Ketotifen

მოკლედ

კეტოტიფენი (Ketotifen) არის მეორე თაობის ანტიჰისტამინური პრეპარატი და მასტოციტების მემბრანის სტაბილიზატორი, რომელიც გამოიყენება ალერგიული დაავადებების პროფილაქტიკისა და მკურნალობისთვის. პრეპარატი ბლოკავს H₁-ჰისტამინურ რეცეპტორებს და აფერხებს მასტოციტებიდან ალერგიული მედიატორების გამოთავისუფლებას. კეტოტიფენი ფართოდ გამოიყენება ბრონქული ასთმის პროფილაქტიკისთვის, ალერგიული რინიტის, ალერგიული კონიუნქტივიტისა და სხვა ატოპიური მდგომარეობების დროს. ხელმისაწვდომია პერორალურ ფორმებში (ტაბლეტი, სიროფი) და თვალის წვეთების სახით. ძირითადი გვერდითი ეფექტებია სედაცია, ძილიანობა და წონის მომატება. პრეპარატი შეტანილია ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის აუცილებელ მედიკამენტთა ნუსხაში (WHO Model List).

რა არის და ფარმაკოლოგია

კეტოტიფენი არის ბენზოციკლოჰეპტატიოფენის წარმოებული, რომელიც მიეკუთვნება ანტიჰისტამინური პრეპარატების კლასს მასტოციტების სტაბილიზატორის დამატებითი თვისებებით. პრეპარატი პირველად სინთეზირებულ იქნა 1970-იანი წლების დასაწყისში შვეიცარიული ფარმაცევტული კომპანია Sandoz-ის (ამჟამად Novartis) ლაბორატორიებში. კლინიკურ პრაქტიკაში კეტოტიფენის გამოყენება დაიწყო 1970-იანი წლების ბოლოს, თავდაპირველად ბრონქული ასთმის პროფილაქტიკური მკურნალობისთვის.

ფარმაკოლოგიური თვალსაზრისით, კეტოტიფენი უნიკალური პრეპარატია, რადგან აერთიანებს ორმაგ მოქმედების მექანიზმს: H₁-რეცეპტორების ანტაგონიზმს და მასტოციტების მემბრანის სტაბილიზაციას. ეს ორმაგი მოქმედება განასხვავებს მას როგორც „სუფთა" ანტიჰისტამინური პრეპარატებისგან (ცეტირიზინი, ლორატადინი), ისე „სუფთა" მასტოციტების სტაბილიზატორებისგან (კრომოგლიცინის მჟავა).

კეტოტიფენი ხელმისაწვდომია რამდენიმე ფარმაცევტულ ფორმაში: ტაბლეტები (1 მგ), სიროფი (1 მგ/5 მლ) პედიატრიულ პრაქტიკაში გამოსაყენებლად, და თვალის წვეთები (0,025%) ალერგიული კონიუნქტივიტის ადგილობრივი მკურნალობისთვის. პრეპარატი შეტანილია ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის აუცილებელ მედიკამენტთა ნუსხაში (WHO Model List) და წარმოადგენს ფართოდ ხელმისაწვდომ, ეკონომიურად ხელსაყრელ ანტიალერგიულ საშუალებას, რაც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია განვითარებადი ქვეყნების ჯანდაცვის სისტემებისთვის (WHO Model List, 2023).

მოქმედების მექანიზმი

კეტოტიფენის ფარმაკოლოგიური მოქმედება რეალიზდება რამდენიმე ურთიერთდაკავშირებული მექანიზმით, რაც უზრუნველყოფს მის კომპლექსურ ანტიალერგიულ ეფექტს.

