდესაც 10 მგ-იანი დოზა არასაკმარისია სამიზნე LDL-ქოლესტერინის დონის მისაღწევად.
Crestor 40 მგ — ვარდისფერი, ოვალური ტაბლეტები. მაქსიმალური დოზა, რომელიც ინიშნება მხოლოდ მძიმე ჰიპერქოლესტერინემიის დროს, როდესაც დაბალი დოზები არაეფექტურია, სპეციალისტის მკაცრი ზედამხედველობის ქვეშ.
პრეპარატი მიიღება დღეში ერთხელ, საკვების მიღებისგან დამოუკიდებლად, სასურველია ყოველდღე ერთსა და იმავე დროს.
---
Crestor იწარმოება AstraZeneca-ს საწარმოო ობიექტებზე, რომლებიც სრულად შეესაბამება GMP (Good Manufacturing Practice — კარგი საწარმოო პრაქტიკა) სტანდარტებს. კომპანიის საწარმოო ქარხნები რეგულარულად ინსპექტირდება შემდეგი მარეგულირებელი ორგანოების მიერ:
საქართველოში კრესტორი რეგისტრირებულია სამედიცინო და ფარმაცევტული საქმიანობის რეგულირების სააგენტოს მიერ. თითოეული სერია გადის მრავალსაფეხურიან ხარისხის კონტროლს, რომელიც მოიცავს ნედლეულის ანალიზს, წარმოების პროცესის მონიტორინგს და მზა პროდუქტის ტესტირებას — აქტიური ნივთიერების შემცველობის, დაშლის სიჩქარის, სტერილურობისა და სტაბილურობის პარამეტრების მიხედვით.
AstraZeneca ასევე იცავს ICH (International Council for Harmonisation) სახელმძღვანელო პრინციპებს ფარმაცევტული განვითარებისა და ხარისხის უზრუნველყოფის კუთხით. პრეპარატის შეფუთვაზე მითითებულია სერიის ნომერი, ვარგისიანობის ვადა და შენახვის პირობები, რაც უზრუნველყოფს პროდუქტის მიკვლევადობას მთელი მიწოდების ჯაჭვის მანძილზე.
---
კრესტორი (როზუვასტატინი) არის HMG-CoA რედუქტაზას ინჰიბიტორი, ანუ სტატინი. იგი ამცირებს ღვიძლში ქოლესტერინის სინთეზს, რაც იწვევს სისხლში LDL-ქოლესტერინისა და ტრიგლიცერიდების დონის შემცირებას. გამოიყენება ჰიპერქოლესტერინემიის, დისლიპიდემიის მკურნალობისა და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების პრევენციისთვის.
საწყისი დოზა ჩვეულებრივ შეადგენს 5–10 მგ-ს დღეში ერთხელ. ექიმი შეიძლება გაზარდოს დოზა 20 მგ-მდე ან, საჭიროების შემთხვევაში, 40 მგ-მდე, 4-კვირიანი ინტერვალით. დოზირება ინდივიდუალურია და დამოკიდებულია პაციენტის ლიპიდურ პროფილზე, თანმხლებ დაავადებებსა და რისკ-ფაქტორებზე. არ შეცვალოთ დოზა ექიმის კონსულტაციის გარეშე.
ნებისმიერ მედიკამენტს შეიძლება ჰქონდეს გვერდითი ეფექტები. კრესტორის ხშირი გვერდითი მოვლენებია: თავის ტკივილი, კუნთების ტკივილი (მიალგია), მუცლის ტკივილი, გულისრევა და ასთენია. იშვიათ შემთხვევებში შესაძლებელია კუნთების სერიოზული დაზიანება (რაბდომიოლიზი) ან ღვიძლის ფერმენტების მომატება. კუნთების ძლიერი ტკივილის ან სისუსტის შემთხვევაში დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს.
არა. კრესტორი აბსოლუტურად უკუნაჩვენებია ორსულობისა და ლაქტაციის პერიოდში. სტატინებმა შეიძლება გამოიწვიოს ნაყოფის განვითარების დარღვევა. ფერტილური ასაკის ქალებმა, რომლებიც იღებენ კრესტორს, უნდა გამოიყენონ საიმედო კონტრაცეფცია.
კრესტორი შეიძლება მიღებულ იქნას დღის ნებისმიერ მონაკვეთში, საკვების მიღებისგან დამოუკიდებლად. თუმცა მნიშვნელოვანია პრეპარატის მიღება ყოველდღე ერთსა და იმავე დროს, რეგულარულობის უზრუნველსაყოფად.
ქოლესტერინის დონის შემცირება ჩვეულებრივ შეინიშნება მკურნალობის დაწყებიდან 1–2 კვირის განმავლობაში, ხოლო მაქსიმალური ეფექტი მიიღწევა 4 კვირის შემდეგ. ამიტომ ექიმი, როგორც წესი, 4 კვირის შემდეგ აფასებს ლიპიდურ პროფილს და საჭიროების შემთხვევაში ცვლის დოზას.
---
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე ხელმისაწვდომია სხვა სტატინები და ლიპიდშემამცირებელი პრეპარატები, რომლებიც შეიძლება განიხილებოდეს კრესტორის ალტერნატივად:
ატორვასტატინის შემცველი პრეპარატები:
სხვა გულ-სისხლძარღვთა პრეპარატები:
ჰიპერქოლესტერინემიის კომპლექსური მართვისთვის ექიმმა შეიძლება დამატებით გამოიყენოს ანტიაგრეგანტული საშუალებები, მაგალითად ასპირინი კარდიო 100 მგ ან ანტითრომბოციტარული პრეპარატი Brilinta.
პრეპარატის შეცვლა ან ალტერნატივის შერჩევა უნდა მოხდეს მხოლოდ ექიმის კონსულტაციით, რადგან სტატინები განსხვავდებიან ეფექტურობით, წამლის ურთიერთქმედებითა და გვერდითი ეფექტების პროფილით.