Atropin ფარმაცევტული კომპანიის პროდუქტები ხელმისაწვდომი საქართველოში. ქვემოთ მოცემული 2 წამლის ანოტაცია გადამოწმებულია ავტორიტეტული წყაროებიდან (BNF, EMA SmPC, NICE, DrugBank) და მოიცავს ჩვენებებს, დოზას, გვერდით ეფექტებს, ურთიერთქმედებებს და უსაფრთხოების მითითებებს.
Atropin (ატროპინი) წარმოადგენს ანტიქოლინერგულ (M-ქოლინობლოკატორულ) სამკურნალო საშუალებას, რომელიც ფართოდ გამოიყენება მედიცინის სხვადასხვა დარგში — ოფთალმოლოგიაში, ანესთეზიოლოგიაში, კარდიოლოგიასა და ტოქსიკოლოგიაში. აქტიური ნივთიერება — ატროპინის სულფატი — ბელადონას ალკალოიდია, რომელიც ბლოკავს მუსკარინულ რეცეპტორებს და ამით ამცირებს გლუვი კუნთოვნობის ტონუსს, აფერხებს ჯირკვლოვან სეკრეციას და აფართოებს გუგას. საქართველოში Atropin ხელმისაწვდომია საინექციო ხსნარისა და თვალის წვეთების სახით, რაც მას შეუცვლელ პრეპარატს ხდის როგორც გადაუდებელ მედიცინაში, ისე გეგმიურ ოფთალმოლოგიურ პრაქტიკაში.
ატროპინი ერთ-ერთი უძველესი და ყველაზე კარგად შესწავლილი ფარმაცევტული ნივთიერებაა მსოფლიო მედიცინაში. მისი გამოყენება ჯერ კიდევ XIX საუკუნიდან იწყება და დღემდე შედის ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) აუცილებელი მედიკამენტების ნუსხაში. საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე Atropin ბრენდით ცნობილი პროდუქტები წარმოდგენილია სხვადასხვა მწარმოებლის მიერ, მათ შორის პოსტსაბჭოთა სივრცის ტრადიციული ფარმაცევტული ქარხნებისა და ევროპული კომპანიების მხრიდან.
ატროპინის სულფატი წარმოებულია მრავალი ფარმაცევტული კომპანიის მიერ მთელ მსოფლიოში, რადგან იგი გენერიკულ პრეპარატს წარმოადგენს. საქართველოში ხელმისაწვდომი Atropin პროდუქტები, როგორც წესი, წარმოებულია GMP სტანდარტების შესაბამისად და რეგისტრირებულია საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს სამედიცინო საქმიანობის სახელმწიფო რეგულირების სააგენტოში.
ატროპინი გამოიყენება შემდეგ სფეროებში:
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე Atropin ბრენდით ხელმისაწვდომია შემდეგი პროდუქტები:
საინექციო ხსნარი (0.1%) ძირითადად ინიშნება:
თვალის წვეთები (1%) გამოიყენება:
საქართველოში რეგისტრირებული Atropin პრეპარატები აკმაყოფილებს საერთაშორისო ფარმაცევტული ხარისხის მოთხოვნებს. მწარმოებლები, რომლებიც ამარაგებენ ქართულ ბაზარს, მოქმედებენ GMP (Good Manufacturing Practice — კარგი საწარმოო პრაქტიკა) სტანდარტების შესაბამისად.
ხარისხის კონტროლი მოიცავს:
ატროპინი, როგორც ესენციური მედიკამენტი, ექვემდებარება განსაკუთრებულ ხარისხის მოთხოვნებს, რადგან გამოიყენება გადაუდებელ სიტუაციებში, სადაც პრეპარატის ეფექტურობა და უსაფრთხოება კრიტიკულად მნიშვნელოვანია.
ატროპინი გამოიყენება მრავალი მიზნით: ბრადიკარდიის (გულის ნელი რიტმის) მკურნალობა, ქირურგიული ოპერაციის წინ პრემედიკაცია, ოფთალმოლოგიაში გუგის გაფართოება, ორგანოფოსფორული ნაერთებით მოწამვლის მკურნალობა და კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის სპაზმების მოხსნა.
ატროპინი 0.1% (1 მგ/მლ) არის საინექციო ხსნარი, რომელიც გამოიყენება სისტემური მოქმედებისთვის — ინტრავენურად, ინტრამუსკულურად ან სუბკუტანურად. ატროპინი 1% კი ძირითადად გამოიყენება ოფთალმოლოგიაში თვალის წვეთების სახით ადგილობრივი მოქმედებისთვის.
ატროპინი უკუნაჩვენებია გლაუკომის (განსაკუთრებით დახურულკუთხოვანი) დროს, პროსტატის ჰიპერტროფიით გამოწვეული შარდის შეკავებისას, მწვავე მიოკარდიუმის ინფარქტის დროს, ტაქიკარდიისას და პრეპარატის მიმართ მომატებული მგრძნობელობის შემთხვევაში.
დიახ, ატროპინი გამოიყენება პედიატრიულ პრაქტიკაში, მაგრამ მკაცრად ინდივიდუალური დოზირებით, რომელიც დამოკიდებულია ბავშვის წონასა და ასაკზე. ოფთალმოლოგიაში ბავშვებისთვის, როგორც წესი, ინიშნება უფრო დაბალი კონცენტრაციის (0.5%) თვალის წვეთები.
დიახ, ატროპინი რეცეპტით გასაცემი პრეპარატია. მისი შეძენა შესაძლებელია მხოლოდ ექიმის დანიშნულებით, რადგან არასწორი გამოყენება შეიძლება სერიოზული გვერდითი ეფექტების მიზეზი გახდეს.
ხშირი გვერდითი მოვლენებია: პირის სიმშრალე, ტაქიკარდია, გუგის გაფართოება (მიდრიაზი), სინათლისადმი მგრძნობელობა, შარდვის გაძნელება, ყაბზობა, მხედველობის დაბინდვა და სხეულის ტემპერატურის მომატება.
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე ატროპინის ალტერნატივად შეიძლება განხილული იქნას სხვა ანტიქოლინერგული პრეპარატები, მათი კონკრეტული გამოყენების სფეროს მიხედვით:
ოფთალმოლოგიაში გუგის გაფართოებისთვის ალტერნატივად გამოიყენება ტროპიკამიდი და ციკლოპენტოლატი, რომლებსაც უფრო მოკლე მოქმედების ხანგრძლივობა აქვთ.
ბრონქოსპაზმის მკურნალობისთვის ალტერნატივად გამოიყენება იპრატროპიუმის ბრომიდი — Atrovent N და Atrovent საინჰალაციო ხსნარი, რომლებიც სელექციურად მოქმედებენ სასუნთქ გზებზე.
სპაზმოლიტიკური ეფექტისთვის ალტერნატივას წარმოადგენს ბელადონას პრეპარატები — ბელადონას რექტალური სუპოზიტორია.
პრეპარატის შერჩევა უნდა მოხდეს მხოლოდ ექიმის მიერ, კონკრეტული კლინიკური სიტუაციის, პაციენტის მდგომარეობისა და თანმხლები დაავადებების გათვალისწინებით.