H₁-ჰისტამინური რეცეპტორების ბლოკადა. კეტოტიფენი არაკონკურენტულად (ანუ არაშექცევადად) უკავშირდება H₁-ჰისტამინურ რეცეპტორებს, რითაც ბლოკავს ჰისტამინის მოქმედებას სამიზნე ქსოვილებზე. ეს თვისება განაპირობებს პრეპარატის ანტიალერგიულ ეფექტებს: ამცირებს ვაზოდილატაციას, კაპილარების გამტარიანობას, ქავილს, ბრონქოსპაზმს და ლორწოვანი გარსის შეშუპებას. H₁-რეცეპტორებთან კეტოტიფენის ბმის ხანგრძლივობა აღემატება მრავალი სხვა ანტიჰისტამინური პრეპარატის შესაბამის მაჩვენებელს.

მასტოციტების (მსუქანი უჯრედების) მემბრანის სტაბილიზაცია. კეტოტიფენი აინჰიბირებს მასტოციტების დეგრანულაციას, რითაც აფერხებს ჰისტამინის, ლეიკოტრიენების, პროსტაგლანდინების და თრომბოციტების აქტივაციის ფაქტორის (PAF — Platelet-Activating Factor) გამოთავისუფლებას. ეს მექანიზმი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ალერგიული რეაქციების პროფილაქტიკისთვის, ვინაიდან აფერხებს ანთებითი კასკადის ინიციაციას.

ეოზინოფილების მიგრაციის ინჰიბირება. კეტოტიფენი ამცირებს ეოზინოფილების ქემოტაქსისს და აქტივაციას ანთების კერაში, რაც ხელს უწყობს ალერგიული ანთების გვიანი ფაზის შემცირებას. ეოზინოფილური ინფილტრაცია წარმოადგენს ბრონქული ასთმისა და ალერგიული რინიტის პათოგენეზის ერთ-ერთ ცენტრალურ კომპონენტს.

თრომბოციტების აქტივაციის ფაქტორის (PAF) ანტაგონიზმი. კეტოტიფენი ბლოკავს PAF-ის მოქმედებას, რაც ხელს უშლის ბრონქოსპაზმის განვითარებას, სისხლძარღვთა გამტარიანობის ზრდას და ანთებითი უჯრედების რეკრუტინგს.

ფოსფოდიესთერაზას ინჰიბირება. ექსპერიმენტული მონაცემებით, კეტოტიფენი ასევე ანჰიბირებს ფოსფოდიესთერაზას, რაც ზრდის ციკლური AMP-ის (cAMP) ინტრაცელულარულ კონცენტრაციას და ხელს უწყობს ბრონქოდილატაციას (EMA SmPC).

მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ კეტოტიფენის პროფილაქტიკური ეფექტი სრულად ვლინდება მიღების დაწყებიდან 6-12 კვირის შემდეგ, რაც მიუთითებს ქსოვილებში ანთებითი პროცესების თანდათანობით მოდულაციაზე.

ჩვენებები

კეტოტიფენის გამოყენების სპექტრი მოიცავს ალერგიული და ატოპიური დაავადებების ფართო წრეს:

სისტემური გამოყენება (პერორალური ფორმები)

ბრონქული [ასთმის](/conditions/asthma) პროფილაქტიკა. კეტოტიფენი გამოიყენება ასთმის ხანგრძლივი პროფილაქტიკური მკურნალობისთვის, განსაკუთრებით ატოპიური (ალერგიული) ასთმის დროს. პრეპარატი არ არის განკუთვნილი ასთმის მწვავე შეტევის კუპირებისთვის, არამედ ამცირებს შეტევების სიხშირეს და სიმძიმეს ხანგრძლივი მიღებისას. განსაკუთრებით ეფექტურია ბავშვთა ასანო პრაქტიკაში (BNF 87).

ალერგიული [რინიტი](/conditions/alergiuli-rinitis). სეზონური და მთელწლიური ალერგიული რინიტის სიმპტომების — ცხვირიდან გამონადენის, ცხავის, ცხვირის გაჭედვისა და ქავილის — შემსუბუქება.

ალერგიული კონიუნქტივიტი. სისტემური ფორმები ეფექტურია ალერგიული კონიუნქტივიტის სიმპტომების კონტროლისთვის, როდესაც ადგილობრივი მკურნალობა არასაკმარისია.

[ატოპიური დერმატიტი](/conditions/dermatiti-atopiuri) და ურტიკარია. კეტოტიფენი გამოიყენება ატოპიური დერმატიტის და ქრონიკული ურტიკარიის დროს ქავილის შესამსუბუქებლად და ალერგიული გამონაყარის სიხშირის შესამცირებლად.

კვების ალერგია. ზოგიერთ კლინიკურ სიტუაციაში გამოიყენება კვებითი ალერგიის პროფილაქტიკისთვის, განსაკუთრებით პედიატრიულ პაციენტებში.

ანაფილაქსია (დამხმარე თერაპია). მასტოციტოზის მქონე პაციენტებში ანაფილაქტიკური რეაქციების პროფილაქტიკისთვის.

ადგილობრივი გამოყენება (თვალის წვეთები)

ალერგიული კონიუნქტივიტი. კეტოტიფენის 0,025% თვალის წვეთები (ფუმარატის სახით) გამოიყენება სეზონური ალერგიული კონიუნქტივიტის სიმპტომების — ქავილის, სიწითლის, ცრემლდენისა და შეშუპების — მკურნალობისა და პროფილაქტიკისთვის. ოფთალმოლოგიური ფორმა უზრუნველყოფს სწრაფ ადგილობრივ ეფექტს მინიმალური სისტემური ზემოქმედებით (NICE CKS).

დოზირება

მოზრდილები და 12 წელს ზემოთ მოზარდები

პერორალურად: საწყისი დოზა — 1 მგ (1 ტაბლეტი) ორჯერ დღეში (დილით და საღამოს, ჭამის დროს). საჭიროების შემთხვევაში, დოზა შეიძლება გაიზარდოს 2 მგ-მდე ორჯერ დღეში. სედატიური ეფექტის შესამცირებლად რეკომენდებულია თერაპიის დაწყება 0,5-1 მგ-ით საღამოს, დოზის თანდათანობითი გაზრდით 1-2 კვირის განმავლობაში (BNF 87).

თვალის წვეთები (0,025%): 1 წვეთი ყოველ თვალში ორჯერ დღეში (ყოველ 8-12 საათში). სეზონური ალერგიული კონიუნქტივიტის დროს მკურნალობა უნდა დაიწყოს ალერგენთან კონტაქტამდე რამდენიმე კვირით ადრე.

ბავშვები

6 თვიდან 3 წლამდე: 0,5 მგ (2,5 მლ სიროფი) ორჯერ დღეში.

3 წლიდან 12 წლამდე: 1 მგ (5 მლ სიროფი ან 1 ტაბლეტი) ორჯერ დღეში.

თვალის წვეთები: 3 წლის ასაკიდან — 1 წვეთი ყოველ თვალში ორჯერ დღეში.

თერაპიის ხანგრძლივობა

ბრონქული ასთმის პროფილაქტიკისთვის კეტოტიფენის მინიმალური კურსი შეადგენს 2-3 თვეს. პროფილაქტიკური ეფექტი სრულად ვლინდება მიღების დაწყებიდან 6-12 კვირის შემდეგ. თერაპიის შეწყვეტა უნდა მოხდეს თანდათანობით, 2-4 კვირის განმავლობაში, ასთმის გამწვავების რისკის თავიდან ასაცილებლად (EMA SmPC).

თირკმლის და ღვიძლის ფუნქციის დარღვევა

კეტოტიფენი მეტაბოლიზდება ღვიძლში, ამიტომ ღვიძლის ფუნქციის მძიმე დარღვევისას სიფრთხილეა საჭირო. სპეციფიკური დოზის კორექცია რეკომენდებული არ არის, მაგრამ მონიტორინგი აუცილებელია. თირკმლის უკმარისობის დროს დოზის კორექცია, როგორც წესი, საჭირო არ არის, ვინაიდან პრეპარატის ელიმინაცია ძირითადად ჰეპატური გზით ხორციელდება.

ხანდაზმული პაციენტები

ხანდაზმულებში სედატიური ეფექტისადმი მომატებული მგრძნობელობის გამო რეკომენდებულია დაბალი საწყისი დოზით (0,5 მგ საღამოს) თერაპიის დაწყება.

ფარმაკოკინეტიკა

აბსორბცია. კეტოტიფენი პერორალური მიღების შემდეგ სწრაფად და თითქმის სრულად შეიწოვება კუჭ-ნაწლავის ტრაქტიდან. ბიოშეღწევადობა შეადგენს დაახლოებით 50%-ს, რაც განპირობებულია „პირველი გავლის" ეფექტით ღვიძლში. პლაზმაში პიკური კონცენტრაცია (Cmax) მიიღწევა პერორალური მიღებიდან 2-4 საათის შემდეგ. საკვები არ ახდენს მნიშვნელოვან გავლენას აბსორბციის ხარისხზე, თუმცა შეიძლება გარკვეულწილად შეანელოს აბსორბციის სიჩქარე (EMA SmPC).

განაწილება. კეტოტიფენი ფართოდ ნაწილდება ორგანიზმის ქსოვილებში. სისხლის პლაზმის ცილებთან შეკავშირება შეადგენს დაახლოებით 75%-ს. მოცულობის განაწილება (Vd) არის სხეულის წონის მიმართ მაღალი, რაც მიუთითებს ქსოვილებში პრეპარატის ინტენსიურ აკუმულაციაზე.

მეტაბოლიზმი. კეტოტიფენი მეტაბოლიზდება ღვიძლში ციტოქრომ P450 სისტემის მეშვეობით. ძირითადი მეტაბოლური გზაა N-გლუკურონიდაცია და N-დემეთილირება. ძირითადი მეტაბოლიტი — კეტოტიფენ-N-გლუკურონიდი — ფარმაკოლოგიურად არააქტიურია.

ელიმინაცია. პრეპარატი გამოიყოფა ძირითადად თირკმელებით მეტაბოლიტების სახით (60-70%), დანარჩენი ნაწილი — განავალთან ერთად. ნახევარდაშლის პერიოდი (t½) შეადგენს დაახლოებით 21 საათს (12-27 საათი), რაც საშუალებას იძლევა დღეში ორჯერ მიღების რეჟიმისა. წონასწორული კონცენტრაცია (steady state) მიიღწევა რეგულარული მიღების 3-4 დღის შემდეგ.

გვერდითი ეფექტები

ხშირი (>10%)

• სედაცია და ძილიანობა — ყველაზე გავრცელებული გვერდითი ეფექტია, რომელიც გვხვდება პაციენტთა 10-20%-ში. როგორც წესი, სედაცია ყველაზე გამოხატულია მკურნალობის პირველ დღეებში და თანდათანობით მცირდება 1-2 კვირის განმავლობაში (ტაქიფილაქსია).
• წონის მომატება — გვხვდება 10-15% პაციენტებში ხანგრძლივი მიღებისას, რაც დაკავშირებულია მადის გაზრდასთან.

ნაკლებად ხშირი (1-10%)

• მადის მომატება — განსაკუთრებით ბავშვებსა და მოზარდებში.
• პირის სიმშრალე — ანტიქოლინერგული თვისებებიდან გამომდინარე.
• თავბრუხვევა — განსაკუთრებით თერაპიის საწყის ეტაპზე.
• თავის ტკივილი.
• ყაბზობა — შედარებით იშვიათი, მაგრამ კლინიკურად მნიშვნელოვანი.
• ნერვიულობა და აგზნებადობა — პარადოქსული რეაქცია, უფრო ხშირია ბავშვებში.
• გაღიზიანებადობა ბავშვებში — პარადოქსული სტიმულაციის გამოვლინება.

იშვიათი (<1%) და სერიოზული

• ცისტიტი — იშვიათ შემთხვევებში აღწერილია ჰემორაგიული ცისტიტის შემთხვევები.
• ჰეპატიტი — ძალიან იშვიათად; ღვიძლის ტრანსამინაზების მომატება.
• ტრომბოციტოპენია — ცალკეული შემთხვევები აღწერილია პოსტმარკეტინგულ მეთვალყურეობაში.
• მულტიფორმული ერითემა — ძალიან იშვიათი კანის რეაქცია (Stevens-Johnson სინდრომი).
• კრუნჩხვები — ძალიან იშვიათად, განსაკუთრებით ეპილეფსიის ანამნეზის მქონე პაციენტებში, ვინაიდან კეტოტიფენმა შეიძლება შეამციროს კრუნჩხვითი ბარიერი (EMA SmPC).

ოფთალმოლოგიური ფორმის სპეციფიკური ეფექტები

თვალის წვეთების ადგილობრივი გამოყენებისას შესაძლებელია:

• თვალის წვა ან ტკივილი ჩაწვეთებისას (ხშირი)
• კონიუნქტივის ჰიპერემია
• ქუთუთოების შეშუპება
• ფოტოფობია
• სუბკონიუნქტივალური ჰემორაგია (იშვიათი)
• პირის სიმშრალე სისტემური აბსორბციის შედეგად (იშვიათი)

უკუჩვენებები და სიფრთხილე

აბსოლუტური უკუჩვენებები

• ჰიპერმგრძნობელობა კეტოტიფენის ან პრეპარატის რომელიმე ექსციპიენტის მიმართ.
• ბრონქული ასთმის მწვავე შეტევა (კეტოტიფენი არ არის სამკურნალო, არამედ პროფილაქტიკური საშუალება).

სიფრთხილე საჭიროა

• ეპილეფსია — კეტოტიფენმა შეიძლება შეამციროს კრუნჩხვითი ბარიერი, ამიტომ ეპილეფსიის მქონე პაციენტებში გამოიყენება სიფრთხილით (BNF 87).
• შაქრიანი [დიაბეტი](/conditions/diabeti-2-tipi) — პერორალური სიროფი შეიცავს შაქარს; სიროფის ფორმულაციის შემადგენლობის გათვალისწინება.
• ღვიძლის ფუნქციის დარღვევა — მეტაბოლიზმი ჰეპატურია, ამიტომ საჭიროა ღვიძლის ფუნქციის მონიტორინგი.
• სატრანსპორტო საშუალებების მართვა — სედატიური ეფექტის გამო, განსაკუთრებით მკურნალობის საწყის ეტაპზე, პაციენტებმა თავი უნდა შეიკავონ ავტომობილის მართვისა და პოტენციურად საშიში მექანიზმების მართვისაგან.
• ანტიდიაბეტური პერორალური პრეპარატების ერთდროული მიღება — შესაძლებელია თრომბოციტოპენიის რისკის ზრდა.
• მიმდინარე ანტიასთმური თერაპიის მოულოდნელი შეწყვეტა — კეტოტიფენის დაწყებისას არ უნდა შეწყდეს მიმდინარე ანტიასთმური თერაპია; დოზის შემცირება თანდათანობით უნდა მოხდეს.

ურთიერთქმედებები

ძირითადი ურთიერთქმედებები

სედატიური პრეპარატები და ცენტრალური ნერვული სისტემის დამთრგუნველი საშუალებები. კეტოტიფენი აძლიერებს სედატიური, ანქსიოლიტიკური, ჰიპნოტიკური პრეპარატების და ალკოჰოლის მოქმედებას. ბენზოდიაზეპინების, ბარბიტურატების, ანტიჰისტამინური პრეპარატების ერთდროული გამოყენება მოითხოვს სიფრთხილეს ჭარბი სედაციის რისკის გამო (BNF 87).

პერორალური ანტიდიაბეტური პრეპარატები. ბიგუანიდებთან (მეტფორმინი) ერთდროული გამოყენებისას აღწერილია თრომბოციტოპენიის შემთხვევები. რეკომენდებულია სისხლის სურათის პერიოდული მონიტორინგი.

ანტიეპილეფსიური პრეპარატები. კეტოტიფენმა შეიძლება შეამციროს კრუნჩხვითი ბარიერი, რაც მოითხოვს ანტიეპილეფსიური პრეპარატების დოზის კორექციას. ფენიტოინის, კარბამაზეპინისა და ვალპროის მჟავის პლაზმური კონცენტრაციების მონიტორინგი სასურველია.

ანტიქოლინერგული პრეპარატები. ატროპინის, იპრატროპიუმის და სხვა ანტიქოლინერგული საშუალებების ერთდროული გამოყენებისას შესაძლებელია ანტიქოლინერგული ეფექტების (პირის სიმშრალე, ყაბზობა, შარდის რეტენცია, ტაქიკარდია) ადიტიური გაძლიერება.

ბრონქოდილატატორები. β₂-აგონისტებთან (სალბუტამოლი, ფორმოტეროლი) ერთდროული გამოყენება ფარმაკოლოგიურად მისაღებია და კლინიკურად ხშირად პრაქტიკულია ასთმის კომბინირებულ თერაპიაში.

MAO ინჰიბიტორები. თეორიული ურთიერთქმედების გამო, თანდროული გამოყენება სიფრთხილეს მოითხოვს, თუმცა კლინიკური მნიშვნელობა ნაკლებად დადასტურებულია.

საკონტაქტო ლინზები. კეტოტიფენის თვალის წვეთები შეიცავს ბენზალკონიუმის ქლორიდს, რომელმაც შეიძლება დააზიანოს რბილი საკონტაქტო ლინზები. რეკომენდებულია ლინზების მოხსნა ჩაწვეთებამდე და დაბრუნება 15-20 წუთის შემდეგ.

ორსულობა და ლაქტაცია

ორსულობა

კეტოტიფენის შესახებ ორსულ ქალებში ჩატარებული ადეკვატური კონტროლირებული კვლევები არ არსებობს. ცხოველებზე ჩატარებული კვლევები არ აჩვენებს ტერატოგენული ეფექტის მტკიცებულებებს, თუმცა ადამიანის ორსულობაზე მონაცემები შეზღუდულია. FDA კატეგორიით (ისტორიული კლასიფიკაცია) კეტოტიფენი მიეკუთვნება C კატეგორიას — გამოყენება შესაძლებელია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მოსალოდნელი სარგებელი აღემატება ნაყოფისთვის პოტენციურ რისკს. ორსულობის პირველ ტრიმესტრში გამოყენება არ არის რეკომენდებული (EMA SmPC).

ლაქტაცია

კეტოტიფენი გამოიყოფა დედის რძეში. მიუხედავად იმისა, რომ ჩვილზე ზემოქმედების რისკი სავარაუდოდ დაბალია, რეკომენდებულია ძუძუთი კვების დროს კეტოტიფენის მიღებისაგან თავის შეკავება ან, საჭიროების შემთხვევაში, მხოლოდ ოფთალმოლოგიური ფორმის გამოყენება, რადგან სისტემური აბსორბცია მინიმალურია. BNF-ის მიხედვით, პერორალური ფორმების გამოყენება ლაქტაციის პერიოდში არ არის რეკომენდებული (BNF 87).

ბრენდები საქართველოში

საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე კეტოტიფენი ხელმისაწვდომია სხვადასხვა სავაჭრო სახელწოდებით:

• ზადიტენი (Zaditen) — ორიგინალური პრეპარატი (Novartis), ტაბლეტები 1 მგ და სიროფი 1 მგ/5 მლ.
• კეტოტიფენი — გენერიკული პრეპარატი, ტაბლეტები 1 მგ, სიროფი 1 მგ/5 მლ, სხვადასხვა მწარმოებლის.
• კეტოტიფენის თვალის წვეთები — 0,025% ოფთალმოლოგიური ხსნარი.

პრეპარატის შესახებ დეტალური ინფორმაცია, ფასები და ხელმისაწვდომობა შეგიძლიათ იხილოთ ჩვენს პორტალზე შესაბამის მედიკამენტების გვერდებზე. კეტოტიფენი მიეკუთვნება ურეცეპტოდ გასაცემ (OTC) ან რეცეპტით გასაცემ მედიკამენტთა ჯგუფს, საქართველოს კანონმდებლობის მოთხოვნების შესაბამისად.

ხშირად დასმული კითხვები

რამდენი ხანი სჭირდება კეტოტიფენს მოქმედების დაწყებამდე?

კეტოტიფენის ანტიჰისტამინური ეფექტი იწყება მიღებიდან რამდენიმე საათში, თუმცა სრული პროფილაქტიკური ეფექტი, განსაკუთრებით ბრონქული ასთმის შემთხვევაში, ვლინდება მხოლოდ რეგულარული მიღების 6-12 კვირის შემდეგ. ალერგიული კონიუნქტივიტის დროს თვალის წვეთები მოქმედებას იწყებს ჩაწვეთებიდან რამდენიმე წუთში.

შეიძლება თუ არა კეტოტიფენის ძილის წინ მიღება სედაციის შესამცირებლად?

დიახ, ეს არის რეკომენდებული სტრატეგია, განსაკუთრებით თერაპიის საწყის ეტაპზე. მკურნალობა შეიძლება დაიწყოს ერთი ტაბლეტით (1 მგ) საღამოს ძილის წინ, შემდეგ კი 1-2 კვირის შემდეგ, სედაციის ტოლერანტობის განვითარების კვალობაზე, დაემატოს დილის დოზა (BNF 87).

უსაფრთხოა თუ არა კეტოტიფენი ბავშვებისთვის?

კეტოტიფენი ერთ-ერთი ყველაზე კარგად შესწავლილი ანტიალერგიული პრეპარატია პედიატრიულ პრაქტიკაში. მისი გამოყენება ნებადართულია 6 თვის ასაკიდან სიროფის ფორმით. მიუხედავად ამისა, ბავშვებში პარადოქსული აგზნების რეაქციები (გაღიზიანებადობა, უძილობა) შეიძლება უფრო ხშირად აღინიშნოს, ვიდრე მოზრდილებში. WHO აღიარებს კეტოტიფენს აუცილებელ მედიკამენტად ბავშვებისთვის (WHO Model List of Essential Medicines for Children).

შეიძლება თუ არა კეტოტიფენის მიღება სხვა ანტიჰისტამინებთან ერთად?

ზოგადად, კეტოტიფენის კომბინირება სხვა ანტიჰისტამინურ პრეპარატებთან (ცეტირიზინი, ლორატადინი) არ არის რეკომენდებული სედატიური ეფექტის ადიტიური გაძლიერების რისკის გამო. თუმცა, კეტოტიფენის პერორალურ ფორმასთან ერთად ადგილობრივი ანტიჰისტამინური საშუალებების (მაგ., აზელასტინის ცხვირის სპრეი) გამოყენება შესაძლებელია ექიმის რეკომენდაციით.

იწვევს თუ არა კეტოტიფენი წონის მომატებას?

დიახ, წონის მომატება კეტოტიფენის ერთ-ერთი ცნობილი გვერდითი ეფექტია, რომელიც დაკავშირებულია მადის გაზრდასთან. ეს ეფექტი უფრო ხშირად აღინიშნება ხანგრძლივი (რამდენიმეთვიანი) მიღებისას. პაციენტებს, რომლებსაც აქვთ ჭარბი წონა ან სიმსუქნე, ურჩევენ დიეტის და ფიზიკური აქტივობის კონტროლს კეტოტიფენით მკურნალობის პერიოდში.

როგორ შევწყვიტო კეტოტიფენის მიღება?

კეტოტიფენის მიღების შეწყვეტა უნდა მოხდეს თანდათანობით, დოზის შემცირებით 2-4 კვირის განმავლობაში. მოულოდნელმა შეწყვეტამ შეიძლება გამოიწვიოს ასთმის სიმპტომების გამწვავება, განსაკუთრებით იმ პაციენტებში, რომლებშიც სხვა ანტიასთმური პრეპარატების დოზები შემცირებულ იქნა კეტოტიფენის თერაპიის ფონზე (EMA SmPC).